Επιστροφή στην αρχική σελίδα Του Παρατηρητηρίου Ελεύθερων Χώρων 

ΠΟΛΙΤΙΚΟ-ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΙ ΓΙΑ ΤΗ ΓΗ τεύχος VΙ

Προηγούμενα τεύχη: (τεύχος Ι), (τεύχος ΙΙ), (τεύχος ΙΙΙ)  (τεύχος IV) (τεύχος V)

Αντώνης Μπέζας

ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ

Αυξήσεις αντικειμενικών και εκτός σχεδίου

Την αύξηση των αντικειμενικών τιμών στα ακίνητα που βρίσκονται εκτός σχεδίου προαναγγέλλει ο κ. Αντώνης Μπέζας, υφυπουργός Οικονομίας και Οικονομικών αρμόδιος για φορολογικά θέματα. Τονίζει ότι τα έσοδα από τον φόρο κατοχής ακινήτων θα είναι πολύ υψηλά και υποστηρίζει ότι ο προϋπολογισμός του 2008 εκτελείται, παρά την αρνητική διεθνή συγκυρία, σύμφωνα με τις προβλέψεις.

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ: ΣΠΥΡΟΣ ΔΗΜΗΤΡΕΛΗΣ

Στοιχεία του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης δείχνουν ότι διπλασιάσατε τον φόρο εισοδήματος για τη μέση οικογένεια...

Ο ΟΟΣΑ λαμβάνει υπόψη και άλλους παράγοντες, όπως είναι οι εισφορές στα ταμεία κοινωνικής ασφάλισης και επιπλέον αναφέρεται σε χρόνια πριν από τη μείωση της φορολογίας στα νοικοκυριά.

Κατηγορείστε ότι με την έμμεση φορολογία πήρατε από τους χαμηλόμισθους.

Έχουμε μειώσει τη φορολογία για όλους. Με την έμμεση πληρώνουν πολλά όσοι καταναλώνουν υπερβολικά. Δεν νομίζω ότι αυτοί είναι οι χαμηλόμισθοι.

Πώς θα πιάσετε φέτος τον στόχο για επιπλέον φορολογικά έσοδα 6 δισ. ευρώ που προβλέπει ο προϋπολογισμός;

Με τη διεύρυνση της φορολογικής βάσης στα ακίνητα, την αντιμετώπιση του λαθρεμπορίου στα καύσιμα και της φοροδιαφυγής.

Δεσμεύεστε ότι δεν θα λάβετε πρόσθετα εισπρακτικά μέτρα το 2008;

Ο προϋπολογισμός εκτελείται κανονικά, παρά τη διεθνή αρνητική συγκυρία.

Κυκλοφορούν σενάρια για αύξηση του ΦΠΑ το 2009...

Η φορολογική πολιτική εκτελείται σύμφωνα με τον προϋπολογισμό του 2008, που ψηφίσθηκε τον περασμένο Δεκέμβριο.

Το μέτρο της συλλογής αποδείξεων έχει αρχίσει να αποδίδει περισσότερο ΦΠΑ;

Ασφαλώς. Τον Φεβρουάριο είχαμε αύξηση του ΦΠΑ κατά 13,8%.

Γιατί στην Ελλάδα είναι τόσο υψηλή η φοροδιαφυγή;

Θα ήταν προτιμότερο να αναρωτηθείτε γιατί έως το 2004 οι κυβερνήσεις τού χθες δεν ασχολήθηκαν συστηματικά με το πρόβλημα. Εμείς προσπαθούμε και οι πολίτες μας κρίνουν.

Οι γερμανικές αρχές εξασφάλισαν με μυστικά κονδύλια λίστα Γερμανών μεγαλοκαταθετών στο εξωτερικό. Γιατί η ελληνική Εφορία στερείται ανάλογης φαντασίας;

Υπάρχει και φαντασία και τόλμη. Το αποδείξαμε με την εξομοίωση των φόρων στα καύσιμα. Φοβίες και ατολμία ετών ξεπεράστηκαν μέσα σε δύο μήνες!

Πόσο χρόνο χρειάζεστε για να μπορείτε να πείτε ότι καταφέρατε να μειώσετε τη φοροδιαφυγή;

Η προσπάθεια είναι διαρκής.

Όποιος βάλει ημερομηνία λήξης έχασε το παιχνίδι. Επαναλαμβάνω πως κάποιοι άλλοι ξέχασαν να βάλουν ημερομηνία... έναρξης.

Πότε να περιμένουμε τη νέα αύξηση των αντικειμενικών τιμών στα ακίνητα;

Έχουμε μιλήσει για ήπια και σταδιακή αναπροσαρμογή των αντικειμενικών. Και το τηρούμε.

Προτεραιότητα έχουν τώρα οι τιμές τών εκτός σχεδίου ακινήτων.

Οι φορολογούμενοι θα αρχίσουν από τον Ιούνιο να λαμβάνουν τα εκκαθαριστικά του φόρου κατοχής των ακινήτων. Δεσμεύεστε ότι δεν θα υπάρξουν λανθασμένα εκκαθαριστικά με περισσότερο φόρο;

Δεν γνωρίζω κανέναν «φόρο κατοχής». Προφανώς εννοείτε το Ενιαίο Τέλος Ακινήτων.

Γιατί θεσπίσατε ελάχιστο φόρο ακινήτων ένα ευρώ ανά τετραγωνικό;

Εξαιρούνται πάρκινγκ, αποθήκες, γεωργικά, κτηνοτροφικά και ημιτελή κτίσματα, ακίνητα σε περιοχές με λιγότερους των 1.000 κατοίκων, ενώ από το Ενιαίο Τέλος Ακινήτων (ΕΤΑΚ) απαλλάσσονται κύρια κατοικία και αγροτεμάχια. Δεν είναι αυτό φορολογική δικαιοσύνη;

Θα καταφέρετε να μαζέψετε τα 660 εκατ. ευρώ που έχετε προβλέψει για το 2008 από τον φόρο κατοχής ακινήτων;

Μόνο 660 εκατ.; Μην ξεχνάτε πως υπόχρεο σε ΕΤΑΚ είναι το Δημόσιο και άλλοι οργανισμοί.

Γιατί η εισοδηματική πολιτική δεν ακολουθεί την πορεία ανόδου του πληθωρισμού;

Με βάση τον πληθωρισμό καθορίζεται, και πάντα στο πλαίσιο των δυνατοτήτων της οικονομίας.

Σας ανησυχεί η κάμψη της οικοδομής για τις προοπτικές της οικονομίας;

Περιστασιακές καταστάσεις δεν μπορούν να επηρεάσουν τη δυναμική της οικοδομής. Η μεταρρύθμισή μας στη φορολογία ακινήτων δημιουργεί νέα ευνοϊκά δεδομένα.

Το νέο σύστημα της διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης έχει καταπολεμήσει το λαθρεμπόριο;

Είμαστε αισιόδοξοι με τα πρώτα στοιχεία. Και εδώ ο αγώνας είναι διαρκής. Δεν εφησυχάζουμε.

Και οι τρεις υφυπουργοί Οικονομίας και Οικονομικών είναι μηχανικοί. Μήπως επειδή το συγκεκριμένο υπουργείο προκαλεί... φοροσεισμούς;

Ο Γιάννης είναι ηλεκτρολόγοςμηχανολόγος, ο Νίκος τοπογράφος μηχανικός και εγώ πολιτικός μηχανικός. Πολυτεχνίτες δηλαδή, αλλά όπως έχω ξαναπεί όχι ερημοσπίτες.

Κατάγεστε από την Ήπειρο, από τις φτωχότερες περιφέρειες της Ευρώπης. Τι λέτε στους συμπολίτες σας από τη Θεσπρωτία που δεν βρίσκουν δουλειά;

Οι παρεμβάσεις μας στην Ήπειρο είναι πολύπλευρες και διαχέονται σε όλους τους νομούς και σε όλους τους τομείς. Στόχος μας είναι τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της να γίνουν η ατμομηχανή για ανάπτυξη και ευημερία.

Μια ερώτηση δική σας.

Βουνό ή θάλασσα, ελληνική ή ξένη κουζίνα;

Και η απάντηση;

Βουνό. Η θάλασσα προϋποθέτει το πηγαινέλα και εγώ είμαι άνθρωπος των σταθερών.

ΤΑ ΝΕΑ 24-3-2008

Επιστροφή

Πωλούνται... τίτλοι

Ρύθμιση σε μια εκκρεμότητα δεκαετιών, η οποία σχετίζεται με το καθεστώς ιδιοκτησίας 90.000 καταπατημένων εκτάσεων του Δημοσίου συνολικής έκτασης 3,2 εκατομμυρίων στρεμμάτων, προτίθεται να δώσει εντός του 2008 η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Οικονομίας.

Σύμφωνα με πληροφορίες του ΕΤ, εντός των προσεχών εβδομάδων αναμένεται να υπογραφεί από τον υπουργό κ. Γ. Αλογοσκούφη απόφαση με την οποία θα προβλέπεται η συγκρότηση επιτροπής για την κατάρτιση του σχετικού νομοσχεδίου εντός τεσσάρων μηνών. Η επιτροπή θα λάβει υπόψη της και θα μελετήσει το προηγούμενο σχετικό νομοσχέδιο που είχε καταρτισθεί στις αρχές του 2006 από επιτροπή την οποία είχε συστήσει ο τότε υφυπουργός Οικονομικών κ. Π. Δούκας. Το νομοσχέδιο εκείνο, το οποίο έφερε τον τίτλο «Ιδιοκτησιακές ρυθμίσεις κατεχομένων ακινήτων του Δημοσίου», προέβλεπε ότι οι ιδιώτες που κατείχαν αυθαίρετα δημόσιες εκτάσεις μπορούσαν να τις εξαγοράσουν από το Δημόσιο καταβάλλοντας τιμήματα προσδιοριζόμενα με βάση τις αντικειμενικές αξίες. Καθόριζε με ακρίβεια τις προϋποθέσεις για τις εξαγορές, τον τρόπο υπολογισμού των τιμημάτων, τις περιπτώσεις ακινήτων που εξαιρούνταν από τις εξαγορές, τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του Δημοσίου.

Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι, με το άρθρο 2 του νομοσχεδίου εκείνου, προβλεπόταν ότι «οποιοσδήποτε κατέχει αυθαίρετα δημόσιο ή ανταλλάξιμο ακίνητο, καταγεγραμμένο ή μη, με ή χωρίς κτίσματα, που ανήκει στην ιδιωτική περιουσία του Δημοσίου και υπάγεται στην αρμοδιότητα του υπουργείου Οικονομίας, είτε έχει τίτλους είτε όχι, δικαιούται να ζητήσει από την αρμόδια Κτηματική Υπηρεσία την εξαγορά αυτού μέσα σε αποκλειστική προθεσμία 6 μηνών από την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου, εφόσον το ακίνητο κατέχεται αυθαίρετα τουλάχιστον για 20 έτη».
Με το άρθρο 4 οριζόταν το τίμημα στο οποίο μπορούσε να γίνει η εξαγορά των καταπατημένων εκτάσεων από τους αυθαιρέτους κατόχους τους: «Ως τίμημα εξαγοράς λαμβάνεται η αντικειμενική αξία που έχει το ακίνητο κατά το χρόνο υποβολής της σχετικής αίτησης εξαγοράς. Οπου δεν ισχύει το σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού, ως τίμημα εξαγοράς λαμβάνεται η αγοραία αξία μειωμένη κατά ποσοστό 20%. Για τον προσδιορισμό της αντικειμενικής αξίας δεν λαμβάνεται υπόψη η αξία των επικείμενων κτισμάτων ή άλλων πραγμάτων κ.λπ. τα οποία έχουν ανεγερθεί ή δημιουργηθεί από τον αιτούντα ή τους δικαιοπαρόχους του».

Το τελικό νομοσχέδιο που θα καταρτίσει η νέα επιτροπή θα κινείται πάνω στο ίδιο μοτίβο ως προς τα βασικά σημεία, δηλαδή θα προβλέπει πολυετή διάρκεια καταπάτησης ως βασική προϋπόθεση απόκτησης δικαιώματος εξαγοράς και τίμημα εξαγοράς προσδιοριζόμενο με βάση την αντικειμενική αξία. Θα έχει ωστόσο αρκετές άλλες σημαντικές διαφοροποιήσεις.

http://www.e-tipos.com/newsitem?id=30256 25-3-08

 

Επιστροφή

 

Κρίσιμο έτος το 2008 για 14 κατασκευαστικές επιχειρήσεις που εκπέμπουν αγωνιωδώς SOS

Του Νικου Χ. Ρουσανογλου

Επιταχύνονται οι εξελίξεις στον κατασκευαστικό κλάδο που βαίνει ολοταχώς προς το οριστικό «ξεκαθάρισμά» του, με αρκετές εταιρείες να βρίσκονται σε κρίσιμη καμπή, αναφορικά με το μέλλον τους. Η συρρίκνωση των περιθωρίων κέρδους στην εγχώρια κατασκευαστική αγορά, σε συνδυασμό και με την ένδεια νέων έργων, έχει προκαλέσει αλυσιδωτές αντιδράσεις στην αγορά. Oχι άδικα, πολλοί είναι εκείνοι που προβλέπουν ότι το 2008 θα συνεχιστεί με ακόμα μεγαλύτερη ένταση η τάση συγκέντρωσης στον κλάδο.

Είναι χαρακτηριστικό ότι με βάση τα στοιχεία του 2007, το 57,7% των κερδών μετά από φόρους του κλάδου, οφείλεται σε έναν και μόνο όμιλο, την Ελλ. Τεχνοδομική. Ταυτόχρονα, έξι εταιρείες λειτουργούν με αρνητικά περιθώρια κέρδους, ενώ άλλες οκτώ καλούνται να επιβιώσουν με περιθώριο κάτω του 5%. Μεταξύ αυτών, ξεχωρίζουν η ΑΕΓΕΚ, η ΔΙΕΚΑΤ και η Προοδευτική, ενώ ζημίες κατέγραψαν τόσο η Μεσοχωρίτης, όσο και η ΓΕΝΕΡ, η οποία ουσιαστικά δεν έχει κατασκευαστικό αντικείμενο, παρουσιάζοντας κύκλο εργασιών 1 εκατ. ευρώ το προηγούμενο έτος.

Η «ατυχία» των μικρότερων εταιρειών που δεν έχουν ενταχθεί σε κάποιο μεγάλο σχήμα, όπως έγινε με την Παντεχνική (πέρασε στην Ελλ. Τεχνοδομική) και την ΑΘΗΝΑ, που εξαγοράστηκε από την J&P-Aβαξ, ή ακόμα και με την ΑΤΤΙΚΑΤ, στην οποία απέκτησε στρατηγική συμμετοχή η ΓΕΚ, είναι ότι δύσκολα μπορούν να θεωρηθούν ελκυστικές περιπτώσεις για κάποιον επενδυτή. Η ΔΙΕΚΑΤ, η διοίκηση της οποίας αναζητά επενδυτές, ουσιαστικά αποεπένδυσε κατά το 2007, ρευστοποιώντας συμμετοχές και θυγατρικές εταιρείες που δεν εντάσσονταν στο κυρίως κατασκευαστικό αντικείμενο, όπως ο κλάδος των εναλλακτικών πηγών ενέργειας και η διαχείριση εγκαταστάσεων πώλησης καυσίμων για πλοία. Παρά το γεγονός αυτό, η εταιρεία πέρασε σε ζημίες ύψους 12,3 εκατ.ευρώ, τη στιγμή που και η μετοχή της βρίσκεται πλέον στην κατηγορία της επιτήρησης, λόγω υποβολής ελλιπών οικονομικών καταστάσεων για το 2007, κάτι που η διοίκηση ανακοίνωσε ότι θα αντιμετωπίσει άμεσα.

Καθημερινή 6-4-08

 

Επιστροφή

 

Ληξιαρχική πράξη θανάτου της ΔΕΠΟΣ ήταν στην ουσία η χθεσινή συνάντηση των περίπου 50 εργαζομένων στη δημόσια επιχείρηση με τον υφυπουργό ΠΕΧΩΔΕ Στ. Καλογιάννη, στην οποία παραβρέθηκαν οι βουλευτίνες του ΚΚΕ Λίλα Καφαντάρη και του ΣΥΝ Αννα Φιλίνη.

Η άλλοτε ανθούσα ΔΕΠΟΣ, που ιδρύθηκε το 1976 με σκοπό την εκπόνηση πρότυπων οικιστικών προγραμμάτων, έχει σημαντικές παρεμβάσεις στο ενεργητικό της (μετατροπή του Αρσακείου σε έδρα του ΣτΕ, ανάπλαση προσφυγικών Ταύρου, οικισμός Καλαμίτσας Καβάλας, αρκαδικό χωριό Κυνουρίας, πλατεία Δικαιοσύνης κ.ά.), καθώς και μεγάλη ακίνητη περιουσία. Πήρε ουσιαστικά την κάτω βόλτα από το 1997, οπότε μετατράπηκε σε ανώνυμη εταιρεία, αλλά από το 2004 η κατάσταση επιδεινώθηκε. Εμεινε ακέφαλη επί μήνες και χάθηκε η ευκαιρία να ενταχθεί στο πρόγραμμα εξυγίανσης των ΔΕΚΟ. Τους τελευταίους μήνες η υποπτευόμενη από το υπουργείο ΠΕΧΩΔΕ εταιρεία οδεύει ολοταχώς προς το «λουκέτο» έχοντας χρέη ύψους 11 εκατ. ευρώ από νοίκια, φόρους και ασφαλιστικές εισφορές, καθώς και απλήρωτους τους εργαζομένους από την 1η Ιανουαρίου, για τρίτη φορά μέσα σε ένα χρόνο. Υπολογίζεται ότι κάθε μήνα τα χρέη αυξάνονται κατά 160.000 ευρώ, ενώ η εταιρεία δεν μπορεί να αναλάβει νέα έργα αφού δεν διαθέτει ασφαλιστική ενημερότητα!
Χθες ο κ. Καλογιάννης ανακοίνωσε ότι οι εργαζόμενοι πρόκειται να μεταταχθούν στο υπουργείο ΠΕΧΩΔΕ και ότι η ΔΕΠΟΣ θα κλείσει. Υποσχέθηκε πως θα καταβληθούν τα δεδουλευμένα μέσα στις προσεχείς ημέρες και θα δοθούν οι οφειλόμενες αποζημιώσεις, δεδομένου ότι με τις μετατάξεις οι εργαζόμενοι δεν μπορούν να μεταφέρουν τα ασφαλιστικά και άλλα δικαιώματά τους από μια Α.Ε. στο Δημόσιο και υπάρχουν στελέχη με 30ετή προϋπηρεσία.
«Δεν θέλουν να δεσμευτούν στο θέμα των αποζημιώσεων και κάνουν μόνο λόγο για καλή πίστη, που δεν αρκεί», δήλωσε στην «Ε» η Αννα Φιλίνη, η οποία με την ιδιότητα και της αρχιτέκτονος τόνισε: «Λυπάμαι που κλείνει η ΔΕΠΟΣ και εγκαταλείπεται το έργο της σε μια εποχή που ο τόπος μας έχει μεγάλη ανάγκη από οργανωμένα προγράμματα οικιστικής ανάπτυξης».

Χ.ΤΖ.    ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 08/04/2008

 

Επιστροφή

 

Διεθνής συνάντηση για καταλήψεις και αυτόνομους χώρους, Κέσελμπεργκ, Βερολίνο, 24-26 Μάη 2008
Διεθνής συνάντηση για τους αυτόνομους χώρους. γιατί;
Μετά την τελευταία διεθνή συνάντηση καταλήψεων και αυτόνομων χώρων στη Ντιζόν της Γαλλίας, τον περασμένο Νοέμβρη, έρχεται η δεύτερη συνάντηση:
αυτή τη φορά στα περίχωρα του Βερολίνου.
Τη βλέπουμε ως μια συνάντηση όχι μόνο για να ανταλλάξουμε τακτικές  και ιδέες, ή τις εμπειρίες μας από της μέρες δράσης του Απρίλη (και να σχεδιάσουμε τις επόμενες;) αλλά για να μοιραστούμε τα νέα μας εγχειρήματα, τους αγώνες και τις νίκες: να ξανασχεδιάσουμε τις γραμμές της μάχης. Να πετύχουμε διαρκή ανταλλαγή και αλληλεγγύη σε διεθνές επίπεδο.
Ο χρόνος
Η συνάντηση θα κρατήσει τρεις μέρες: από το Σάββατο 24 Μαΐου μέχρι τη Δευτέρα 26. Καλούμε τους πάντες να φτάσουν εδώ την Παρασκευή κατά της διάρκεια της ημέρας, ή το βράδυ.
Για όσους μπορούν να καθίσουν  λίγο περισσότερο, οι ημέρες δράσεις για τους ελεύθερους χώρους του Βερολίνου λαμβάνουν χώρα από τις 30 Μαΐου έως τις 2 Ιουνίου (wba.blogspot.de) .
Ατζέντα
Φυσικά έχουμε κάποιες ιδέες και έχουμε συμπεριλάβει τις προτάσεις που έγιναν ήδη στη Ντιζόν, αλλά η ατζέντα παραμένει ανοιχτή και στο τέλος θα καθοριστεί από τον κόσμο που θα έρθει. Αν έχετε ιδέες, επιθυμίες ή αν θέλετε να κάνετε ένα workshop, στείλτε e-mail στο intersquatberlin@riseup.net.
Μέχρι στιγμής προτεινόμενα θέματα:
    * Πώς μπορούμε να αντιμετωπίσουμε  την καταστολή
    * Ποιες νέες στρατηγικές μπορούν να υπάρξουν προκειμένου να δημιουργηθούν και να εφευρεθούν καταλήψεις και αυτόνομοι χώροι;
    * Πώς επηρεάζει την πραγματικότητα των αυτόνομων χώρων το να πληρώνουν νοίκι ή να αγοράζουν τα σπίτια;
    * Τι είναι οι ελεύθεροι χώροι και γιατί είναι σημαντικοί;
    * Πώς οι αυτόνομοι χώροι γεννούν, υποστηρίζουν ή εμπλέκονται σε ευρύτερους κοινωνικούς αγώνες;
Και φυσικά θα υπάρξει ανάγκη να μιλήσουμε για τις Ημέρες Δράσης του Απρίλη, να αξιολογήσουμε τις  δράσεις και τη διαδικασία δικτύωσης και πιθανώς να αναπτύξουμε περαιτέρω την υποδομή που δημιουργήθηκε στη Ντιζόν.
Το μέρος
Η συνάντηση θα γίνει στο Κέσελμπεργκ, έναν αυτόνομο χώρο/εγχείρημα στην εξοχή, μόλις έξω από το Βερολίνο. Στο Κέσελμπεργκ υπάρχει χώρος για να κοιμηθούν περίπου 100 άτομα (αλλά αν έχετε
φέρτε σκηνές), καθώς και αρκετές αίθουσες για συνελεύσεις και workshops.
Το μέρος περιβάλλεται από δάσος και υπάρχει πολύς χώρος για διαλείμματα ή για εξωτερικές συζητήσεις, αν ο καιρός είναι  καλός.
Αν είναι εύκολο αφήστε τα σκυλιά σας στο σπίτι. Αν τα φέρετε μαζί σας, παρακαλούμε κρατήστε τα κοντά σας όλη την ώρα, καθώς υπάρχουν άγρια ζώα στο δάσος γύρω από το Κάσελμπεργκ και ήδη
ζουν εκεί μια ομάδα από σκυλιά.
Το μέρος είναι επίσης ενάντια στη χρήση χημικών. Ο κόσμος που ζει στο Κέσελμπεργκ, είπαν ότι μπορούν να παρέχουν σαπούνι, αν όμως φέρετε δικά σας βεβαιωθείτε ότι δεν περιέχουν χημικά.
Πώς να έρθετε από το Βερολίνο:
Δημόσια συγκοινωνία: Ο κοντινότερος σταθμός τρένου είναι στο  Έρκνερ, απλά πάρτε τη γραμμή S3 του προαστιακού με κατεύθυνση το Erkner. Είναι μια τοπική γραμμή του Βερολίνου και τα
εισιτήρια κοστίζουν περίπου 3 ευρώ.
Από το σταθμό του Έρκνερ μπορούμε είτε να περάσουμε να σας πάρουμε, αν μας πείτε πότε έρχεστε, ή μπορείτε να πάρετε το λεωφορείο. Είναι η γραμμή 428, με κατεύθυνση το Ziegenhals, μέχρι τη στάση 'Neu Zittau, Kesselberg'. Η είσοδος του Κέσελμπεργκ είναι δίπλα στη στάση του λεωφορείο. Εναλλακτικά, παίρνει 20 λεπτά να έρθετε από το Έρκνερ με το ποδήλατο.
Με αυτοκίνητο: Το Kesselberg  είναι περίπου 7 χιλιόμετρα νότια του Erkner, ανάμεσα στο Neu Zittau και το Wernsdorf. Οδηγώντας από τον περιφερειακό του Βερολίνου (Berliner Ring), απλά  ακολουθήστε την έξοδο προς Erkner μέσω Neu Zittau, ή την έξοδο Niederlehme μέσω Wersdorf, κατεύθυνση προς Neu Zittau. Για χάρτη δείτε στο http://www.kesselberg.info/weg.html
Ο χώρος για στάθμευση είναι περιορισμένος στο Κέσελμπεργκ, οπότε θα ήταν χρήσιμο να ξέρουμε από πριν αν έρχεστε με αυτοκίνητο ή θέλετε να παρκάρετε ένα τροχόσπιτο μέσα στο μέρος κατά τη
διάρκεια της συνάντησης.
Προκειμένου να  ετοιμάσουμε αρκετό χώρο, να οργανώσουμε φαγητό κτλ., χρειάζεται να έχουμε μια ιδέα του πόσο κόσμο να περιμένουμε, οπότε ενημερώστε μας για το ότι έρχεστε.
Παρομοίως, αν χρειάζεστε χώρο να για να μείνετε στο Βερολίνο πριν ή μετά τη συνάντηση, στείλτε e-mail στο intersquatberlin@riseup.net .
Ρίχνετε μια ματιά στο blog για τις τελευταίες πληροφορίες.
http://interspace.blogsport.de / Τα λέμε τον Μάιο!
vLaNtO

(ελήφθη 8-4-08)

 

Επιστροφή

 

Σε συμπληγάδες οι κατασκευαστικές- Αναμένεται το τελικό ξεκαθάρισμα τους, μετά και τη συγκέντρωση που παρατηρήθηκε το 2007

Του Νικου Χ. Ρουσανογλου

Υπό έντονη πίεση αναμένεται να βρεθούν το προσεχές διάστημα μία σειρά από κατασκευαστικές εταιρείες, καθώς όλες οι ενδείξεις συνηγορούν ότι ο κλάδος οδεύει προς το τελικό του ξεκαθάρισμα, μετά και τη συγκέντρωση που παρατηρήθηκε το 2007. Από τις «πρώτες» εταιρείες στη σχετική λίστα θα πρέπει πλέον να θεωρείται η ΔΙΕΚΑΤ, μετά και τη χθεσινή απόφαση του Χ.Α. να θέσει τη μετοχή της εταιρείας υπό επιτήρηση, μετά τη διαπίστωση της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς για ελλείψεις στις ετήσιες οικονομικές καταστάσεις.

Η ΔΙΕΚΑΤ εμφάνισε ζημίες 12,3 εκατ. ευρώ το 2007, έναντι κερδών 5,1 εκατ. το 2006, παρά το γεγονός ότι στην πορεία της χρήσης, προχώρησε σε σειρά ρευστοποιήσεων περιουσιακών στοιχείων, όπως θυγατρικές εταιρείες στον κλάδο των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, αλλά και τον σταθμό ανεφοδιασμού καυσίμων πλοίων στο Πόρτλαντ της Μ. Βρετανίας, που κατέληξε στην εισηγμένη στη Νέα Υόρκη Aegean Marine Petroleum του κ. Δημ. Μελισσανίδη. Ταυτόχρονα, πλήγμα για την αξιοπιστία της εταιρείας στάθηκε και η χθεσινή ανακοίνωση διάψευσης που εξέδωσε η MIG, περί ύπαρξης συζητήσεων για είσοδο στο μετοχικό κεφάλαιο της ΔΙΕΚΑΤ, όπως ισχυριζόταν η τελευταία με ανακοίνωση προς το Χ.Α. Η MIG ανέφερε ότι η πρόταση της ΔΙΕΚΑΤ για την πραγματοποίηση στρατηγικής επένδυσης στην εταιρεία απορρίφθηκε, «επειδή επένδυση σε ελληνικές κατασκευαστικές εταιρείες είναι εκτός της στρατηγικής της MIG».

Στρατηγικό επενδυτή αναζητούν και οι πιστώτριες τράπεζες της ΑΕΓΕΚ, Alpha Bank, Τράπεζα Πειραιώς κι Εμπορική Τράπεζα, καθώς εκτιμάται ότι η τακτική της «σαλαμοποίησης» της εταιρείας, δηλαδή της πώλησης μεμονωμένων περιουσιακών στοιχείων ανά περίπτωση θα χρειαστεί αρκετό χρονικό διάστημα κι επομένως κρίνεται ασύμφορη. Ωστόσο, είναι αμφίβολο αν θα βρεθεί ενδιαφερόμενος, κάτι άλλωστε που συνέβη και στην περίπτωση της Προοδευτικής, που επίσης βαίνει προς πτώχευση, δεδομένου ότι το κατασκευαστικό αντικείμενο είναι πλέον ελάχιστο. Εξελίξεις θα πρέπει να αναμένονται τους προσεχείς μήνες και στον όμιλο της Τεχνικής Ολυμπιακής, που βλέπει την αμερικανική TOUSA να βυθίζεται με γοργούς ρυθμούς, τη στιγμή που η Μοχλός μετά βίας εμφανίζει κέρδη 2,2 εκατ. ευρώ επί κύκλου εργασιών 374 εκατ.! Μεγάλο μέρος αυτού άλλωστε αφορά έργα εντός του ομίλου, όπως π.χ. στο Πόρτο Καρράς, μία επένδυση που έχει ήδη βρεθεί στο στόχαστρο διεθνών ομίλων, που ενδιαφέρονται για την απόκτησή του συγκροτήματος. Οι δυσκολίες για πολλές από τις μικρότερες εταιρείες οφείλονται στη συρρίκνωση των περιθωρίων κέρδους στον κλάδο, αλλά και τον υψηλό δανεισμό, που δυσχεραίνει την περαιτέρω χρηματοδότησή τους, είτε για την εκτέλεση των έργων που έχουν αναλάβει, είτε για την επέκτασή τους σε νέους τομείς.

http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_economyepix_100012_02/04/2008_264756

 

Επιστροφή

 

Το ΕΚΠΑΖ (Ελληνικό Κέντρο Περίθαλψης Αγριων Ζώων και Πουλιών) με την ύπαρξή του, την βοήθεια των εθελοντών και την οικονομική ενίσχυση των ιδιωτών καταφέρνει εδώ και χρόνια να είναι ο αποκλειστικός χώρος φιλοξενίας ζώων που βρίσκονται κακοποιημένα, χτυπημένα και σχεδόν πάντα ετοιμοθάνατα, σε όλη την Ελλάδα.
Παρόλο που οι κρατικοί φορείς δεν συνεισφέρουν οικονομικά αποφάσισαν πριν μερικές μέρες πως το ΕΚΠΑΖ Β. Ελλάδας δεν πληροί τις προϋποθέσεις για να συνεχίσει να υπάρχει. Έτσι, με συνοπτικές διαδικασίες, έκλεισε.
Κανείς δεν ξέρει το μέλλον των ζώων που υπάρχουν σ΄αυτό ούτε όσων θα βρεθούν στο μέλλον και θα χρειαστεί να μεταφέρονται πλέον στην Αίγινα.
Κάποιοι λίγο πιο ευαισθητοποιημένοι θέλησαν να στείλουν μια επιστολή στον Υπουργό. Η επιστολή είναι γραμμένη στα αγγλικά επειδή προωθήθηκε και σε φιλοζωικές οργανώσεις του εξωτερικού.
Παρακαλώ όσοι επιθυμούν ας υποστηρίξουν την άποψή μας για συνέχιση της λειτουργίας του Κέντρου και αν μπορούν ας προωθήσουν το μήνυμα για υπογραφές, όσο περισσότερες μπορούμε.
Η σελίδα για υπογραφές είναι η ακόλουθη:
http://www.petition online.com/ Ekpaz/petition. html

 

Επιστροφή

 

Τρεις εταιρείες μοιράζονται τα έργα –φιλέτα

Του ΜΙΧΑΛΗ ΓΕΛΑΝΤΑΛΙ

Η πίτα των συγχρηματοδοτούμενων έργων ύψους άνω των οκτώ δισ. ευρώ εκτιμάται πως θα αποφέρει συγκριτικά λίγα κέρδη στις κοινοπραξίες από την καθαρά κατασκευαστική δραστηριότητα. Υπολογίζουν, όμως, να βγάλουν υπεραξίες από την εκμετάλλευση των συμβάσεων παραχώρησης.

Τα έργα έχουν ουσιαστικά ανατεθεί στα χέρια τριών ομίλων. Η συμμετοχή λίγων ακόμα είναι ουσιαστικά... συμβολική.

Οπως σημείωνε ιστορικός παράγοντας του κλάδου, η συγκέντρωση ξεπερνά κατά πολύ αυτή που είχε διαμορφωθεί κατά την πρώτη περίοδο κατασκευής των μεγάλων έργων μέχρι και την Ολυμπιάδα του 2004.

Τότε δραστηριοποιούνταν περισσότερες εταιρείες, οι ισχυροί όμιλοι ήταν τουλάχιστον πέντε, με αποτέλεσμα να υπάρχει μεγαλύτερος ανταγωνισμός στους διαγωνισμούς και δίνονταν περισσότερες υπεργολαβίες σε μικρότερους κατασκευαστές. Ομως, μετά το 2004 έξι εισηγμένες (με πτυχίο ανώτερης τάξης) είτε πτώχευσαν ή βρίσκονται πλέον σε δεινή θέση.

*Τα οφέλη αρχίζουν να αποτυπώνονται και στα μεγέθη των ισχυρών ομίλων, με την Ελληνική Τεχνοδομική (ελέγχεται κατά 13,5% από τον Λεωνίδα Μπόμπολα, ενώ από 4,8% έχουν οι Αναστάσιος και Δημήτριος Καλλιτσάντσης) να πραγματοποιεί κύκλο εργασιών 914,7 εκατ. ευρώ και κέρδη 130 εκατ. ευρώ για τη χρήση του 2007. Η διοίκηση της Ελληνικής Τεχνοδομικής προβλέπει κύκλο εργασιών από κατασκευαστικές δραστηριότητες μεγαλύτερο του ενός δισ. ευρώ για φέτος.

*Δεύτερος στην κατάταξη ο όμιλος J&P Αβαξ (οι Ιωάννου-Παρασκευαΐδης ελέγχουν το 42% και 11,7% έχει ο Κωνσταντίνος Μιτζάλης) με κύκλο εργασιών 684 εκατ. ευρώ και κέρδη 25,4 εκατ. ευρώ. Ο όμιλος ΓΕΚ (ο Γιώργος Περιστέρης συμμετέχει με 18% και ο Νικόλαος Κάμπας με 13%) πραγματοποίησε κύκλο εργασιών 446 εκατ. ευρώ και κέρδη 37,5 εκατ. ευρώ κατά την περσινή χρήση.

*Σε ό,τι αφορά τα επιμέρους έργα η κοινοπραξία Απιον Κλέος (Vinci, Ελληνική Τεχνοδομική, J&P Αβαξ, Hochtief, Ακτωρ, Αθηνά) έχει αναλάβει την κατασκευή του άξονα Κορίνθου-Πάτρας-Πύργου-Τσακώνας, προϋπολογισμού 2,7 δισ. ευρώ. Πρόκειται για έργο που θα καλύπτει τη βορειοδυτική πλευρά της Πελοποννήσου από Κόρινθο προς Πάτρα και μέσω Πύργου μέχρι την Τσακώνα.

Το συνολικό μήκος είναι 365 χιλιόμετρα από τα οποία 284 χιλιόμετρα αφορούν σε νέες κατασκευές και περίπου 82 σε ανανέωση του υφιστάμενου δικτύου. Από αυτά στη διαδρομή Κορίνθου-Πάτρας θα κατασκευασθούν τρεις λωρίδες ανά κατεύθυνση και από Πάτρα προς Πύργο-Αλφειό μέχρι Τσακώνα δύο λωρίδες σε διαδρομή 164 χιλιομέτρων. Η σύμβαση παραχώρησης προβλέπει 30ετή περίοδο λειτουργίας- εκμετάλλευσης.

Hellenic Autopistas (Cintra, ΓΕΚ-Τέρνα, Dragados κ.ά.) που ήταν μειοδότης στον διαγωνισμό για τον άξονα Πελοποννήσου ανέλαβε την κατασκευή της Ιονίας Οδού.

Το κόστος υπολογίζεται στα 1,4 δισ. ευρώ, δηλαδή διπλάσιο από αυτό της κατασκευής της Γέφυρας Ρίου-Αντιρρίου. Χωρίζεται σε δύο κυρίως τμήματα, από Αντίρριο μέχρι Ιωάννινα (96 χιλ.) και μέρος της διαδρομής από Μεταμόρφωση έως την Σκάρφεια. Η σύμβαση προβλέπει παράδοση μέσα σε έξι χρόνια (72 μήνες), η δε διάρκεια παραχώρησης είναι για τριάντα χρόνια.

Ενδεικτικές των προσδοκιών που υπάρχουν για τα έσοδα θεωρούνται οι εισπράξεις από την Αττική Οδό και τη Γέφυρα.

*Στην περίπτωση της Αττικής Οδού οι εταιρείες που συμμετέχουν στην κοινοπραξία εκμετάλλευσης (όμιλος Ελληνικής Τεχνοδομικής με περίπου 59%, J&P Αβαξ με 30,8% και Αττικάτ που βρίσκεται σε διαδικασία στρατηγικής συνεργασίας με τον όμιλο ΓΕΚ-Τέρνα) θα λάβουν κατά την περίοδο 2012-2024 μόνο από μερίσματα συνολικά 1,7 δισ. ευρώ. Από αυτά αναλογούν περίπου ένα δισ. ευρώ για τον όμιλο της Ελληνικής Τεχνοδομικής, μισό δισ. στην J&P Αβαξ και τα υπόλοιπα στην Αττικάτ.

*Σε 1,6 δισ. ευρώ υπολογίζονται τα μερίσματα που θα διανεμηθούν μέχρι το 2039 στους μετόχους της Γέφυρας Ρίου-Αντιρρίου, (Vinci και τις Ελληνική Τεχνοδομική, J&P Αβαξ, Αθηνά). Με βάση τα μερίδια συμμετοχής υπολογίζεται πως ο γαλλικός όμιλος (ελέγχει το 53%) θα εισπράξει περί τα 850 εκατ. ευρώ, η Ελληνική Τεχνοδομική 320 εκατ. ευρώ, η J&P Αβαξ κοντά στα 200 εκατ. ευρώ και τα υπόλοιπα θα τα εισπράξει η εταιρεία Αθηνά.

http://www.enet.gr/online/online_text/c=114,dt=13.04.2008,id=58502032

 

Επιστροφή

 

Φορολογία: Νέο Ενιαίο Τέλος Ακινήτων για νομικά πρόσωπα (αποσπάσματα)

Οι επιχειρήσεις, οι τράπεζες αλλά και το δημόσιο, οι ΟΤΑ και η Εκκλησία καλούνται το Μάιο να πληρώσουν νέο φόρο για όλα τα ακίνητα που έχουν στην κατοχή τους.

Οι επιχειρήσεις, οι τράπεζες αλλά και το δημόσιο, οι ΟΤΑ και η Εκκλησία καλούνται το Μάιο να πληρώσουν νέο φόρο για όλα τα ακίνητα που έχουν στην κατοχή τους.  Το Ενιαίο Τέλος Ακινήτων (ΕΤΑΚ) για όλα τα κτίσματα εκτός από τα ημιτελή θα είναι τουλάχιστον 1 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο.

Ο φόρος θα καταβληθεί σε 3 διμηνιαίες δόσεις εκ των οποίων η πρώτη με την υποβολή της ειδικής δήλωσης δηλαδή από τις 15 έως 29 Μαίου ανάλογα με το τελευταίο ψηφίο του ΑΦΜ της επιχείρησης.

Διευκρινήσεις για τη φορολόγηση των ακινήτων των νομικών προσώπων παρέχονται με εγκύκλιο του υφυπουργού Οικονομικών Αντώνη Μπέζα.

Μαρία Βουργάνα

Το πλήρες κείμενο της εγκυκλίου έχει ως εξής:

 ΘΕΜΑ: «Φορολόγηση της ακίνητης περιουσίας νομικών προσώπων»

 Σας κοινοποιούμε τις διατάξεις των άρθρων 5 έως και 21 του ν. 3634/2008 (Φ.Ε.Κ. 9 Α/29-1-2008) και σας δίνουμε τις ακόλουθες οδηγίες, για την ορθή και ομοιόμορφη εφαρμογή τους.

Με τις ανωτέρω διατάξεις, καταργείται ο Φόρος Μεγάλης Ακίνητης Περιουσίας (ν.2459/1997 Φ.Ε.Κ. 17A/18.2.1997) από την 1η Ιανουαρίου 2008,

οι δηλώσεις στοιχείων ακινήτων (έντυπο Ε9) για το έτος 2008 αποδεσμεύονται από τις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος και υποβάλλονται αυτοτελώς μέχρι την 18η Απριλίου 2008 για τα φυσικά πρόσωπα και την 30η Ιουνίου 2008 για τα νομικά πρόσωπα επιβάλλεται ενιαίο τέλος στην ακίνητη περιουσία (Ε.Τ.ΑΚ.) των φυσικών και νομικών προσώπων που βρίσκεται στην Ελλάδα.

 Ειδικότερα για την επιβολή του ενιαίου τέλους ακινήτων των νομικών προσώπων σας παρέχουμε τις ακόλουθες διευκρινήσεις:

 Αντικείμενο του τέλους (άρθρο 5)

 Με το άρθρο αυτό προβλέπεται η επιβολή φόρου στην ακίνητη περιουσία που βρίσκεται στην Ελλάδα. Για την εφαρμογή του νόμου στην έννοια της ακίνητης περιουσίας περιλαμβάνονται:

α. Το δικαίωμα της πλήρους ή ψιλής κυριότητας ή επικαρπίας επί ακινήτων.

β. Το δικαίωμα της αποκλειστικής χρήσης θέσεων στάθμευσης, βοηθητικών χώρων και κολυμβητικών δεξαμενών που βρίσκονται σε κοινόκτητο τμήμα υπογείου, πυλωτής, δώματος ή ακαλύπτου χώρου οικοδομής των πιο πάνω ακινήτων.

 Στο νόμο ορίζεται ότι, η έννοια των ακινήτων και των εμπραγμάτων δικαιωμάτων, λαμβάνεται όπως αυτή δίνεται από τον Αστικό Κώδικα.

Σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του Αστικού Κώδικα (άρθρο 948), ακίνητα είναι μόνο το έδαφος και τα συστατικά μέρη αυτού.

Γενικά, κατά το αστικό δίκαιο, συστατικά είναι τα πράγματα που δεν μπορούν να αποχωρισθούν από το κύριο πράγμα, χωρίς να υποστούν βλάβη τα ίδια ή το κύριο πράγμα ή να αλλοιωθεί η ουσία ή ο προορισμός τους (άρθρο 953 Α.Κ.).

Σε περίπτωση που η επικαρπία έχει αποχωριστεί από την κυριότητα, φορολογούνται τόσο ο επικαρπωτής όσο και ο ψιλός κύριος αλλά καθένας χωριστά και για το εμπράγματο δικαίωμα που του αναλογεί.

 Υποκείμενο ενιαίου τέλους ακινήτων (άρθρο 6)

 Σε τέλος υπόκειται κάθε νομικό πρόσωπο, ανεξάρτητα από την έδρα του, για την ακίνητη περιουσία του, που βρίσκεται στην Ελλάδα την 1η Ιανουαρίου του έτους φορολογίας, ανεξάρτητα από τις μεταβολές που τυχόν επέλθουν κατά τη διάρκεια του έτους αυτού.

 Προσδιορισμός αξίας ακινήτων νομικών προσώπων (άρθρο 7)

 Για τον υπολογισμό του ενιαίου τέλους λαμβάνεται υπόψη η συνολική αξία που έχουν τα ακίνητα και τα εμπράγματα σε αυτά δικαιώματα, κατά την 1η Ιανουαρίου του έτους φορολογίας.

Ο προσδιορισμός της αξίας γίνεται σύμφωνα με τις διατάξεις της παραγράφου 2 του άρθρου 3 του α.ν. 1521/1950 «περί φόρου μεταβίβασης ακινήτων» και των άρθρων 41 και 41Α΄ του ν. 1249/1982, όπως ισχύουν.

Συνεπώς για τα ακίνητα που βρίσκονται σε περιοχές που εφαρμόζεται το αντικειμενικό σύστημα, η αξία τους υπολογίζεται με βάση το σύστημα αυτό.

Για τα ακίνητα στα οποία υπάρχουν κτίσματα και βρίσκονται σε περιοχές που δεν εφαρμόζεται το αντικειμενικό σύστημα, η αξία των κτισμάτων υπολογίζεται με αντικειμενικά κριτήρια, ενώ η αξία του οικοπέδου με βάση τα συγκριτικά στοιχεία που υπάρχουν στην αρμόδια Δ.Ο.Υ.

Στα γήπεδα εκτός σχεδίου πόλης ή οικισμού εφαρμόζεται η Αντικειμενική Αξία Γης.

Ο προσδιορισμός της αξίας της επικαρπίας, ανεξάρτητα αν αυτή είναι ορισμένου ή αορίστου χρόνου ή ισόβια, γίνεται σύμφωνα με όσα ορίζονται στις διατάξεις της παραγράφου 4 του άρθρου 15 και του τελευταίου εδαφίου της παραγράφου 5 του άρθρου 16 του Κώδικα Φορολογίας Κληρονομιών, Δωρεών, Γονικών Παροχών ο οποίος κυρώθηκε με το ν. 2961/2001.

 Εφόσον ο επικαρπωτής είναι φυσικό πρόσωπο η αξία της επικαρπίας είναι ποσοστό της αξίας της πλήρους κυριότητας ανάλογα με την ηλικία αυτού και ορίζεται:

Στα 8/10, αν ο επικαρπωτής δεν έχει υπερβεί το 20ο έτος της ηλικίας του,

Στα 7/10, αν ο επικαρπωτής έχει υπερβεί το 20ο έτος της ηλικίας του,

Στα 6/10, αν ο επικαρπωτής έχει υπερβεί το 30ο έτος της ηλικίας του,

Στα 5/10, αν ο επικαρπωτής έχει υπερβεί το 40ο έτος της ηλικίας του,

Στα 4/10, αν ο επικαρπωτής έχει υπερβεί το 50ο έτος της ηλικίας του,

Στα 3/10, αν ο επικαρπωτής έχει υπερβεί το 60ο έτος της ηλικίας του,

Στα 2/10, αν ο επικαρπωτής έχει υπερβεί το 70ο έτος της ηλικίας του,

Στα 1/10, αν ο επικαρπωτής έχει υπερβεί το 80ο έτος της ηλικίας του.

 Εφόσον ο επικαρπωτής είναι νομικό πρόσωπο, εξομοιώνεται με πρόσωπο που δεν έχει υπερβεί το 20ο έτος της ηλικίας του  και συνεπώς η αξία της επικαρπίας ισούται με τα 8/10 της αξίας της πλήρους κυριότητας.

 Η αξία της ψιλής κυριότητας βρίσκεται αν από την αξία της πλήρους κυριότητας  αφαιρέσουμε την αξία της επικαρπίας, όπως προσδιορίζεται πιο πάνω.

 Διευκρινίζεται ότι, για τον υπολογισμό του τέλους σε περιοχές που είναι ενταγμένες στο σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού, λαμβάνεται υπόψη η αξία όπως προσδιορίζεται από το αντικειμενικό σύστημα και όχι το τίμημα που αναγράφεται στο μεταβιβαστικό συμβόλαιο ή η λογιστική αξία αν πρόκειται για επιχείρηση.

 Απαλλαγές από το ενιαίο τέλος (άρθρο 8)

Από το Ενιαίο Τέλος Ακινήτων απαλλάσσονται:

 1. Τα δάση και οι δασικές εκτάσεις.

Ως δάσος ή δασικό οικοσύστημα νοείται το οργανικό σύνολο άγριων φυτών με ξυλώδη κορμό πάνω στην αναγκαία επιφάνεια του εδάφους, τα οποία, μαζί με την εκεί συνυπάρχουσα χλωρίδα και πανίδα, αποτελούν μέσω της αμοιβαίας αλληλεξάρτησης και αλληλεπίδρασης τους, ιδιαίτερη βιοκοινότητα (δασοβιοκοινότητα) και ιδιαίτερο φυσικό περιβάλλον (δασογενές). Δασική έκταση υπάρχει όταν στο παραπάνω σύνολο η άγρια ξυλώδης βλάστηση, υψηλή ή θαμνώδης, είναι αραιά (παράγραφοι 1 και 2, άρθρου 3, ν. 998/1979 ΦΕΚ 289 Α΄). Περαιτέρω ως δασικές εκτάσεις νοούνται και οι οποιασδήποτε φύσεως ασκεπείς εκτάσεις, (φρυγανώδεις ή χορτολιβαδικές εκτάσεις, βραχώδεις εξάρσεις και γενικά ακάλυπτοι χώροι) που περικλείονται από δάση ή δασικές εκτάσεις, καθώς και οι υπεράνω των δασών ή δασικών εκτάσεων ασκεπείς κορυφές ή αλπικές ζώνες των ορέων (παράγραφος 4, άρθρο 3, ν. 998/1979 ΦΕΚ 289 Α΄).

Γενικά, ο χαρακτηρισμός μιας έκτασης ως δάσους ή δασικής ή μη ανάγεται στη Διοίκηση και, σε περίπτωση αμφισβήτησης, στο ΣτΕ. Έτσι όταν συντρέχει περίπτωση απαλλαγής δάσους ή δασικής έκτασης απαιτείται:

Στις περιπτώσεις που έχει καταρτιστεί το δασολόγιο ενός νομού, με την κύρωση του δασικού χάρτη της περιοχής από τον Υπουργό Γεωργίας, απαιτείται βεβαίωση από τη σχετική Διεύθυνση Δασών νομαρχιακού επιπέδου.

Στις περιπτώσεις που δεν έχει ακόμη καταρτιστεί δασολόγιο, ως προς το χαρακτηρισμό της έκτασης, απαιτείται η σχετική βεβαίωση των αρμόδιων επιτροπών της παρ. 3 του άρθρου 10 του ν. 998/1979.

Στις περιπτώσεις αναδασωτέων εκτάσεων, απαιτείται η απόφαση του οικείου Νομάρχη.

Στις περιπτώσεις δασών που ασκούν ιδιαίτερη προστατευτική επίδραση επί των εδαφών και των υπόγειων υδάτων, απαιτείται απόφαση του αρμόδιου Γενικού Γραμματέα της Περιφέρειας. Ειδικά για τα δάση που εμπίπτουν στην Περιφέρεια ευθύνης της Περιφέρειας Αττικής και του νομού Θεσσαλονίκης, η κατάταξη αυτή γίνεται με απόφαση του Υπουργού Γεωργίας.

Έτσι, σε περίπτωση επίκλησης της σχετικής απαλλαγής οφείλεται είτε η προσκόμιση του οικείου Φ.Ε.Κ.  είτε απαιτείται η σχετική βεβαίωση από την αρμόδια διοικητική αρχή.

Σε περίπτωση τελεσίδικης δικαστικής απόφασης αναγνώρισης κυριότητας σε αντιδικία μεταξύ ιδιωτών και δημοσίου, αρκεί η προσκόμιση της τελεσίδικης δικαστικής απόφασης, μόνο ως προς το ζήτημα του ιδιοκτησιακού χαρακτήρα της έκτασης (δημόσιο ή μη) όχι όμως και ως προς το θέμα του χαρακτηρισμού της ως δασικής ή μη, ζήτημα για το οποίο αρμόδια είναι είτε η Διοίκηση είτε το ΣτΕ.

 2. Τα ξένα κράτη για τα ακίνητα που ανήκουν σε αυτά και τα οποία χρησιμοποιούνται για την εγκατάσταση των πρεσβειών και προξενείων αυτών, με τον όρο της αμοιβαιότητας.

Τούτο σημαίνει ότι η απαλλαγή θα ισχύσει  μόνο αν, με βάση τη νομοθεσία του αλλοδαπού κράτους, τα ακίνητα που  βρίσκονται στο κράτος αυτό και ανήκουν στην Ελλάδα και χρησιμοποιούνται ως εγκατάσταση εκεί της Ελληνικής Πρεσβείας ή Προξενείου, απαλλάσσονται του αντίστοιχου φόρου.

Όταν συντρέχει περίπτωση απαλλαγής, με τον όρο της αμοιβαιότητας, ακινήτων ιδιοκτησίας ξένων κρατών που χρησιμοποιούνται για την εγκατάσταση των πρεσβειών και προξενείων, απαιτείται βεβαίωση του Υπουργείου Εξωτερικών.

 3. Τα ακίνητα που έχουν δεσμευθεί από την αρχαιολογική υπηρεσία του Υπουργείου Πολιτισμού, λόγω αρχαιολογικής έρευνας.

Η δέσμευση αυτή πρέπει να υπάρχει κατά την 1η Ιανουαρίου του έτους φορολογίας και αποδεικνύεται με σχετική βεβαίωση της αρμόδιας Εφορίας Αρχαιοτήτων.

4. Κτίσματα για τα οποία έχει εκδοθεί άδεια ή πρωτόκολλο κατεδάφισης.

Απαραίτητη προϋπόθεση για να εξαιρεθούν του τέλους τα κτίσματα αυτά είναι η προσκόμιση της άδειας ή του πρωτοκόλλου κατεδάφισης, τα οποία να είναι σε ισχύ κατά την 1η Ιανουαρίου του έτους φορολογίας..

 5. Τα επιταγμένα από το στρατό ακίνητα, σύμφωνα με τις διατάξεις του ν.  442/1929 (ΦΕΚ 339 Α`).

Όταν συντρέχει περίπτωση απαλλαγής ακινήτων τα οποία είναι επιταγμένα από το Στρατό, απαιτείται η προσκόμιση της Διυπουργικής Απόφασης Επίταξης, Υπουργών Οικονομίας και Οικονομικών και Εθνικής Αμύνης.

 6. Το Ελληνικό Δημόσιο, στο οποίο περιλαμβάνονται και οι αποκεντρωμένες δημόσιες υπηρεσίες, που λειτουργούν ως ειδικά ταμεία, απαλλάσσονται για τα ιδιοχρησιμοποιούμενα ακίνητά τους.

Η περιουσία του Δημοσίου διακρίνεται σε δύο κατηγορίες, τη δημόσια (δημόσια κτήση) και την ιδιωτική περιουσία του Δημοσίου. Όσον αφορά την πρώτη κατηγορία, δηλαδή τη δημόσια περιουσία του Δημοσίου, η οποία είναι αφιερωμένη στην εκπλήρωση αποκλειστικά δημόσιων σκοπών (ιδιόχρηστα), απαλλάσσεται του Ε.Τ.ΑΚ. Συγκεκριμένα, η δημόσια κτήση περιλαμβάνει τα εκτός συναλλαγής -άρθρο 966 Α.Κ.-, τα κοινής χρήσεως πράγματα που ανήκουν στο Δημόσιο, εφόσον δεν ανήκουν σε Δήμο ή Κοινότητα ή νόμος δεν έχει ορίσει άλλως -άρθρο 968 Α.Κ.- (π.χ. οδοί, πλατείες, πεζοδρόμια, εξωτερικές στοές, υπόγειες διαβάσεις, γέφυρες, δημόσια άλση, δημόσιοι κήποι, λιμάνια, όρμοι, αιγιαλός, όχθες πλεύσιμων ποταμών και μεγάλων λιμνών, η κοίτη ποταμού, τα ελευθέρως και αενάως ρέοντα ύδατα, βραχονησίδες, κ.λπ., άρθρο 967 Α.Κ.) και τα προορισμένα για την εξυπηρέτηση δημοσίων σκοπών (ιδιόχρηστα). Τα ιδιόχρηστα διακρίνονται σε τρεις κατηγορίες και συγκεκριμένα σε μέσα παροχικής διοίκησης (π.χ. δημόσια μουσεία, περιοχές αρχαιολογικών τόπων και καλλιτεχνικά μνημεία, δημόσιες βιβλιοθήκες και πινακοθήκες, δημόσια στάδια κολυμβητήρια και γυμναστήρια, δημόσιες αγορές, δημόσια σφαγεία, δημόσια λουτρά, τάφοι κ.λπ.), σε μέσα εξωτερικής ή εσωτερικής ασφάλειας (π.χ. φρούρια, οχυρά, τα πεδία στρατιωτικών ασκήσεων, οι ναύσταθμοι, τα αεροδρόμια, τα κτήρια των στρατώνων και των στρατιωτικών νοσοκομείων, των οπλοστασίων κ.λπ.) και σε μέσα στέγασης και λειτουργίας δημοσίων υπηρεσιών (π.χ. κτήρια, γήπεδα).

Εκτός των εκτός συναλλαγής στα οποία το Κράτος δεν διαθέτει κυριότητα αλλά Εθνική Κυριαρχία (συνεπώς εξ ορισμού απαλλάσσονται του Ε.Τ.ΑΚ.), τα κοινής χρήσεως και τα προορισμένα για την εξυπηρέτηση δημοσίων σκοπών απαλλάσσονται από το Ε.Τ.ΑΚ., δεδομένου ότι η Δημόσια Κτήση είναι ανεπίδεκτη εκμετάλλευσης.

Αντιθέτως τα ακίνητα τα οποία περιέχονται στην ιδιωτική περιουσία δεν απαλλάσσονται του Ε.Τ.ΑΚ., αλλά υπόκεινται σε τέλος με συντελεστή 1?.

Ειδικά από τα αγροτεμάχια και τις εκτάσεις που με οποιοδήποτε τρόπο έχει παύσει η ιδιότητά τους ως κοινοχρήστων υπόκεινται στο Ε.Τ.ΑΚ. (με συντελεστή 1?) μόνο εκείνα τα οποία το Κράτος εκμισθώνει, δεδομένου ότι τα υπόλοιπα αγροτεμάχια και εκτάσεις θεωρείται ότι διατηρούνται ανεκμετάλλευτα προκειμένου το Κράτος να έχει μεγαλύτερη μελλοντική ευχέρεια προγραμματισμού και συντονισμού της οικονομικής δραστηριότητας της Χώρας, κατά την έννοια της παραγράφου 1 του άρθρου 106 του Συντάγματος. Στην ιδιωτική περιουσία του Δημοσίου περιλαμβάνονται ενδεικτικά τα μεταλλεία, λατομεία, αλυκές, ιαματικές πηγές και λοιπά εκμισθούμενα ακίνητα.

 7. Οι Δήμοι, οι Κοινότητες, οι Νομαρχιακές Αυτοδιοικήσεις, απαλλάσσονται για τα ιδιοχρησιμοποιούμενα ακίνητά τους.

Ειδικότερα απαλλάσσονται του Ε.Τ.ΑΚ. τα κοινής χρήσεως πράγματα (όπως αυτά του Ελληνικού Δημοσίου περίπτωση 6) που ανήκουν σε Δήμο ή Κοινότητα (π.χ. οι πηγές τα υδραγωγεία, οι αγωγοί ύδρευσης και αποχέτευσης, οι δημοτικοί ή  κοινοτικοί οδοί, οι ιδιωτικές οδοί που προϋπάρχουν του 1923 και οι αγροτικοί δρόμοι που έχουν δοθεί σε δημόσια χρήση, οι πλατείες, οι αιγιαλοί εφόσον δεν ανήκουν στο Δημόσιο κ.λπ.).

Περαιτέρω απαλλάσσονται του Ε.Τ.ΑΚ. και τα προορισμένα για την εξυπηρέτηση δημοτικών και κοινοτικών σκοπών (ιδιόχρηστα) ακίνητα (π.χ. δημοτικά στάδια, δημοτικά θέατρα, δημοτικά νεκροταφεία, τα κτήρια που στεγάζουν δημοτικέ και κοινοτικές υπηρεσίες κ.λπ.).

Η ιδιωτική περιουσία (π.χ. εκμισθούμενα ακίνητα) των πιο πάνω νομικών προσώπων έχει την ίδια φορολογική αντιμετώπιση με το Ελληνικό Δημόσιο (βλέπε περίπτωση 6).

 8. Οι κατά την παράγραφο 2 του άρθρου 13 του Συντάγματος γνωστές θρησκείες και δόγματα, το Ιερό Κοινό του Παναγίου Τάφου, η Ιερά Μονή του Όρους Σινά, το Άγιο Όρος, το Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως, το Πατριαρχείο Αλεξανδρείας, το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων και η Ορθόδοξη Εκκλησία της Αλβανίας, απαλλάσσονται για τα ιδιοχρησιμοποιούμενα ακίνητά τους, καθώς και για αυτά που χρησιμοποιούν για να επιτελούν το λατρευτικό τους έργο.

Τα ακίνητα της χερσονήσου του Άθω, από τη Μεγάλη Βίγλα και πέρα, η οποία αποτελεί την περιοχή του Αγίου Όρους, απαλλάσσονται λόγω και της συνταγματικής κατοχύρωσης του ειδικού καθεστώτος του (άρθρο 105 Συντάγματος της Ελλάδος).

Στην έννοια των ιδιοχρησιμοποιούμενων ακινήτων,  συμπεριλαμβάνονται: α) οι κάθε είδους ναοί (ενοριακοί, ιδρυμάτων, νεκροταφείων, παρεκκλήσια, εξωκλήσια) ακόμη και οι ιδιόκτητοι ναοί (με εξαίρεση τους ιδιωτικούς κτητορικούς ναούς που δεν έχουν τεθεί σε κοινή λατρεία) β) Οι ιερές μονές, γ) Οι τόποι γενικά κοινής λατρείας. Επισημαίνεται ότι τα ακίνητα που προορίζονται για την εξυπηρέτηση θρησκευτικών σκοπών, προσλαμβάνουν την ιδιότητα αυτή είτε αμέσως εκ του νόμου, είτε με τη βούληση του ιδιοκτήτη, τηρουμένων των νομίμων διατυπώσεων. Έτσι, αναφορικά με τους χώρους, όπου ασκείται δημόσια λατρεία, προκειμένου να χορηγηθεί η εν λόγω απαλλαγή, απαιτείται: α) για τους ναούς και ευκτήριους οίκους, άδεια λειτουργίας από τον υπουργό Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων, β) για τις μονές, το προεδρικό διάταγμα της ίδρυσής τους

Σωματεία μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, που επιδιώκουν μόνο θρησκευτικούς σκοπούς και δικαιοπρακτούν για λογαριασμό των αντίστοιχων εκκλησιών ? ευκτήριων οίκων γνωστής θρησκείας ή δόγματος με τους οποίους συνδέονται άμεσα, επειδή αυτοί στερούνται νομικής προσωπικότητας,  δικαιούνται αυτά την  ανωτέρω απαλλαγή από το φόρο .Δεν τάσσεται ουδεμία προϋπόθεση στην οργανωτική μορφή της θρησκευτικής κοινότητας, που αποτελεί το ναό ? ευκτήριο οίκο ή μονή, πλην του ότι πρέπει να πρεσβεύει γνωστή θρησκεία ή δόγμα. Τα σωματεία αυτά εμπίπτουν στην απαλλαγή εφόσον συνυποβάλλουν με την οικεία δήλωση και τα εξής:

α. Άδεια ίδρυσης και λειτουργίας ευκτήριου οίκου ? ναού ? μονής από το Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων.

β. Βεβαίωση από το Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων ότι ο ευκτήριος οίκος εκφράζει γνωστή θρησκεία ή δόγμα

γ. Καταστατικό του συναφούς σωματείου ή ιδρύματος, από το οποίο να προκύπτει η σύνδεση αυτού με το γνωστό δόγμα ή θρησκεία και τον ευκτήριο οίκο.

(ανάλογη εφαρμογή της 337/2002 Γνωμοδότηση του Ν.Σ.Κ.)

Η υπόλοιπη ακίνητη περιουσία των ανωτέρω νομικών προσώπων έχει την ίδια φορολογική αντιμετώπιση με το Ελληνικό Δημόσιο (βλέπε περίπτωση 6).

 9. Τα νομικά πρόσωπα που υπάγονται στις διατάξεις του ν. 1091/1980 (ΦΕΚ 267Α΄) απαλλάσσονται για τα ιδιοχρησιμοποιούμενα ακίνητά τους.

Η υπόλοιπη ακίνητη περιουσία των ανωτέρω νομικών προσώπων έχει την ίδια φορολογική αντιμετώπιση με το Ελληνικό Δημόσιο (βλέπε περίπτωση 6).

 Ειδικά τα νομικά πρόσωπα των πιο πάνω περιπτώσεων 6, 7, 8 και 9 δεν θα αναγράφουν τα ακίνητα για τα οποία απαλλάσσονται στις δηλώσεις Ενιαίου Τέλους Ακινήτων.

 10. Απαλλάσσονται για τα ιδιοχρησιμοποιούμενα ακίνητά τους η Τράπεζα της Ελλάδος, οι δημοτικές και κοινοτικές επιχειρήσεις, οι Τοπικές Ενώσεις Δήμων και Κοινοτήτων (Τ.Ε.Δ.Κ.), η Κεντρική Ένωση Δήμων και Κοινοτήτων Ελλάδας (Κ.Ε.Δ.Κ.Ε.), η Ένωση Νομαρχιακών Αυτοδιοικήσεων Ελλάδος (Ε.Ν.Α.Ε.), τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, τα κάθε είδους ταμεία ή οργανισμοί κοινωνικής ασφάλισης, οι συνδικαλιστικές οργανώσεις, η Αρχαιολογική Εταιρεία, τα Μουσεία, τα Κοινωφελή Ιδρύματα και τα Ιδρύματα για τα οποία έχουν εφαρμογή οι διατάξεις της παραγράφου 1 του άρθρου 12 του ν. 1610/1986 (ΦΕΚ 89Α΄).

 Ειδικότερα:

Για την Αρχαιολογική Εταιρεία ιδιοχρησιμοποιούμενα είναι τα ακίνητα στα οποία θεωρείται ότι επιτελείται ο σκοπός της. Σύμφωνα με το άρθρο 1 του Οργανισμού της η Αρχαιολογική Εταιρεία, έχει σκοπό να συνεργεί α) στην ανεύρεση, συλλογή, συντήρηση, διαφύλαξη, αναστύλωση, επισκευή και επιστημονική έρευνα των μνημείων της αρχαιότητος, συμπεριλαμβανομένων και των χριστιανικών, βυζαντινών και λοιπών μνημείων μέχρι της Ελληνικής Επαναστάσεως, β) στη μελέτη του βίου των αρχαίων και την εξερεύνηση της βυζαντινής και μεσαιωνικής αρχαιολογίας και τέχνης και γ) στη διάδοση γνώσεων περί της ιστορίας της αρχαίας και της νεότερης τέχνης.

Η έννοια του Κοινωφελούς σκοπού λαμβάνεται σύμφωνα με το άρθρο 1 του ν. 2039/1939 όπως ισχύει και του Κοινωφελούς Ιδρύματος με το άρθρο 95 του ιδίου νόμου.

Στις περιπτώσεις των Ιδρυμάτων για τα οποία έχουν εφαρμογή οι διατάξεις της παραγράφου 1 του άρθρου 12 του ν. 1610/1986 (ΦΕΚ 89Α΄) απαιτείται η προσκόμιση του οικείου ΦΕΚ σύστασης του νομικού προσώπου.

 Τονίζεται ότι κάθε άλλη διάταξη, γενική ή ειδική, που αφορά απαλλαγές από φόρους ή τέλη, πλην των ανωτέρω, δεν εφαρμόζεται για το ενιαίο τέλος ακίνητης περιουσίας.

 Αρμόδια Δ.Ο.Υ. (άρθρο 10)

 Για την παραλαβή των δηλώσεων και τη βεβαίωση του τέλους αρμόδια Δ.Ο.Υ. είναι αυτή της φορολογίας εισοδήματος του υπόχρεου νομικού προσώπου.

 Υπολογισμός του Ε.Τ.ΑΚ. νομικών προσώπων (άρθρο 11)

 Η αξία των γηπέδων (οικοπέδων ή αγροτεμαχίων), και των κτισμάτων (μισθωμένων και κενών) των νομικών προσώπων υπόκειται σε τέλος με συντελεστή έξη τοις χιλίοις (6?)

Η αξία των κτισμάτων τα οποία ιδιοχρησιμοποιούνται για την παραγωγή ή την άσκηση εμπορικής δραστηριότητας από επιχειρήσεις ανεξαρτήτως αντικειμένου εργασιών υπόκειται σε τέλος με συντελεστή ένα τοις χιλίοις (1?). Ο μειωμένος συντελεστής της αξίας των κτισμάτων καταλαμβάνει μόνο τα ιδιοχρησιμοποιούμενα για την παραγωγή ή την άσκηση της εμπορικής δραστηριότητας κτίσματα όλων των επιχειρήσεων και όχι τα γήπεδα (οικόπεδα ή αγροτεμάχια) επί των οποίων βρίσκονται τα κτίσματα αυτά. Συνεπώς, αν η εταιρεία προβαίνει στην εκμίσθωση κάποιου ακινήτου ή παραχωρεί δωρεάν τη χρήση του και η αξία των κτισμάτων υπόκειται σε ΕΤΑΚ με συντελεστή έξι τοις χιλίοις (6?).

Η αξία των γηπέδων (οικοπέδων ή αγροτεμαχίων) και των κτισμάτων (μισθωμένων και κενών) των νομικών προσώπων μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα που επιδιώκουν σκοπούς κοινωφελείς, θρησκευτικούς, φιλανθρωπικούς και εκπαιδευτικούς υπόκειται σε τέλος με συντελεστή τρία τοις χιλίοις (3?).

Η αξία των ιδιοχρησιμοποιούμενων κτισμάτων των νομικών προσώπων μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα υπόκειται σε τέλος με συντελεστή ένα τοις χιλίοις (1?).

Η αξία των λοιπών ακινήτων των νομικών προσώπων, τα οποία απαλλάσσονται για τα ιδιοχρησιμοποιούμενα ακίνητά τους (π.χ. Ελληνικό δημόσιο νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου κ.λπ.) φορολογείται, με συντελεστή ένα τοις χιλίοις (1?).

Τα ακίνητα που περιλαμβάνονται στο ενεργητικό των εταιρειών επενδύσεων σε ακίνητη περιουσία και των Αμοιβαίων Κεφαλαίων Ακίνητης Περιουσίας φορολογείται, με συντελεστή ένα τοις χιλίοις (1?).

 Επισημαίνεται όμως ότι το τέλος που αναλογεί στην αξία των κτισμάτων που υπόκεινται σε φορολογία, δεν μπορεί να είναι μικρότερο από ένα (1) ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, με εξαίρεση τα ημιτελή κτίσματα.

 …

Νομικά πρόσωπα υπόχρεα σε δήλωση

Προθεσμία υποβολής (άρθρο 12)

 Κάθε νομικό πρόσωπο που έχει ακίνητο την 1η Ιανουαρίου κάθε έτους, υποχρεούται να υποβάλει δήλωση ενιαίου τέλους ακίνητης περιουσίας μέχρι και την 15η Μαΐου του οικείου έτους.

Η δήλωση υποβάλλεται σύμφωνα με το τελευταίο ψηφίο του Α.Φ.Μ. του φορολογουμένου, με αρχή το ψηφίο 1, και ολοκληρώνεται μέσα σε 10 εργάσιμες ημέρες.

Η δήλωση υποβάλλεται από το νόμιμο εκπρόσωπο του νομικού προσώπου ή από πρόσωπο που έχει ειδικά προς τούτο εξουσιοδοτηθεί από αυτόν. Η εξουσιοδότηση μπορεί να δοθεί και με απλή επιστολή, που έχει θεωρηθεί για το γνήσιο της υπογραφής του εξουσιοδοτούντος από αρμόδια αρχή.

Η δήλωση συντάσσεται σε έντυπο που χορηγείται δωρεάν από την υπηρεσία. O τύπος και το περιεχόμενο της δήλωσης καθώς και κάθε άλλο έγγραφο που είναι  απαραίτητο να επισυναφθεί σ` αυτή καθορίζονται με αποφάσεις του Υπουργού Οικονομίας και Οικονομικών, οι οποίες δημοσιεύονται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Για το έτος 2008 εκδόθηκε η Α.Υ.Ο.  1028909/98/0013/ΠΟΛ 1052/7-3-2008.

Συγκεκριμένα με την παράγραφο 1 του άρθρου 1 του ανωτέρω νόμου ορίζεται ότι :

αν δεν υποβληθεί καθόλου δήλωση, επιβάλλεται πρόσθετος φόρος, που ορίζεται σε ποσοστό 2,5% επί του φόρου, την πληρωμή του οποίου θα απέφευγε ο υπόχρεος λόγω μη υποβολής της δήλωσης για κάθε μήνα καθυστέρησης,

αν υποβληθεί ανακριβής δήλωση, επιβάλλεται στον υπόχρεο πρόσθετος φόρος, που ορίζεται σε ποσοστό 2%  επί του φόρου την πληρωμή του οποίου θα απέφευγε, για κάθε μήνα καθυστέρησης,

αν η δήλωση υποβληθεί εκπρόθεσμα, επιβάλλεται πρόσθετος φόρος που ορίζεται σε ποσοστό 1% επί του φόρου που οφείλεται με τη δήλωση, για κάθε μήνα καθυστέρησης.

Σύμφωνα με την παράγραφο 4 του άρθρου 2 του ίδιου νόμου ορίζονται ως ανώτατα όρια για την επιβολή πρόσθετων φόρων το ποσοστό 100% για υποβολή εκπρόθεσμης δήλωσης και 200% για την υποβολή ανακριβούς δήλωσης ή μη υποβολή δήλωσης.

Επίσης τα πρόσωπα που παραβαίνουν τις υποχρεώσεις τους που απορρέουν από την κείμενη φορολογική νομοθεσία υπόκεινται για κάθε παράβαση σε πρόστιμο που ορίζεται από 117 €, μέχρι 1.170 €. Το πρόστιμο αυτό επιβάλλεται στις περιπτώσεις που δεν προβλέπεται η επιβολή πρόσθετου φόρου ή δεν προκύπτει ποσό φόρου για καταβολή.

 …

http://www.imerisia.gr/article.asp?catid=12336&subid=2&tag=9360&pubid=1581111

 

Επιστροφή

 

Ε Θ Ν Ι Κ Ο  Μ Ε Τ Σ Ο Β Ι Ο  Π Ο Λ Υ Τ Ε Χ Ν Ε Ι Ο, ΣΧΟΛΗ ΑΓΡΟΝΟΜΩΝ & ΤΟΠΟΓΡΑΦΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ, ΤΟΜΕΑΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, Μ Ο Ν Α Δ Α  Β Ι Ω Σ Ι Μ Η Σ  Κ Ι Ν Η Τ Ι Κ Ο Τ Η Τ Α Σ, Ηρώων Πολυτεχνείου 9 - Κτήριο Βέη, Πολυτεχνειούπολη Ζωγράφου,  ΑΘΗΝΑ 157 80

ΘΑΝΟΣ ΒΛΑΣΤΟΣ, ΑΝAΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ E.Μ.Π. 

επιστημονικός υπεύθυνος της Μονάδας , Συγκοινωνιολόγος-Πολεοδόμος

Τηλ:     +30 210 772 2630, Fax:          +30 210 772 2752, Kιν.:         +30 6974 738360

Email:   vlastos@survey.ntua.gr                                    

Ε.Μ.Π. 18.1.2008

 

Σχόλια για το Πράσινο Βιβλίο ‘Προς ένα νέο πολιτισμό για τις αστικές μετακινήσεις’

Περιεχόμενα

1. Εισαγωγή - ιστορικό

2. Η καινοτομία του Πράσινου Βιβλίου

3. Τα εμπόδια στην προοπτική της βιώσιμης κινητικότητας

4. Τα μεγάλα στοιχήματα για τις αστικές μετακινήσεις της ευρωπαϊκής πόλης του 21ου αιώνα

5. Πρόταση δημιουργίας ενός ‘Ευρωπαϊκού Οργανισμού για τις Πόλεις’

 

1. Εισαγωγή - ιστορικό

H Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε στις 25 Σεπτεμβρίου 2007 το Πράσινο Βιβλίο ‘Προς ένα νέο πολιτισμό για τις αστικές μετακινήσεις’. Η πρόθεσή της είναι το βιβλίο αυτό να προκαλέσει μια ευρεία συζήτηση στο εσωτερικό των κρατών μελών, που θα δώσει τα απαραίτητα στοιχεία για τη δημοσίευση μέσα στο 2008 ενός Ευρωπαϊκού Σχεδίου Δράσης για την Αστική Κινητικότητα. Το Σχέδιο Δράσης θα περιλαμβάνει χρονοδιάγραμμα εφαρμογής και προσδιορισμό αρμοδιοτήτων για συγκεκριμένες πρωτοβουλίες και δράσεις με στόχο να εγκατασταθούν στην ευρωπαϊκή πόλη συνθήκες Βιώσιμης Κινητικότητας.

Πρέπει κατ’ αρχήν να παρατηρηθεί ότι το Πράσινο Βιβλίο, εκτός από την αξία που έχει διότι παρουσιάζει ένα σχεδόν πλήρη κατάλογο των πολιτικών που θα μπορούσαν να εφαρμοστούν για την προώθηση των βασικών παραμέτρων της βιώσιμης κινητικότητας (δημόσια συγκοινωνία, περπάτημα, ποδήλατο)  δεν αποτελεί κάτι πραγματικά νέο σε σχέση με τα προηγούμενα Πράσινα – Λευκά, Βιβλία, Οδηγίες κ.λπ.  τα αφιερωμένα σε ειδικότερα θέματα των αστικών μεταφορών. Για παράδειγμα:

§         Το πράσινο βιβλίο για το ‘Αστικό Περιβάλλον’ (1990).

Αντιστοιχούσε σε μία πρώτη προσέγγιση του χώρου και της ταυτότητας της πόλης. Έδινε ιδιαίτερη έμφαση στην σημασία της και στην ανάδειξη της ταυτότητας και της κοινωνικής της κληρονομιάς. Για πρώτη φορά υπογράμμιζε την ανάγκη περιορισμού του ιδιωτικού αυτοκινήτου για την βελτίωση της ποιότητας της ζωής και του περιβάλλοντος.

§         Το Πράσινο Βιβλίο ‘Δίκτυα των Πολιτών’ (1995)

Εστίαζε στη δημόσια συγκοινωνία και τις συνδυασμένες μεταφορές. Παρουσίαζε μία νέα εικόνα της ευρωπαϊκής πόλης. Σε αυτήν το ιδιωτικό αυτοκίνητο δεν αποτελεί το βασικό μέσο των αστικών μετακινήσεων. Η οργάνωση και η λειτουργία της πόλης στηρίζεται σε δίκτυα συλλογικής μεταφοράς τα οποία είναι προσπελάσιμα από κάθε κοινωνική ομάδα (όπως τους ηλικιωμένους ή τα άτομα με κινητικές δυσκολίες, που δεν έχουν εύκολη πρόσβαση στο ιδιωτικό αυτοκίνητο). Επιπλέον έδινε ιδιαίτερη έμφαση στην ενίσχυση των δικτύων κίνησης πεζών και ποδηλάτων, που είναι τα κύρια τροφοδοτικά δίκτυα των δικτύων δημόσιας συγκοινωνίας, στη σημασία των σταθμών μετεπιβίβασης, στη μείωση της χρήσης του αυτοκινήτου στα κέντρα και στην αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών τηλεματικής. Επιπλέον πρότεινε τη δημιουργία εμπορικών ή και βιομηχανικών περιοχών γύρω από τους μεγάλους κόμβους των μεταφορών (που εξυπηρετούνται από σιδηροδρομικό δίκτυο, μετρό, τραμ κλπ.) και την ανάπτυξη οικονομικών και εμπορικών δραστηριοτήτων κατά μήκος των δικτύων δημόσιας συγκοινωνίας.

§         Το Πράσινο Βιβλίο ‘για τη Δίκαιη και Αποτελεσματική Κοστολόγηση στις Μεταφορές’ (1995).

Ο βασικός στόχος και αυτού του Βιβλίου ήταν η προώθηση της βιώσιμης κινητικότητας. Ως δικαιότερος και αποτελεσματικότερος τρόπος αναλύθηκε η τιμολόγηση του αυτοκινήτου, διότι σήμερα απαλλάσσεται από το κόστος και της οδικής υποδομής και των επιπτώσεων της κίνησής του στο περιβάλλον, φυσικό, τεχνητό και κοινωνικό. Για πρώτη φορά έγινε αναφορά στα αστικά διόδια.

§         Το Πράσινο Βιβλίο ‘για τη Μελλοντική Πολιτική για το Θόρυβο’ (1997)

Υποστήριξε ότι η μείωση του θορύβου και κατ’ επέκταση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσα από την μείωση της ταχύτητας και του αριθμού των οχημάτων που κυκλοφορούν στις μεγάλες ευρωπαϊκές πόλεις.

§         Η Οδηγία 9040/96  για την ‘Αξιολόγηση και τη Διαχείριση της Ποιότητας του Αέρα’ (26/08/1996)

Αποτέλεσε ίσως το πιο σημαντικό κείμενο της ευρωπαϊκής πολιτικής στον τομέα της αντιμετώπισης της ρύπανσης του περιβάλλοντος. Έδωσε μεγάλη έμφαση στην πληροφόρηση και στην ευαισθητοποίηση του ευρωπαίου πολίτη. Εισήγαγε για πρώτη φορά την έννοια των ‘ορίων ποιότητας’ τα οποία είναι προφανώς πολύ χαμηλότερα των συμβατικών ορίων, που διασφαλίζουν την υγεία. Υπογράμμισε επίσης τη σημασία της διατήρησης αμετάβλητων των επιπέδων ποιότητας του αέρα εκεί που είναι καλά, και της μη υποβάθμισής τους με το πρόσχημα ότι απέχουν από τα όρια προστασίας της υγείας.

§         Η Οδηγία ‘Μεταφορές και CO2‘ (30/03/1998)

Έδωσε έμφαση στην υλοποίηση των δεσμεύσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην διάσκεψη για το περιβάλλον, στο Κιότο το 1997. Βασικός στόχος είναι η μείωση των εκπομπών σε διοξείδιο του άνθρακα με την άσκηση μακροπρόθεσμων πολιτικών. Η Οδηγία επικεντρώθηκε στο πρόβλημα της υπερβολικής χρήσης του αυτοκινήτου και στην συνεπαγόμενη αύξηση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα.

§         Η Λευκή Βίβλος ‘Η ευρωπαϊκή πολιτική στις μεταφορές με ορίζοντα το 2010: η ώρα των επιλογών’ (2001)

Επισήμανε την αναγκαιότητα διαμόρφωσης μιας ενιαίας ευρωπαϊκής πολιτικής, όχι μόνο για τα κράτη μέλη της Ε.Ε., αλλά και για τις υποψήφιες χώρες που θα πρέπει να εναρμονίσουν την πολιτική τους για τις μεταφορές στην κατεύθυνση της βιωσιμότητας. Στο βιβλίο έγινε απολογισμός των έως τώρα ενεργειών και αποτελεσμάτων τους και επαναπροσδιορίστηκαν οι βασικοί στόχοι της Ε.Ε. στους τομείς των μεταφορών και της μείωσης της ατμοσφαιρικής ρύπανσης. Ασκήθηκε κριτική στο γεγονός ότι ο τομέας των οδικών μεταφορών έχει υπέρμετρα διογκωθεί και προτάθηκε όπως οι επιδοτήσεις για την υλοποίηση υποδομών κατανέμονται κατά τρόπο που να μην αδικούνται οι φιλικοί στο περιβάλλον τρόποι μεταφοράς.

·        Η Οδηγία 2001/42/ΕΚ για τις ‘Στρατηγικές Περιβαλλοντικές Εκτιμήσεις Σχεδίων και Προγραμμάτων’

Η Οδηγία εισήγαγε δυο πολύ ριζικές καινοτομίες:

α) την υποχρέωση της εκτίμησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων όχι μόνο πριν από την έγκριση ενός συγκεκριμένου μεγάλου έργου, αλλά και πριν από την έγκριση ενός νέου Προγράμματος - Πολιτικής. Δηλαδή κατέστησε υποχρεωτική την άσκηση πολιτικών με μεγάλους στόχους. Αυτή η υποχρέωση είναι σημαντική για χώρες όπου η χάραξη πολιτικών συστηματικά αποφεύγεται με αποτέλεσμα τα μεμονωμένα έργα να μη πειθαρχούν σε μια σαφή στρατηγική,

β) την υποχρέωση της ουσιαστικής εμπλοκής του κοινού στην όλη διαδικασία εκτίμησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Πράγματι η ‘στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση’ Πολιτικών δημιουργεί τις προϋποθέσεις για την ευαισθητοποίηση της κοινωνίας συνολικά.

 

2. Η καινοτομία του Πράσινου Βιβλίου

Έχοντας προηγηθεί ένα σημαντικό έργο σε επίπεδο Ανακοινώσεων, Πράσινων και Λευκών Βιβλίων, Οδηγιών κ.λπ., το τελευταίο Πράσινο Βιβλίο ‘Προς ένα νέο πολιτισμό για τις αστικές μετακινήσεις’ προτείνοντας τους παρακάτω πέντε στόχους κατευθύνσεις, που έχουν ήδη αποτελέσει αντικείμενο μελετών, ερευνών και συζητήσεων δεν συμβάλλει με κάτι ιδιαίτερα καινούριο στη συζήτηση για τις αστικές μετακινήσεις.  

→ Στόχος: Προς πόλεις ελεύθερης ροής

Εργαλεία:

Ποδήλατο

Περπάτημα

Κοινόχρηστο αυτοκίνητο

Συλλογική χρήση του Ι.Χ.

Συνδυασμένες μεταφορές τροφοδοσίας

→ Στόχος: Προς πράσινες πόλεις

Εργαλεία:

Βελτίωση της τεχνολογίας των οχημάτων

Βελτίωση του τρόπου οδήγησης

→ Στόχος: Προς πιο έξυπνες αστικές μεταφορές

Εργαλεία:

Βελτίωση της πληροφόρησης

Ενιαία συστήματα πληρωμής

→ Στόχος: Προσβάσιμα συστήματα μετακίνησης

Εργαλεία:

Ευέλικτα δίκτυα για κοινωνικές κατηγορίες που δεν διαθέτουν αυτοκίνητο 

Ισόρροπος συντονισμός των πολεοδομικών και κυκλοφοριακών πολιτικών

→ Στόχος: Προς ασφαλείς μετακινήσεις

Εργαλεία:

Ασφαλέστερες υποδομές και ασφαλέστερα οχήματα

 

Καλώς καταγράφονται όλοι οι παραπάνω στόχοι μαζί με τα εργαλεία για την επίτευξή τους. Πρόκειται για ένα σημαντικό οπλοστάσιο που θα πρέπει να αξιοποιηθεί όσο γίνεται πιο ολοκληρωμένα. Ποιος θα μπορούσε να διαφωνήσει; Το ζήτημα είναι ότι, αφού έχουν ήδη συζητηθεί και επεξεργαστεί τόσο πολύ, στόχοι και πολιτικές επίτευξής τους, γιατί τα βήματα είναι τόσο αργά, διστακτικά και περιορίζονται σε τόσο λίγες περιπτώσεις;

Ανεξάρτητα από τις παραπάνω παρατηρήσεις αξίζει να κρατηθούν από τη δημοσίευση του τελευταίου Πράσινου Βιβλίου κάποια πολύ βασικά συμπεράσματα ως προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή:

  1. Αναγνωρίζει ότι, παρά τις σημαντικές ευρωπαϊκές χρηματοδοτήσεις κατά την τελευταία δεκαετία ερευνητικών προγραμμάτων και πολιτικών, τα αποτελέσματα είναι πολύ φτωχά και εξακολουθεί η ευρωπαϊκή πόλη να υπόκειται σε εξαιρετικά σοβαρά προβλήματα περιβάλλοντος και ποιότητας ζωής, τα οποία έχουν επιπτώσεις στην οικονομική ανάπτυξή της και επίσης στην τύχη του πλανήτη γενικότερα.
  2. Αποφασίζει για αυτό να αναλάβει δράση και να προχωρήσει σε πολιτικές πολύ πιο αποφασιστικές και αποτελεσματικές από αυτές που είχε ως τώρα ακολουθήσει.
  3. Αποδέχεται ότι η τεχνολογία από μόνη της δεν είναι επαρκής για να αντιμετωπίσει τα προβλήματα της σημερινής πόλης. Αυτά σε μεγάλο βαθμό οφείλονται σε νοοτροπίες και εξαρτήσεις των κατοίκων, οι οποίοι χαρακτηρίζονται όλο και πιο πολύ από συμπεριφορές ατομικιστικές, που δυναμιτίζουν τη συλλογική φύση της πόλης. Ορίζει για αυτό ως υπέρτατο στόχο, πολύ πιο θεμελιακό από τα τεχνικά ζητήματα των μεταφορών, την ανάπτυξη ενός διαφορετικού πολιτισμού (κουλτούρας) για τις αστικές μετακινήσεις. Είναι χαρακτηριστικό ότι το Πράσινο Βιβλίο τιτλοφορείται ‘Προς ένα νέο πολιτισμό για τις αστικές μετακινήσεις’. Ο τίτλος παραπέμπει απ’ ευθείας στον κάτοικο. Πράγματι στο σύστημα μεταφορών ο βασικός παίκτης είναι ο κάτοικος, αυτός αποδέχεται ή απορρίπτει τις πολιτικές, ανάλογα με την παιδεία και τις ευαισθησίες του. 
  4. Προσβλέπει σε μια γενικότερη κινητοποίηση των πολιτών που θα συναινέσουν να επιλέξουν συμπεριφορές πιο συλλογικές και πιο υπεύθυνες. Έτσι παρακάμπτει τα τεχνικής φύσεως ερωτήματα, των οποίων οι λύσεις έχουν εντοπιστεί αλλά είναι ανίκανες από μόνες τους να βελτιώσουν την ευρωπαϊκή πόλη. Γνωρίζει ότι η λύση και το πρόβλημα είναι οι ίδιοι οι πολίτες. Αυτοί αν το αποφασίσουν μπορούν να προωθήσουν με επιτυχία και τις πιο ριζοσπαστικές πολιτικές ή αντίθετα να ακυρώσουν ακόμη και τις πιο ήπιες. Για αυτό, απευθυνόμενη σε αυτούς, τους θέτει ευθέως το κύριο ερώτημα, το οποίο επαναλαμβάνεται πολλές φορές στο Πράσινο Βιβλίο, σε ποιο βαθμό επιθυμούν την εμπλοκή της και τι είδους πρωτοβουλίες θα περίμεναν από αυτήν στην κατεύθυνση φυσικά της οικοδόμησης αυτού του νέου πολιτισμού. 

 

3. Τα εμπόδια στην προοπτική της βιώσιμης κινητικότητας

1.       Το οικονομικό περιβάλλον

Ένα πρώτο πολύ σοβαρό πρόβλημα είναι ότι η αυτοκινητοβιομηχανία και όλες οι συνοδευτικές του αυτοκινήτου δραστηριότητες, είναι ένας εξαιρετικά ισχυρός παράγοντας της ευρωπαϊκής οικονομίας που επηρεάζει τη χάραξη πολιτικών που θα έθιγαν σημαντικά την ανταγωνιστικότητά τους στη διεθνή σκηνή (ίσως δεν είναι τυχαίο ότι το ευρωπαϊκό δίκτυο πόλεων Car Free Cities υποχρεώθηκε να διακόψει τις εργασίες του μετά από δέκα χρόνια έντονης δραστηριότητας). Συγχρόνως πολλές παράμετροι της σημερινής λειτουργίας των πόλεων είναι σχεδιασμένες με βάση το αυτοκίνητο.   

2.       Η νοοτροπία των πολιτών

Αποτελεί ένα πρόβλημα που συναντάται κυρίαρχο στο σύνολο της Ευρώπης. Εκδηλώνεται μάλιστα με ιδιαίτερη ένταση στις νότιες χώρες: οι κάτοικοι στην πλειονότητά τους είναι αρνητικοί σε πολιτικές, που θα αύξαιναν το κόστος της χρήσης του αυτοκινήτου, που θα περιόριζαν τις ελευθερίες στάθμευσης, που θα άλλαζαν τις καθημερινές συνήθειες δυσκολεύοντας τη χρήση του αυτοκινήτου. Οι πολιτικοί φυσικά για αυτό το λόγο αποφεύγουν να μπαίνουν στην περιπέτεια της προώθησης τέτοιων πολιτικών. Οι εξαιρέσεις είναι λίγες και οι όποιες εφαρμογές δοκιμάζονται κυρίως σε πόλεις με σχετική άνεση χώρου, όπου οι επενδύσεις στη δημόσια συγκοινωνία, το ποδήλατο και το περπάτημα θίγουν ελάχιστα ή λίγο το αυτοκίνητο. Υλοποιούνται παράλληλα με την κατασκευή οδικών έργων και αφήνονται οι πολίτες να διαλέγουν τη λύση που προτιμούν. Σημειώνεται ότι σε αυτή την περίπτωση είναι εξαιρετικά δύσκολο οι φιλικοί στο περιβάλλον τρόποι μετακίνησης να γίνουν ανταγωνιστικοί του αυτοκινήτου.

Αντίθετα, σε συνθήκες κορεσμού, εκεί όπου η ένταξη των εναλλακτικών μέσων καθιστά υποχρεωτική την αφαίρεση χώρου από το αυτοκίνητο, εκεί τα σχετικά έργα για αυτά κατά κανόνα δεν γίνονται αποδεκτά.

 

4. Τα μεγάλα στοιχήματα για τις αστικές μετακινήσεις της ευρωπαϊκής πόλης του 21ου αιώνα

  1. Συγκράτηση της επέκτασης των πόλεων
  2. Μείωση της κυκλοφορίας αυτοκινήτων
  3. Αποφόρτιση των δρόμων από τη στάθμευση 

 

1. Συγκράτηση της επέκτασης των πόλεων

    Αύξηση του ενδιαφέροντος του κάτοικου για την πόλη

Σε προηγούμενες δεκαετίες, πριν η ευρωπαϊκή κοινωνία ευαισθητοποιηθεί απέναντι στα προβλήματα ρύπανσης, θορύβου, ατυχημάτων, κορεσμού, παραμόρφωσης της αισθητικής του αστικού χώρου, και στο ακόμη πιο πρόσφατα, συνειδητοποιημένο πρόβλημα της αλλαγής του κλίματος, ο βασικός στόχος του κυκλοφοριακού σχεδιασμού ήταν το νοικοκύρεμα της κυκλοφορίας. Αυτό σήμαινε αναζήτηση έξυπνων λύσεων βέλτιστης διοχέτευσης των οχημάτων από διαδρομές όπου οι εμπλοκές και καθυστερήσεις θα ήσαν οι μικρότερες. Εξακολουθούσε να θεωρείται σχεδόν δεδομένο ότι το σύνολο του οδικού δικτύου, με εξαίρεση συνήθως αυτό των ιστορικών κέντρων, ήταν διαθέσιμο στο αυτοκίνητο. Το όχημα αυτό, απόλυτο εργαλείο για αυτονομία στη μετακίνηση, σε ολόκληρο τον 20ο αιώνα υπήρξε σύμβολο ατομικής επιτυχίας, ελευθερίας, μοντερνισμού και μέσο επίδειξης. Λειτούργησε ως ο κύριος μοχλός απεγκλωβισμού των πόλεων του 19ου αιώνα από τα παραδοσιακά τους όρια και ο βασικός συντελεστής της οικονομικής ανάπτυξης σε αστική και υπεραστική κλίμακα.

Σήμερα η έννοια της περιβαλλοντικής χωρητικότητας δεν αμφισβητείται. Ενώ μέχρι πρόσφατα η ευαισθησία για την πολιτιστική κληρονομιά περιοριζόταν μόνο στα ιστορικά κέντρα, τώρα επεκτείνεται στο σύνολο της πόλης. Αναγνωρίζεται πια ότι κάθε δρόμος έχει ένα μέγιστο περιβαλλοντικής αντοχής που προσδιορίζεται από τις δραστηριότητες που φιλοξενεί, από τη γεωμετρία του και από τη θέση του στην πόλη. Οι δρόμοι κατοικίας, οι οποίοι καλύπτουν το μεγαλύτερο ποσοστό από το συνολικό μήκος των δρόμων της πόλης, δικαιούνται, σύμφωνα με την ίδια λογική, συνθηκών περιβάλλοντος και ασφάλειας που να υποστηρίζουν τη ζωή της γειτονιάς και την ταυτότητα του δρόμου ως δημόσιου αγαθού, υπόβαθρου συλλογικότητας. Ανάλογης με την κατοικία προστασίας αναγνωρίζεται ότι δικαιούνται και άλλες χρήσεις, όπως εκείνες της εκπαίδευσης, υγείας, αθλητισμού, αναψυχής κ.λπ. Παράμετροι της περιβαλλοντικής χωρητικότητας είναι η ποιότητα του αέρα, η ησυχία, η αισθητική, η ασφάλεια και η άνεση χώρου. Από όλες αυτές, για εκείνη που απαιτείται η μεγαλύτερη προσοχή και μέριμνα είναι ο χώρος. Όλες τις άλλες, σε ένα βαθμό, η τεχνολογία θα μπορούσε να τις αντιμετωπίσει. Αντίθετα να δημιουργήσει χώρο στον ασφυκτικό ιστό της παραδοσιακής πόλης είναι αδύνατο. Η εκμετάλλευση του υπόγειου χώρου για στάθμευση και μεταφορές (μετρό, οδικές σήραγγες) είναι μια καλή λύση από πλευράς λειτουργικής ωστόσο δεν πρέπει να υποτιμάται ότι υποβαθμίζει την ποιότητα της μετακίνησης, αφού την απομακρύνει από το περιβάλλον της πόλης. Οι υπόγειες λύσεις δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως άλλοθι για την αποφυγή αντιμετώπισης των προβλημάτων της επιφάνειας.   

Βασικές επομένως ροές κυκλοφορίας, που σήμερα εξακολουθούν να αναζητούν διεξόδους σε δευτερεύοντες δρόμους και δρόμους κατοικίας, πρέπει να επιστρέψουν στις αρτηρίες. Σε αυτές είναι η θέση τους, αλλά, πια δεν υπάρχει περίσσευμα χώρου για να τις υποδεχτεί, τα δε περιθώρια για νέες διαπλατύνσεις είναι ελάχιστα. Η κατασκευή νέων οδικών έργων στην, όλο και απομακρυνόμενη από τα ιστορικά κέντρα, περιφέρεια των πόλεων δεν αποτελεί διέξοδο διότι επιτείνει το φαύλο κύκλο του κορεσμού στα κέντρα:  - νέοι δρόμοι – αστικές επεκτάσεις - αύξηση του μήκους των μετακινήσεων – νέοι δρόμοι. Η διόγκωση των πόλεων οξύνει τα προβλήματα συνολικά στην πόλη διότι οι κάτοικοι της περιφέρειας εξακολουθούν να έχουν δραστηριότητες στα κέντρα και όσο πιο μακριά βρίσκονται από αυτά τόσο πιο δέσμιοι του αυτοκινήτου είναι.

Το Πράσινο Βιβλίο αναφέρεται αποκλειστικά στη ρύπανση, το θόρυβο και τα ατυχήματα, όλες άμεσες επιπτώσεις του αυτοκινήτου. Υποτιμά πολεοδομικά προβλήματα που πάλι έχουν αφετηρία το αυτοκίνητο, όπως είναι οι άμορφες επεκτάσεις. Οι πόλεις, με το αυτοκίνητο, έχασαν τη συγκρότηση, την αναγνωσιμότητα και τελικά την ταυτότητά τους. Συγχρόνως με τη μεγάλη κινητικότητα πληθυσμών χάθηκε η διάρκεια στη σχέση του κάτοικου με τον αστικό χώρο, αποστασιοποιείται, οι δεσμοί χαλαρώνουν, η πόλη γίνεται ξένο σώμα, δεν τον αφορά.

Το αυτοκίνητο έδωσε τη δυνατότητα στις δραστηριότητες της πόλης να διασκορπιστούν προς την περιφέρεια χωρίς τάξη, χωρίς μέριμνα για τη συγκρότηση μιας νέας δομής. Μπορείς να εγκατασταθείς οπουδήποτε διότι το αυτοκίνητο φτάνει παντού. Το ενεργειακό κόστος από αυτή την εξέλιξη είναι τεράστιο. Ανάλογα μεγάλο είναι και το κοινωνικό κόστος διότι στην αραιοκατοικημένη περιφέρεια δεν υπάρχει κοινωνική συνοχή  και αστικότητα.

Η πόλη του 20ου αιώνα χτίστηκε υπολογίζοντας στο αυτοκίνητο. Για να υπάρξει βιώσιμη κινητικότητα η πόλη του 21ου αιώνα πρέπει να αλλάξει. Να συμπτυχθεί προοδευτικά γύρω από σταθμούς δημόσιας συγκοινωνίας και να αυξήσει την πυκνότητά της. Για το αύριο της ευρωπαϊκής πόλης ο συνδυασμένος πολεοδομικός και κυκλοφοριακός σχεδιασμός πρέπει να είναι ο κανόνας. Όλα τα παραπάνω αποτελούν ένα εξαιρετικά δύσκολο στοίχημα, που καμιά πόλη δεν κέρδισε ακόμη. Αποτελεί ωστόσο προϋπόθεση για τη βιώσιμη προοπτική και για αυτό θα βρεθεί αναγκαστικά στην ατζέντα των πολιτικών τα επόμενα χρόνια, όσο και αν προσκρούει στη επιθυμία του κάτοικου να διαθέτει όλο και περισσότερο ιδιωτικό χώρο, ανοικτό και κλειστό. Ζητά με κάθε τίμημα την αυτονομία του στο εσωτερικό της μεγάλης πόλης, που τον συνθλίβει επιτείνοντας το φαύλο κύκλο της επέκτασής της και των συνεπαγόμενων προβλημάτων που τον οδηγούν σε αποξένωση και απώλεια ενδιαφέροντος για την τύχη της.  

 

2. Το πρόβλημα του κορεσμού

Ο 21ος αιώνας ξεκίνησε λοιπόν στην Ευρώπη με ένα σημαντικό πλεόνασμα αυτοκινήτων. Σε κάποιες μάλιστα χώρες, κυρίως της νότιας Ευρώπης, αυτό είναι ακόμη μεγαλύτερο αν ληφθεί υπόψη ότι ένα μεγάλο μήκος των πεζοδρομίων είναι εξαιρετικά στενό και θα έπρεπε να διαπλατυνθούν, δίκτυο ποδηλατοδρόμων δεν υπάρχει και θα έπρεπε να δημιουργηθεί, η αποκλειστική υποδομή για τη δημόσια συγκοινωνία είναι πολύ φτωχή και θα έπρεπε να επεκταθεί. Όλα αυτά τα έργα σημαίνουν περιορισμό της ασφάλτου και άρα μείωση ακόμη περισσότερο της χωρητικότητας των δρόμων για αυτοκίνητα. Πρόκειται για έργα που αργά ή γρήγορα θα γίνουν διότι αντιστοιχούν στις νέες προτεραιότητες του πολεοδομικού και κυκλοφοριακού σχεδιασμού, προτεραιότητες υπέρ της δημόσιας συγκοινωνίας, του ποδηλάτου και του περπατήματος που αποτελούν τους αναμφισβήτητους πυλώνες της βιώσιμης κινητικότητας.  

Η λύση για τη μείωση της παρουσίας των αυτοκινήτων στις πόλεις είναι εξαιρετικά δύσκολη. Με τη σχετική πτώση των τιμών πώλησής τους, εκδηλώνεται μάλιστα σήμερα πολύ ισχυρή η αντίθετη τάση προς την αύξηση του αριθμού τους. Ενώ από πλευράς υποδομής βρισκόμαστε ήδη σε συνθήκες κορεσμού, είναι άγνωστο αν και σε ποιο σημείο, χωρίς την άσκηση αποφασιστικών πολιτικών, θα επέλθει κορεσμός και στην επιθυμία των κατοίκων να αποκτούν όλο και περισσότερα αυτοκίνητα. Προς το παρόν η Ευρώπη, παρακολουθώντας παθητικά τους εκρηκτικούς ρυθμούς αύξησης των αυτοκινήτων στα νέα της μέλη δύσκολα θα γίνει πειστική στην προσπάθεια να νουθετήσει τις αναπτυσσόμενες χώρες, που υπερασπίζονται το ‘δικαίωμα’ να ακολουθήσουν και αυτές το παράδειγμα του αναπτυγμένου κόσμου. 

 

Συμπέρασμα

→ Ένα πρώτο μεγάλο στοίχημα για την Ευρώπη είναι να εκπαιδεύσει τους πολίτες της στον αστικό πολιτισμό και να ενισχύσει τους δεσμούς τους με την πόλη. Προϋπόθεση για αυτό είναι να κρατήσουν οι πόλεις ανθρώπινη κλίμακα, επομένως να συγκρατήσουν την επέκτασή τους με ενίσχυση της πυκνότητάς τους γύρω από τους σταθμούς δημόσιας συγκοινωνίας. 

→ Ένα δεύτερο στοίχημα για τις ευρωπαϊκές πόλεις είναι η μείωση της κυκλοφορίας των αυτοκινήτων α) στα κέντρα και β) στις περιοχές κατοικίας.

α) μείωση της παρουσίας των αυτοκινήτων στα κέντρα:

Τα βασικά σενάρια πολιτικών είναι δυο:

Ωστόσο, η κοινωνική ταυτότητα της πόλης είναι ιστορικά ταυτισμένη με το κέντρο. Αυτό αποτελεί το χώρο αναφοράς και σύνδεσης του κάτοικου με την ιστορία της πόλης. Το να θεσμοθετηθούν με τα αστικά διόδια ‘θέσεις’ για την προσπέλασή του, όπως στα τρένα (1η θέση με Ι.Χ. και 2η θέση με δημόσια συγκοινωνία) θα ζημίωνε σοβαρά το δημόσιο χαρακτήρα της πόλης. Ο μοναδικός τρόπος άμβλυνσης αυτής της επίπτωσης είναι η θεαματική βελτίωση της ποιότητας εξυπηρέτησης της δημόσιας συγκοινωνίας, της υποδομής και των συνθηκών για περπάτημα και ποδήλατο σε τέτοιο βαθμό ώστε αυτοί οι βιώσιμοι τρόποι μετακίνησης να προσφέρουν τόσες ανέσεις και ποιότητες που να γίνουν ανταγωνιστικοί και ελκυστικοί απέναντι στα κατ’ αρχήν σημαντικά πλεονεκτήματα του αυτοκινήτου και έτσι αυτοί που θα επισκέπτονται το κέντρο χωρίς αυτοκίνητο να μην αισθάνονται ότι μειονεκτούν.

Ωστόσο, πράγματι τα δυο σενάρια θα μπορούσαν να ανήκουν σε μια ενιαία πολιτική που θα είχε τον ξεκάθαρο στόχο της ανακατασκευής του οδικού χώρου κατά τρόπο που να παρέχεται, μέσω της διαμόρφωσής του, προτεραιότητα στη δημόσια συγκοινωνία, το ποδήλατο και το περπάτημα. Η χρηματοδότησή της θα προερχόταν από το αυτοκίνητο, το οποίο δεν είναι δίκαιο να μην αποζημιώνει το κοινωνικό σύνολο για το κόστος των επιπτώσεων της κυκλοφορίας του σε ατυχήματα, ρύπανση, θόρυβο, τεμαχισμό του αστικού χώρου. Βέβαια το εξωτερικό αυτό κόστος δεν είναι απαραίτητο να εισπράττεται μέσω αστικών διοδίων διότι δεν είναι συνδεδεμένο μόνο με τον κορεσμό. Θα μπορούσαν να θεσμοθετηθούν συμβατικές πολιτικές φορολόγησης. Σχετικά με την ειδική προστασία που αξίζουν περιοχές της πόλης όπως τα ιστορικά κέντρα, υπάρχουν παραδείγματα αποτελεσματικών πολιτικών, αντί των διοδίων, που εφαρμόστηκαν στο παρελθόν όπως το σύστημα των ‘μονών-ζυγών’, για το οποίο η Αθήνα υπήρξε πρωτοπόρος (η αγορά δεύτερου αυτοκινήτου, με την οποία όσοι έχουν την οικονομική δυνατότητα παρακάμπτουν αυτό το μέτρο, το οποίο κατ’ αρχήν αφορά όλους, θα μπορούσε με εύκολα εφαρμόσιμες τεχνικές, αν υπήρχε η βούληση, να αποκλείεται ως ‘λύση’).

β) μείωση της παρουσίας των αυτοκινήτων στις περιοχές κατοικίας

Το έργο που απαιτείται είναι η  ευρεία εφαρμογή ‘ζωνών 30’ (μέγιστης ταχύτητας 30 χλμ/ώρα) και η κατασκευαστική διαμόρφωση των οδικών τους δικτύων σε δίκτυα ‘ήπιας κυκλοφορίας’. Έτσι η χωρητικότητά τους σε αυτοκίνητα θα περιοριστεί και αντίστροφα θα αυξηθεί για πράσινο και για την κίνηση πεζού, ποδηλάτη και δημόσιας συγκοινωνίας. 

→ Ένα τρίτο μεγάλο στοίχημα, ευρείας κλίμακας, αφορά τη στάθμευση. Δεδομένου ότι δεν τίθεται θέμα περιορισμών στην ελεύθερη απόκτηση αυτοκινήτου, τα αυτοκίνητα θα γεμίσουν τις πόλεις. Το θέμα είναι να απομακρυνθούν από το δημόσιο ανοικτό χώρο. Ποια θα είναι η λύση για τη στάθμευσή τους; Το πρόβλημα είναι πολύ έντονο στα ιστορικά κέντρα και στις περικεντρικές περιοχές με παλαιά σπίτια και πολυκατοικίες, που χτίστηκαν χωρίς την πρόβλεψη ιδιωτικών χώρων. Μέχρι σήμερα δημόσιοι σταθμοί στάθμευσης κατασκευάστηκαν κάποιοι από δημόσιους φορείς (δήμοι, υπουργεία) και οι περισσότεροι με ιδιωτικά εργολαβικά κεφάλαια. Το αποτέλεσμα σε κάποιες χώρες είναι απολύτως ανεπαρκές απέναντι στις διογκούμενες ανάγκες. Είναι επείγον να βρεθούν μηχανισμοί και τα κατάλληλα θεσμικά και χρηματοδοτικά εργαλεία που θα κινητοποιήσουν τους κατοίκους, ενθαρρύνοντάς τους να συνεργαστούν και να συμμετάσχουν στη χρηματοδότηση της κατασκευής σταθμών στάθμευσης που θα εξυπηρετούν ομάδες γειτονικών κατοικιών. 

 

5. Πρόταση δημιουργίας ενός ‘Ευρωπαϊκού Οργανισμού για τις Πόλεις’

Με δεδομένες αυτές τις, σχεδόν εχθρικές, συνθήκες στο εσωτερικό των κρατών μελών, όπου πολίτες και πολιτικοί συμμαχούν κάτω από τη σημαία της αδράνειας, πώς ένας ‘εξωτερικός’ παράγοντας, όπως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, θα μπορούσε να γίνει αποδεκτός, αγγίζοντας τα τόσο λεπτά ζητήματα της καθημερινής λειτουργίας των πόλεων και μάλιστα να αποδειχτεί αποτελεσματικότερος από τις εθνικές ή τοπικές κυβερνήσεις;

Η συγκυρία παρουσιάζει κάποια πλεονεκτήματα αλλά και μειονεκτήματα για τη διείσδυση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο εσωτερικό των πόλεων.

-           Τα πλεονεκτήματα είναι σχετικά με την αυξανόμενη ευαισθητοποίηση των πολιτών από τους κινδύνους της αλλαγής του κλίματος αλλά και της υποβάθμισης της ποιότητας ζωής. Έτσι οι τοπικές κοινωνίες αντιλαμβάνονται ότι έχουν ανάγκη την εμπειρία των άλλων πόλεων, τη συνεργασία τους, το κύρος της Ευρώπης, που είναι μια μεγάλη οικογένεια με πλούσια ιστορία στον πολιτισμό, και φυσικά την οικονομική της στήριξη. 

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι ένας διεθνής φορέας, αρμόδιος επομένως για να αναδείξει τη σημασία ενός προβλήματος που ξεπερνάει τα σύνορα, όπως είναι η υπερθέρμανση του πλανήτη. Είναι επίσης κατάλληλος για να ασκήσει τις αναγκαίες πολιτικές και εκστρατείες, στην κλίμακα της Ευρώπης, που θα προωθήσουν τη συνεργασία των μελών και θα εκπαιδεύσουν και ευαισθητοποιήσουν τους πολίτες.

-           τα μειονεκτήματα είναι σχετικά με την ανάγκη της Ευρώπης να είναι όλο και πιο προσεκτική, σεβόμενη την Αρχή της Επικουρικότητας, και λαμβάνοντας υπόψη το κλίμα που δημιουργήθηκε με την απόρριψη του Ευρωσυντάγματος.

Μέσα στο παραπάνω πλαίσιο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα ήταν κρίμα να αποφύγει α) να ασκήσει τον πραγματικό πολιτικό ρόλο που της ανήκει και β) να επικεντρώσει τη συζήτηση στα πιο κρίσιμα θέματα, από την αντιμετώπιση των οποίων θα εξαρτηθεί η προοπτική της Βιώσιμης Κινητικότητας.

Ωστόσο κάθε πόλη είναι μια ξεχωριστή περίπτωση και είναι λογικό να της αναλογούν και διαφορετικές λύσεις. Θα είναι λύσεις που θα προκύψουν από αναλύσεις και μελέτες των τοπικών προβλημάτων αλλά και του τοπικού κοινωνικού περιβάλλοντος, νοοτροπίας και προσδοκιών. Από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή μπορούν να παραχθούν κανόνες μόνο γενικής εφαρμογής για το σύνολο της Ευρώπης. Όμως πώς θα ήταν δυνατόν λύσεις για τη δημόσια συγκοινωνία, το ποδήλατο ή το περπάτημα να πειθαρχήσουν σε Οδηγίες, όπως στην περίπτωση της ρύπανσης; Θα ήταν πολύ δύσκολο να υπάρξουν ελάχιστα όρια, π.χ. για το ποσοστό της δημόσιας συγκοινωνίας στην κατανομή των τρόπων μετακίνησης ή για το μήκος του δικτύου ποδηλατοδρόμων ανάλογα με τον πληθυσμό. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν είναι ο κατάλληλος φορέας για να εκπονεί μελέτες και να παίρνει αποφάσεις υποχρεωτικές για τις πόλεις. Εκείνος που θα ήταν αποτελεσματικός θα ήταν αυτός που με τη μορφή ενός ‘Ευρωπαϊκού Οργανισμού για τις Πόλεις’ θα συνεργαζόταν με την Επιτροπή σε μια παράλληλη και ημιαυτόνομη σχέση. Τα στελέχη του Οργανισμού θα προέρχονται και θα επιλέγονται με κριτήρια την εμπειρία και τις ικανότητές τους, σε συνεργασία με τις Ενώσεις Δήμων της κάθε χώρας (π.χ. ΚΕΔΚΕ). Η διοίκηση του φορέα θα ορίζεται από την Αντιπροσωπεία των μελών τα οποία θα εκλέγονται, ως ευρωπαϊκοί εκπρόσωποι, κατά τις δημοτικές εκλογές στην κάθε χώρα. Η Αντιπροσωπεία θα είναι το όργανο χάραξης πολιτικής που θα εγκρίνει τις επιμέρους προτάσεις για κάθε πόλη.

Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός για τις Πόλεις θα ασχολείται κατά προτεραιότητα με εκείνες τις πόλεις που αντιμετωπίζουν τα μεγαλύτερα προβλήματα. Οι προτάσεις του, που θα είναι αποτέλεσμα εξειδικευμένων μελετών θα συνοδεύονται από χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που θα καλύπτει ποσοστό του κόστους των προτεινομένων έργων. Οι προτάσεις, έχοντας το κύρος ενός διεθνούς Οργανισμό της Τοπικής Αυτοδιοίκησης που θα είναι φορέας της ευρωπαϊκής εμπειρίας, εκτιμάται ότι θα γίνονται πολύ ευκολότερα αποδεκτές από τις τοπικές κοινωνίες, οι οποίες λόγω της συμμετοχής των εκπροσώπων τους θα είναι συνυπεύθυνες για αυτές. Οι δημοτικές αρχές θα οφείλουν να εφαρμόζουν τις προτάσεις του Οργανισμού, σε αντίθετη περίπτωση θα πρέπει να αιτιολογούν την άρνησή τους.

Πολλές φορές οι πόλεις είναι διαχωρισμένες διοικητικά σε πολλές μικρότερες επιφάνειες (το παράδειγμα της Αθήνας ίσως είναι από τα πιο χαρακτηριστικά), με αποτέλεσμα να μη μπορεί εύκολα να γίνει σχεδιασμός για άσκηση μεγάλης κλίμακας πολιτικών. Οι προτάσεις του Ευρωπαϊκού Οργανισμού για τις Πόλεις θα είναι ελεύθερες από τα προβλήματα που βάζουν σε τοπικό επίπεδο τα διοικητικά αυτά όρια. 

Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός για τις Πόλεις θα έχει άμεση επικοινωνία με τους Πολίτες. Σε κάθε κράτος μέλος θα υπάρχει Παράρτημα του Οργανισμού. Αυτό θα έχει εγκατεστημένο σε κάθε μεγάλη πόλη ένα δίκτυο αμφίδρομης πληροφόρησης το οποίο θα ενημερώνει συστηματικά τους κατοίκους για τα αποτελέσματα των πολιτικών που ασκούνται, την εξέλιξη των διαφόρων δεικτών, για τις πολιτικές σε άλλες πόλεις και για την εξέλιξη της συγκριτικής θέσης της πόλης τους σε σχέση με τις άλλες ευρωπαϊκές πόλεις (ως προς αυτά o Οργανισμός θα λειτουργήσει ως Παρατηρητήριο).  Θα χρηματοδοτεί εκστρατείες ευαισθητοποίησης και φυσικά σε κάθε πόλη θα εκθέτει σε δημόσια συζήτηση τις προτάσεις του.

Από την άλλη πλευρά στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα ήταν σκόπιμο να θεσμοθετηθεί η θέση του Επιτρόπου για τις Πόλεις. Θα αποτελεί το συνδετήριο κρίκο μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Ευρωπαϊκού Οργανισμού για τις Πόλεις και θα συντονίζει το έργο των διαφόρων άλλων Επιτρόπων στα ζητήματα της αρμοδιότητάς τους, που αφορούν τις πόλεις.

 

Επίλογος

Τις τελευταίες δεκαετίες η ευρωπαϊκή πόλη άλλαξε πολύ. Μαζί με το δομημένο περιβάλλον άλλαξε ριζικά και η καθημερινότητα των κατοίκων της. Ο δρόμος, από χώρος ζωής και κοινωνικής επαφής, κατέληξε σε συγκοινωνιακό αγωγό. Τα παιδιά, οι ηλικιωμένοι και τα άτομα με ειδικές ανάγκες αντιμετωπίζουν σημαντικές δυσκολίες κινητικότητας. Η γειτονιά χάνει τις παραδοσιακές δραστηριότητες που την κρατούσαν ζωντανή. Πρόκειται για ζητήματα εξαιρετικά ανησυχητικά για τη συνοχή του κοινωνικού περιβάλλοντος της πόλης. Οι επιλογές και οι προτεραιότητες ως προς την οργάνωση των μεταφορών είναι υπεύθυνες σε μεγάλο βαθμό για τα σημερινά προβλήματα. Στις γνωστές συνθήκες αλλαγής του κλίματος η τύχη της Ευρώπης θα εξαρτηθεί από το πόσο ισχυρό θα είναι το παράδειγμά της προς τις αναπτυσσόμενες χώρες. Η στιγμή είναι κρίσιμη. Για να ανακοπεί η πορεία υποβάθμισης θα πρέπει να αλλάξει ριζικά ο τρόπος αντιμετώπισης των προβλημάτων. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με λίγες εξαιρέσεις, δεν κατάφερε να επηρεάσει, στο βαθμό που είναι αναγκαίος, τις νοοτροπίες και τις ασκούμενες πολιτικές στα κράτη μέλη. Υπάρχει καχυποψία απέναντι στις εισαγόμενες πολιτικές και αυτό η Επιτροπή δεν πρέπει να το υποτιμήσει. Η πρόταση που κατατίθεται για τη δημιουργία ενός ‘Ευρωπαϊκού Οργανισμού για τις Πόλεις’ έχει σαν βασικό στόχο να τις κάνει συμμέτοχες στον Ευρωπαϊκό σχεδιασμό καθιστώντας τες συνυπεύθυνες για τις όποιες προτάσεις. Η Αντιπροσωπεία των μελών του Οργανισμού θα ήταν σκόπιμο να αποτελείται από εκλεγμένους εκπροσώπους των πόλεων έτσι ώστε να αποφασίζουν ανεπηρέαστα από τις δημοτικές αρχές με κύριο κριτήριο τη συνοχή και το μέλλον της Ευρώπης.

 

Επιστροφή

 

Έρχονται υψηλά πρόστιμα για 14 ανοιχτές υποθέσεις

Με την αυστηρή προειδοποίηση ότι κατά τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου η συμμόρφωση με την πρωτόδικη καταδίκη πρέπει να ξεκινήσει αμέσως και να ολοκληρωθεί το συντομότερο δυνατόν αλλά και με πρόσφατη απόφαση τής Επιτροπής βάσει της οποίας η δεύτερη παραπομπή θα επιταχυνθεί με την κατάθεση νέας προσφυγής σε διάστημα 12 έως 14 μηνών από την ημερομηνία έκδοσης της πρώτης απόφασης απεχώρησε το κλιμάκιο της Κομισιόν (διεύθυνση περιβάλλοντος, περιφερειακή πολιτική, νομική υπηρεσία).

Ως εκ τούτου, όπως κατέστησαν σαφές στη συνάντησή τους με τις ελληνικές αρχές, ο κίνδυνος για επιβολή υψηλού χρηματικού προστίμου είναι προ των πυλών για τη λειτουργία πλήθους παράνομων χωματερών, προστασία των Ζωνών της ορνιθοπανίδας και απουσία αποχετευτικού δικτύου και εγκαταστάσεων βιολογικών καθαρισμών στους 5 δήμους της Ανατολικής Αττικής (Ραφήνα, Αρτέμιδα κ.ά.).

Αν και η συνάντηση αφορούσε την εξέταση 14 ανοιχτών υποθέσεων εφαρμογής της κοινοτικής νομοθεσίας περιβάλλοντος, έγινε εκτενής αναφορά σε δύο άλλα κρίσιμα θέματα για τα οποία έχει κατατεθεί προσφυγή στο ΔΕΚ: τον ανεπαρκή εθνικό σχεδιασμό για τη διαχείριση των επικίνδυνων αποβλήτων και τη νομική προστασία των Ζωνών Ειδικής Προστασίας Αγρίων Πτηνών.

Όσο για τις επιδόσεις της Ελλάδας, κατέχει την έκτη χειρότερη θέση ανάμεσα στα 27 κράτη μέλη με 43 ανοιχτές υποθέσεις έως το τέλος Μαρτίου. Εξ αυτών η συντριπτική πλειοψηφία 37 τον αριθμό αφορούν κακή εφαρμογή, 2 κακή ενσωμάτωση και 4 μη ενσωμάτωση στο εθνικό δίκαιο. Στην πρωτοπορία η Ελλάδα μαζί με την Ιταλία με 13 παραβιάσεις της κοινοτικής νομοθεσίας που αφορά την ατμοσφαιρική ρύπανση.

Σύμφωνα με την αποτίμηση της συνάντησης από τα αρμόδια υπουργεία Εξωτερικών και ΥΠΕΧΩΔΕ από τα 14 θέματα που εξετάσθηκαν η εικόνα διαμορφώνεται ως εξής: εκτέλεση απόφασης ΔΕΚ 6.10.2005, παύση λειτουργίας παράνομων και ανεξέλεγκτων χωματερών. Η επιτροπή προειδοποιεί ότι δεν θα υπάρξει συμμόρφωση με την καταληκτική ημερομηνία τέλος 2008 πόσο μάλλον όταν η κυβέρνηση αγνοεί ακόμη και τον ακριβή αριθμό των λειτουργούντων παράνομων χωματερών.

Στην καταδίκη αναφέρονταν 1.025. Το υπουργείο Εσωτερικών τις υπολογίζει περίπου σε 2.009! Σε δύο μήνες πρέπει να αποσταλεί αναλυτική απάντηση για τον αριθμό τους ανά περιφέρεια, όπως και για την ακριβή πορεία αποκατάστασης όσων έκλεισαν.

Λειτουργία του ΧΥΤΑ Σκαλιστήρη χωρίς άδεια. Ζητούνται συμπληρωματικά στοιχεία για την ποσότητα των αποβλήτων που δέχεται, ανεπεξέργαστων και επεξεργασμένων.

Για τους ΧΥΤΑ Μεσολογγίου, Δομοκού και Κέρκυρας απαιτείται το συντομότερο η αποστολή των εκθέσεων αυτοψίας.

Όσον αφορά την ρύπανση του Ασωπού το ΥΠΕΧΩΔΕ υποχρεούται: να δώσει πλήρη κατάλογο (δραστηριότητα, δυναμικότητα, καθεστώς αδειοδότησης) των βιομηχανικών εγκαταστάσεων Βοιωτίας και Ανατολικής Αττικής, λεπτομερή στοιχεία για τις πτηνοτροφικές και κτηνοτροφικές μονάδες, στοιχεία για τις βιομηχανίες που εμπίπτουν στις διατάξεις της οδηγίας 96/61 IPPC, επανεξέταση των επιχειρήσεων στις οποίες έχε ήδη επιβληθεί πρόστιμο και διακοπή λειτουργίας όσων δεν συμμορφώθηκαν, στοιχεία από πρόσφατους ελέγχους και δειγματοληψίες στα νερά της περιοχής και απολογισμό εφαρμογής των εξαγγελθέντων μέτρων από το ΥΠΕΧΩΔΕ.

Για τη βιομηχανική ζώνη στην Τανάγρα απάντηση από την οποία θα προκύπτει ότι αναστέλλεται οριστικά η άδεια ίδρυσης ΒΙΠΕ, ενώ για το εγκαταλελειμμένο μεταλλείο Κίρκης στον Έβρο απαιτούνται οι μελέτες απομάκρυνσης των επικίνδυνων καταλοίπων και αποκατάστασης του χώρου.

 

Φύση

Εκτέλεση απόφασης του ΔΕΚ 25.10.2007 για ανεπαρκή σε αριθμό και έκταση καθορισμό Ζωνών ειδικής Προστασίας. Με δεδομένο ότι η κακή εφαρμογή της οδηγίας 79/409 αποτελεί εκκρεμότητα δεκαετιών επίκειται η έναρξη νέας παραπομπής με αποστολή προειδοποιητικής αποστολής.

Ρύπανση Κορώνειας. Η επιτροπή παρατήρησε ότι δεν έχει απορροφηθεί δεκάρα από το ταμείο συνοχής, παρότι η προθεσμία λήγει στις 31.12.2008, ενώ ζητά αναλυτικά τα μέτρα που έχουν ληφθεί για τις αγροτικές δραστηριότητες (αρδεύσεις, γεωτρήσεις), πληροφορίες για το καθεστώς αδειοδότησης των επιχειρήσεων, πίνακα στον οποίο θα αποτυπώνεται ο βαθμός συμμόρφωσης των παραβατών, όπως και στοιχεία επανελέγχου των επιχειρήσεων και διακοπή λειτουργίας όσων δεν συμμορφώθηκαν.

 

Νερά

Η Ε.Ε. έκρινε ικανοποιητική την πορεία καθορισμού ευαίσθητων περιοχών και διαχείρισης των αστικών λυμάτων σε οικισμούς άνω των 10.000 ισοδύναμου πληθυσμού.

Εκτέλεση απόφασης ΔΕΚ 25/10/200 για την διαχείριση των αστικών λυμάτων σε 23 οικισμούς. Το ΥΠΕΧΩΔΕ υποχρεούται να στέλνει στοιχεία ως προς τη σταδιακή συμμόρφωση και έξι μήνες μετά τη λειτουργία των εγκαταστάσεων "πειστήρια" καλής λειτουργίας τους.

Το χρονικό όριο του 2013 για την κατασκευή δικτύων και εγκαταστάσεων στους δήμους και κοινότητες της Ανατολικής Αττικής δεν θεωρείται συμμόρφωση και ως εκ τούτου θα αποσταλεί προειδοποιητική επιστολή.

Εκτέλεση απόφασης ΔΕΚ 24.6.2004 για την έλλειψη συστήματος συλλογής και επεξεργασίας αστικών λυμάτων του Θριασίου. Το χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης των έργων για το 2009 που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Συνοχής δεν φαίνεται να τηρείται. Έτσι ζητήθηκαν αναλυτικές πληροφορίες για το στάδιο στο οποίο βρίσκονται τα έργα σήμερα και εκτιμήσεις για το χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης των εργασιών.

Προς αρχειοθέτηση βαίνει η υπόθεση συμμόρφωσης με την καταδίκη 31.1.2008 για κακή εφαρμογή της οδηγίας πλαίσιο για τα νερά, καθώς κρίθηκαν επαρκείς οι μελέτες που αφορούν τις λεκάνες απορροής ποταμών.

Εκτροπή Αχελώου. Η Ε.Ε. διερευνά παραβίαση της οδηγίας για τα νερά και της οδηγίας που επιτάσσει τη διαδικασία εκπόνησης στρατηγικής μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων από έργα η σχέδια.

Ατμοσφαιρική ρύπανση. Αναμένται απάντηση από την οποία θα προκύπτει ότι δεν χρησιμοποιείται μαζούτ περιεκτικότητας σε θείο άνω του 1%, ούτε στις εγκαταστάσεις ηλεκτροπαραγωγής της ΔΕΗ. 

Σταυρογιάννη Λελούδα         ΑΥΓΗ 3/5/08

 

Επιστροφή

 

ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ-16 καταδίκες σε 4 χρόνια!

 

Το «μαύρο πρόβατο» της Ευρωπαϊκής Ενωσης εξακολουθεί να είναι η Ελλάδα. Οι συνεχείς κόντρες ανάμεσα στον έλληνα επίτροπο Περιβάλλοντος Στ. Δήμα και τον υπουργό ΠΕΧΩΔΕ Γ. Σουφλιά εκ των πραγμάτων λειτουργούν ως προπέτασμα καπνού για να ξεχαστούν οι όχι και τόσο υποδειγματικές επιδόσεις της χώρας μας στον τομέα της προστασίας του περιβάλλοντος. Ο τελευταίος απολογισμός, όπως καταγράφεται από το ελληνικό γραφείο της διεθνούς οικολογικής οργάνωσης WWF, είναι ανησυχητικός:

*Η Ελλάδα δεν έχει ενσωματώσει στο εθνικό της δίκαιο 14 κοινοτικές οδηγίες. Για δύο απ' αυτές, η προθεσμία έληξε στις αρχές του 2006, για άλλες τρεις μέσα στο 2007 και άλλη μία στις αρχές του χρόνου. Υπό το βάρος της πρώτης καταδίκης, βρίσκεται στη Βουλή το νομοσχέδιο που αφορά την ενεργειακή κατανάλωση στα κτίρια.

*Στο ευρωπαϊκό δικαστήριο η χώρα μας είναι κατηγορούμενη για τρεις παραβιάσεις μέτρων που αφορούν την προστασία της φύσης και τη διαχείριση των σκουπιδιών.

*Εχει επίσης κινηθεί η διαδικασία για παραβάσεις σε άλλες 22 περιπτώσεις, με προειδοποιητικές επιστολές και εξελίξεις που βρίσκονται ένα βήμα πριν την παραπομπή στο δικαστήριο.

Υπάρχει πάντα η «ρετσινιά» του Κουρουπητού. Η καταγγελία είχε υποβληθεί το 1992 και πέντε χρόνια μετά η Ελλάδα ήταν η πρώτη ευρωπαϊκή χώρα που τιμωρήθηκε με πρόστιμο, το οποίο δεν φαίνεται να λειτούργησε θετικά για τους αρμοδίους, αφού η υπόθεση εξακολουθεί να εκκρεμεί στο δικαστήριο! Ως σήμερα έχουν εκδοθεί 31 καταδικαστικές αποφάσεις εις βάρος της Ελλάδας, οι 16 μέσα στην τελευταία τετραετία. Σε έξι τομείς (εξοικονόμηση ενέργειας στα κτίρια, προστασία της λιμνοθάλασσας Μεσολογγίου, εργοστάσιο της ΔΕΗ στα Λινοπεράματα Κρήτης, ρύπανση στο Θριάσιο Πεδίο, χωματερή στους Πέρα Γαληνούς Κρήτης και διαχείριση επικίνδυνων αποβλήτων) η νέα καταδίκη συνεπάγεται υψηλότατα πρόστιμα που θα είναι «ψίχουλα» μπροστά στον Κουρουπητό.




ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗ - 11/05/2008

 

Επιστροφή

 

«Οι πλούσιοι, υπεύθυνοι της οικολογικής καταστροφής»

Οι κλιματικές αλλαγές σχετίζονται με την υπερκατανάλωση και τις ανισότητες. Πρέπει να γίνουν κοινωνικά αγαθά ο αέρας, το νερό, τα δάση

ΕΡΒΕ ΚΕΜΠΦ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ ΣΤΗ « ΜΟΝDΕ»

Επιρρίπτει τις ευθύνες για την οικολογική καταστροφή στο μοντέλο οικονομικής ανάπτυξης που έχουν επιλέξει οι ισχυροί της Γης. Και λέει: «Τα τελευταία 20 χρόνια υφιστάμεθα τον ψευτορεαλισμό μιας ηγετικής τάξης που ισχυρίζεται ότι κάθε εναλλακτική λύση είναι αδύνατη και ότι ο μόνος δρόμος είναι αυτός που οδηγεί στην όλο και μεγαλύτερη αύξηση του πλούτου».


Ο Ερβέ Κεμπφ, ένας από τους γνωστότερους δημοσιογράφους που ασχολούνται με θέματα περιβάλλοντος, βρέθηκε στην Αθήνα με αφορμή το Διεθνές Συνέδριο για την Ενέργεια και την Κλιματική Αλλαγή και καταθέτει στο «Εθνος» μια διαφορετική ματιά σχετικά με το οικολογικό πρόβλημα του πλανήτη: Οι κλιματικές αλλαγές σχετίζονται άμεσα με την κοινωνική κρίση, την υπερκατανάλωση και τις ανισότητες, υποστηρίζει.
Ο ίδιος εργάζεται σήμερα στην εφημερίδα «Le Μonde» και πριν από λίγες ημέρες κυκλοφόρησε στην Ελλάδα από τις εκδόσεις «Κασταλία» το βιβλίο του «Πώς οι πλούσιοι καταστρέφουν τον πλανήτη»...

Τελικά πώς οι πλούσιοι καταστρέφουν τον πλανήτη;

Το κάνουν με δύο τρόπους. Ο πρώτος είναι ότι κατέχουν την οικονομική και πολιτική εξουσία, όπως και την εξουσία των ΜΜΕ, οπότε μπλοκάρουν τις απαραίτητες εξελίξεις. Υπάρχει, όμως, και μία άλλη πολύ σημαντική πτυχή, ότι καθορίζουν το πολιτισμικό μοντέλο κατανάλωσης, διαδίδοντας σε όλη την κοινωνία ένα πρότυπο υπερκατανάλωσης και κατασπατάλησης. Αν θέλουμε να αποφύγουμε την επιδείνωση της οικολογικής κρίσης, θα πρέπει να περιορίσουμε την επίδρασή μας στη βιόσφαιρα, θα πρέπει να περιορίσουμε την υπερκατανάλωση. Αλλά οι μεσαίες τάξεις δεν θα αλλάξουν ποτέ το μοντέλο ζωής που έχουν συνηθίσει, αν έχουμε πάντα πλούσιους που υπερκαταναλώνουν. Για να το καταλάβουμε αυτό θα πρέπει να έχουμε στον νου μας ότι τα τελευταία 30 χρόνια οι ανισότητες σε όλο τον κόσμο έχουν εκτιναχθεί. Στις ΗΠΑ, την Αγγλία, τη Γαλλία, την Ελλάδα, οι πλούσιοι είναι πάρα πολύ πλουσιότεροι σε σχέση με μερικές δεκαετίες πριν. Εχουν αυξηθεί οι ανισότητες μεταξύ χωρών του Βορρά και του Νότου αλλά και οι ανισότητες στο εσωτερικό των κρατών του Βορρά.

Πιστεύετε, δηλαδή, ότι σε κάποιο άλλο κοινωνικό σύστημα ο πλανήτης θα είχε καλύτερη τύχη;

Ναι. Μπορούμε να αντιστρέψουμε το ερώτημα λέγοντας: Θα μπορέσει ο πλανήτης να συνεχίσει να υπάρχει με τόσες ανισότητες, τόση καταστροφή του περιβάλλοντος, τόσες εκπομπές αερίων, τόσες καταστροφές δασών, τόση έλλειψη νερού, τόσο πυκνή δόμηση; Το σημερινό κοινωνικό σύστημα μας οδηγεί σε χειροτέρευση της κατάστασης. Αρα, ναι, πρέπει να ξαναβρούμε την ιδέα ότι μπορεί να υπάρξει ένα άλλο κοινωνικό σύστημα πέρα από τον υπερκαπιταλισμό.

Με ποια χαρακτηριστικά;

Με αξίες όπως μεγαλύτερη πρόσβαση στη συνεργασία, την αλληλεγγύη. Να γίνει το κοινωνικό αγαθό, όπως ο αέρας, το νερό, τα δάση, πραγματικά κοινωνικό. Η ανάπτυξη του καπιταλισμού τα τελευταία 30 χρόνια σήμανε μια τεράστια δημιουργία ανισοτήτων και μια ώθηση προς τον ατομισμό. Πιστεύαμε ότι ευτυχία ήταν να πλουτίσουμε την ίδια μας τη ζωή παίρνοντας πολλά πράγματα, αντικείμενα, ωραίες συσκευές, ωραία κινητά τηλέφωνα.

Θα πρέπει να αλλάξουμε τη δομή του συστήματος. Η αναζήτηση του κέρδους μπορεί να ωφελήσει το ένα ή το άλλο άτομο, τη μία ή την άλλη επιχείρηση, αν, όμως, έχουμε ένα κοινωνικό σύστημα που δεν ενδιαφέρεται για την υποβάθμιση του περιβάλλοντος τότε αυτά είναι ψευτοκέρδη, δεν είναι κέρδη για την κοινωνία.

Οι πολίτες τι μπορούν να κάνουν για το περιβάλλον;

Η οικολογική κρίση είναι τόσο σοβαρή που θα πρέπει να ξαναβρούμε τον κοινωνικό δεσμό. Να καταναλώνουμε λιγότερο, αλλά να γιορτάζουμε, να είμαστε παρέα, να περνάμε ωραία, να κάνουμε μαζί δραστηριότητες που δεν έχουν επιπτώσεις στο περιβάλλον, αλλά έχουν πολύ καλή επίδραση σε εμάς που συμμετέχουμε σε αυτές.

Και τελικά υπάρχει ελπίδα...;

Είμαι αισιόδοξος γιατί έχω την αίσθηση ότι οι νέοι και όχι μόνο οι νέοι έχουν βαρεθεί τον κόσμο που τους προτείνουμε σήμερα. Ισως ο κόσμος έχει αρχίσει να καταλαβαίνει ότι το νόημα της ζωής δεν είναι να έχουμε τη μεγαλύτερη Πόρσε, το μεγαλύτερο γιοτ, το τελευταίο γκάτζετ. Αισθάνομαι ότι υπάρχει μια εκ νέου ανακάλυψη της πολιτικής. Τουλάχιστον στη Γαλλία βλέπουμε να αναπτύσσονται εναλλακτικές δράσεις, εναλλακτικές παραγωγές από άτομα και ομάδες. Δεν ξέρουμε ακόμα αν αυτές θα καταφέρουν να συνδεθούν, για να υπάρχει μια οριστική λύση, γιατί η ολιγαρχία είναι πολύ ισχυρή. Ομως ελπίζω...

ΚΑΤΑΠΙΕΣΗ
Οι ελευθερίες στο στόχαστρο των ολιγαρχών

Το οικολογικό πρόβλημα, η παγκόσμια πείνα και η συρρίκνωση των ανθρωπίνων ελευθεριών είναι μερικά από τα προβλήματα που απασχολούν σήμερα τον πλανήτη. Ποιο θεωρείτε σοβαρότερο και κατά πόσο θεωρείτε ότι αυτά συνδέονται μεταξύ τους;

Το σοβαρότερο πρόβλημα είναι η οικολογική κρίση. Το πρόβλημα της πείνας είναι αποτέλεσμα της οικολογικο-κοινωνικής κρίσης. Ενα στοιχείο που έρχεται να προστεθεί σε αυτή την κατάσταση είναι η ανάπτυξη των βιοκαυσίμων που αντανακλά την άρνηση της κοινωνίας μας να αλλάξει μοντέλο κατανάλωσης. Το θέμα των ελευθεριών είναι ένα θέμα που θίγεται στο βιβλίο μου. Οι κυρίαρχες τάξεις -που ονομάζω ολιγαρχία- στη μεγάλη τους πλειονότητα δεν θέλουν να αλλάξουν, να εξελιχθούν. Και προκειμένου να διατηρήσουν τον τρόπο ανάπτυξής τους, οι ολιγάρχες περιορίζουν όλο και περισσότερο τις ελευθερίες. Αυτό φαίνεται από το γεγονός ότι υπάρχουν όλο και περισσότεροι άνθρωποι στις φυλακές, όλο και περισσότερη επίβλεψη των πολιτών από τις κάμερες παρακολούθησης, από το ηλεκτρονικό φακέλωμα, από τα βιομετρικά στοιχεία. Και επίσης αυτή η κατάσταση αντανακλάται στο γεγονός ότι οι εκλογές -ειδικά στις ΗΠΑ- είναι όλο και πιο συζητήσιμες. Για παράδειγμα, ο ανταγωνισμός μεταξύ Ομπάμα και Κλίντον είναι σε μεγάλο βαθμό ένας αγώνας για το ποιος θα εξασφαλίσει περισσότερα χρήματα για την προεκλογική εκστρατεία. Οι ελευθερίες, λοιπόν, περιστέλλονται. Και υπάρχει ένας ισχυρός πειρασμός από την πλευρά της ολιγαρχίας να αποδυναμώσει τη Δημοκρατία.

Πώς βλέπετε το παγκόσμιο οικολογικό κίνημα;

Το οικολογικό κίνημα αναζητεί κατά κάποιο τρόπο τον προσανατολισμό του. Δεν έχει καταφέρει ακόμη να εντάξει την κοινωνική πτυχή στο οικολογικό του μήνυμα. Αυτό θα πρέπει να το καταφέρει μέσα από τον διάλογο για μια εναλλακτική παγκοσμιοποίηση. Αλλά δεν είναι εύκολο. Κάποιες φορές επειδή το οικολογικό κίνημα είναι εξαρτημένο από τις εξουσίες λόγω χρηματοδότησης αλλά και επειδή συχνά οι «Πράσινοι» και οι «Οικολόγοι» θέλουν να μπουν στο κοινοβουλευτικό σύστημα. Η συνολική τους στρατηγική θεωρώ ότι δεν είναι ακόμη καλά κατεληγμένη.

ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΡΟΒΒΑ

ΕΘΝΟΣ 7/5/08

 

Επιστροφή

 

"Πράσινες" δομές με αυτόνομο υπουργείο Περιβάλλοντος προτείνει η WWF

Τη συγκρότηση και λειτουργία "πράσινων" δομών διοίκησης, με πυρήνα αυτόνομο υπουργείο Περιβάλλοντος και Χωροταξίας στον κορμό του υπάρχοντος (πρώην ΥΧΟΠ), για την αντιμετώπιση της περιβαλλοντικής κρίσης, που θα παράγουν και θα εφαρμόζουν τις αναγκαίες πολιτικές περιβάλλοντος, ρίχνει στο τραπέζι του διαλόγου το WWF Eλλάς.

Το σχέδιο, το οποίο παρουσίασαν χθες σε συνέντευξη Τύπου ο διευθυντής του Δ. Καραβέλλας και η υπεύθυνη πολιτικής Θ. Νάντσου, προτείνει σειρά παρεμβάσεων αλληλοσυμπληρούμενων, ξεκινώντας από τη δημιουργία αυτόνομου υπουργείου Περιβάλλοντος με επιτελικό ρόλο στον οποίο θα μεταφερθούν οι αρμοδιότητες... συναρμοδίων, π.χ. η Γενική Διεύθυνση Δασών και Προστασίας του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης ώστε να ελαχιστοποιηθεί ο σημερινός κατακερματισμός.

Προτείνεται νέο οργανόγραμμα λειτουργίας με θεσμοθέτηση νέων οργανικών θέσεων που θα καλύπτουν τις σύγχρονες επιστημονικές ειδικότητες για την άσκηση περιβαλλοντικής και πολιτικής σχεδιασμού (χωροταξία - πολεοδομία), όπως και η προσθήκη μιας νέας ειδικής υπηρεσίας αυθαίρετων κατασκευών. Το αντικείμενό της επιτελικό και επιχειρησιακό, π.χ. αυτοψίες, χαρτογραφήσεις και κατεδαφίσεις.

Όσον αφορά το Εθνικό Κέντρο Περιβάλλοντος και Αειφόρου Ανάπτυξης, κρίνεται σκόπιμο να μετατραπεί σε φορέα οργάνωσης και διαχείρισης των εθνικών χωρικών δεδομένων ενσωματώνοντας και το προβλεπόμενο Εθνικό Δίκτυο Πληροφοριών για τον Χωροταξικό Σχεδιασμό. Το Ειδικό Ταμείο Εφαρμογής Ρυθμιστικών και Πολεοδομικών σχεδίων ΕΤΕΡΠΣ, που δεν δίνει λογαριασμό σε κανέναν παρότι εισπράττει, να μετεξελιχθεί σε εθνικό ταμείο για το περιβάλλον με τη θεσμοθέτηση κανόνων διαφάνειας ως προς τη λειτουργία του και τη διάθεση των πόρων του.

Για την Ειδική Υπηρεσία Επιθεωρητών Περιβάλλοντος προβλέπεται αναβάθμισή της σε Αρχή Περιβαλλοντικών Επιθεωρήσεων, με τον επικεφαλής της να τοποθετείται μεν από τον υπουργό Περιβάλλοντος, ύστερα από γνώμη όμως της Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής και της Επιτροπής Περιβάλλοντος, αλλά και διεύρυνση των αρμοδιοτήτων της. Εκτός των ελεγκτικών να μπορεί να επιβάλει κυρώσεις με στόχο την πάταξη του περιβαλλοντικού εγκλήματος. Σήμερα εισηγείται την επιβολή προστίμων κατά περίπτωση στον υπουργό, τον περιφερειάρχη και τον νομάρχη.

Η οργάνωση θεωρεί απαραίτητο τον ορισμό αντιπροέδρου (προβλέπεται από την ισχύουσα νομοθεσία) στην κυβέρνηση για την αειφόρο ανάπτυξη, με κεντρικό συντονιστικό ρόλο και προς διευθέτηση των συγκρούσεων... συναρμοδιότητας, π.χ. θα μπορούσε να συντονίζει διυπουργικές επιτροπές κατόπιν εισηγήσεων του προτεινόμενου υπουργείου Περιβάλλοντος σε θεματικές ενότητες: κλιματική αλλαγή, διαχείριση νερών, χωροταξία και πολιτικές γης, βιοποικιλότητα, δασική προστασία.

Σε επίπεδο Κοινοβουλίου, η επιτροπή Περιβάλλοντος της Βουλής, με διακοσμητικό ρόλο σήμερα, να αναβαθμιστεί μέσω τροποποίησης του κανονισμού της Βουλής ώστε να γνωμοδοτεί προς την Ολομέλεια ή τη διαρκή επιτροπή επί νομοσχεδίων περιβαλλοντικού ενδιαφέροντος. Επιπλέον να δώσει βήμα σε πολίτες και οργανώσεις προκειμένου να καταθέτουν καταγγελίες ή αναφορές. Στη συνέχεια, γι' αυτές που κρίνονται σημαντικές, να πραγματοποιούνται ακροάσεις.

Όπως ανακοινώθηκε, το σχέδιο, "ανοιχτό" σε προσθήκες και νέες προτάσεις, έχει αποσταλεί στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, στον πρωθυπουργό και σε όλα τα κόμματα για να τοποθετηθούν. Οι διευθυντές της Greenpeace και της Ορνιθολογικής Ν. Χαραλαμπίδης και Ξ. Κάππας χαρακτήρισαν την πρόταση θετική, η οποία δίνει την ευκαιρία να συζητηθούν τα προβλήματα περιβάλλοντος επί της ουσίας.

Στο ίδιο κλίμα και ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Ν. Τσούκαλης πρότεινε τουλάχιστον στα μεγάλα πρωτοδικεία να τοποθετηθεί εισαγγελέας Περιβάλλοντος.

Προηγουμένως η Θ. Νάντσου είχε παρατηρήσει πως ένα υπουργείο Περιβάλλοντος δεν αποτελεί λύση από μόνο του σε συνθήκες πολιτικής και κοινωνικής απαξίωσης, ενώ ο Δ. Καραβέλλας υπογράμμισε πως το WWF Ελλάς ανοίγει έναν δημόσιο διάλογο που ποτέ δεν έγινε και διατυπώνει ένα σύστημα που μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη βελτίωση των περιβαλλοντικών επιδόσεων της χώρας.

Η υιοθέτησή του θα αποτελέσει ισχυρή απόδειξη πολιτικής βούλησης, κατέληξε.

Λ. ΣΤΑΥΡΟΓΙΑΝΝΗ  ΑΥΓΗ 15/5/08

 

Επιστροφή

 

Ποινικοποίηση των σοβαρών αδικημάτων κατά του περιβάλλοντος

Βρυξέλλες. Γ. ΔΑΡΑΤΟΣ

Την ποινικοποίηση των πιο σοβαρών αδικημάτων εις βάρος του περιβάλλοντος θέλουν τόσο η Κομισιόν και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο όσο και τα κράτη μέλη της Κοινότητας.

Σύμφωνα με σχετική έκθεση που αναμένεται να υιοθετήσει σήμερα το Ευρωκοινοβούλιο προτείνεται να μετατραπούν σε ποινικά αδικήματα -σε όσες χώρες δεν είναι ακόμη- οι εκπομπές ραδιενέργειας στον αέρα, το έδαφος και το νερό, η παραγωγή, αποθήκευση και μεταφορά πυρηνικών υλικών, η κατοχή, η καταστροφή προστατευόμενων από τον νόμο ζώων και φυτών, οι καταστροφές σε προστατευόμενες από τον νόμο περιοχές και η παραγωγή και διανομή προϊόντων που καταστρέφουν τη ζώνη όζοντος.

Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο η Κομισιόν δεν έχει το δικαίωμα να επιβάλλει ποινικές κυρώσεις, κάτι όμως που μπορούν να κάνουν τα κράτη-μέλη εμποδίζοντας έτσι τους παραβάτες της περιβαλλοντικής νομοθεσίας να επωφελούνται από τις διαφορές των εθνικών νομοθεσιών που υπάρχουν σήμερα μεταξύ των κοινοτικών χωρών. 

ΑΥΓΗ 20/5/08

 

Η ηθελημένη φθορά ενός οικότοπου, η μόλυνση του περιβάλλοντος με ραδιενεργά υλικά, η απόρριψη αποβλήτων, η θανάτωση και η καταστροφή άγριων ζώων και δασών θ αρχίσουν πολύ σύντομα να τιμωρούνται ως ποινικά αδικήματα στις χώρες της Κοινότητας, μετά την υιοθέτηση χθες από το Ευρ. Κοινοβούλιο σχεδίου Οδηγίας που θα ισχύει σ' όλες, και τις 27 χώρες-μέλη της Ενωσης.

Σήμερα κάθε κράτος-μέλος επιβάλλει διαφορετικές, αυστηρές ή λιγότερο αυστηρές ποινές για τις παράνομες πράξεις που βλάπτουν το περιβάλλον.

Το Ευρ. Κοινοβούλιο όμως ύστερα από σχετική συνεννόηση με τις 27 κοινοτικές χώρες αποφάσισε να χαρακτηρίζονται ως ποινικά αδικήματα παντού μέσα στην Ενωση οι πράξεις εκείνων που παραβιάζουν με δόλο ή και αμέλεια τις κοινοτικές οδηγίες που στοχεύουν στην προστασία του περιβάλλοντος και μάλιστα μεταξύ των ποινών προβλέπεται και η φυλάκιση των παραβατών. ΕΘΝΟΣ 22/5/08

 

Επιστροφή

 

Χωρίς οικοδομική άδεια πλέον η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών

Χωρίς οικοδομική άδεια θα γίνεται η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων, σύμφωνα με υπουργική απόφαση του ΥΠΕΧΩΔΕ. Αντί της οικοδομικής άδειας, αρκεί η έγκριση εργασιών μικρής κλίμακας, πολύ πιο ευέλικτη και σύντομη διαδικασία, που μπορεί να εκδοθεί εντός λίγων ημερών ακόμα και αυθημερόν. Αυτό αναφέρεται σε χθεσινή ανακοίνωση του ΥΠΕΧΩΔΕ, με την οποία το υπουργείο επιχειρεί να απαντήσει στις κατηγορίες ότι τίθενται εμπόδια στην αδειοδότηση φωτοβολταϊκών στη χώρα μας.

Προ ημερών η Greenpeace κατηγόρησε το ΥΠΕΧΩΔΕ ότι ουσιαστικά απαγορεύει τα φωτοβολταϊκά σε παραδοσιακούς οικισμούς και διατηρητέα κτίρια. Χαρακτηριστικό παράδειγμα το κτίριο της Βουλής, για το οποίο η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας έχει επιτρέψει την εγκατάσταση φωτοβολταϊκού. Αρμόδιοι παράγοντες του ΥΠΕΧΩΔΕ δήλωσαν χθες στο «Εθνος» ότι η υπουργική απόφαση προβλέπει εξαιρέσεις και το κτίριο της Βουλής, αν και κηρυγμένο ως διατηρητέο, μπορεί να λάβει άδεια για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών καθώς υπέβαλε την σχετική αίτηση. Ωστόσο, περιορισμοί υπάρχουν για τα διατηρητέα και τους παραδοσιακούς οικισμούς.

Το ΥΠΕΧΩΔΕ επικαλείται τις επιταγές του Συντάγματος για την προστασία της πολιτιστικής και αρχιτεκτονικής κληρονομιάς, υποστηρίζει όμως πως δεν υπάρχει γενική απαγόρευση.

Προβλήματα
Το ΥΠΕΧΩΔΕ δείχνει να αναγνωρίζει ότι έχουν προκύψει προβλήματα με την εγκατάσταση των φωτοβολταϊκών. Γι αυτόν τον λόγο έχει συστήσει Ειδική Ομάδα Εργασίας, με τη συμμετοχή όλων των συναρμόδιων φορέων (υπουργείο Ανάπτυξης, Σύνδεσμος Φωτοβολταϊκών Ελλάδας, ΔΕΗ), η οποία διερευνά όλα τα προβλήματα. Με βάση τα συμπεράσματα αυτής της Ομάδας, θα εκδοθεί νέα, κοινή αυτήν τη φορά, υπουργική απόφαση που θα αντιμετωπίσει όλα τα σχετικά ζητήματα.

Επιμένει η Greenpeace πως τίθενται «απαράδεκτα εμπόδια» στην εγκατάσταση φωτοβολταϊκών στα κτίρια. Απαντώντας στο ΥΠΕΧΩΔΕ, επισημαίνει πως, με τα μέχρι σήμερα ισχύοντα, τα φωτοβολταϊκά επιτρέπονται σε παραδοσιακούς οικισμούς και διατηρητέα μόνο ύστερα από την έκδοση ξεχωριστής για κάθε κτίριο υπουργικής απόφασης (για διατηρητέο) ή προεδρικού διατάγματος (για οικισμό), ενώ ουσιαστικά απαγορεύονται σε περιοχές αμιγούς κατοικίας.

Η περιβαλλοντική οργάνωση καλεί το υπουργείο να προχωρήσει σε σαφή αναδιατύπωση, ώστε να μην υπάρχει αμφιβολία για την αδειοδότηση των φωτοβολταϊκών.

Μ. Νικολοπούλου- ΕΘΝΟΣ 21/5/08

 

Επιστροφή

 

Για τις ΣΔΙΤ στην Αττική

Φίλες και φίλοι του Παναττικού Δικτύου

Πιστεύω ότι το ερχόμενο διάστημα θα έρθουμε οι περισσότεροι από εμάς αντιμέτωποι με το θέμα των ΣΔΙΤ (Συμπράξεις Δημόσιου - Ιδιωτικού Τομέα).

Κατά την γνώμη μου τα ΣΔΙΤ είναι μια νέα μορφή καταλήστευσης δημόσιων πόρων και χώρων κυρίως από το τραπεζικό κεφάλαιο το οποίο "βάζει τα λεφτά".

Ο Αλογοσκούφης έχει δηλώσει ρητά ότι : "Πρέπει να ξεχάσουμε το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων  για κοινωνικές υποδομές. Τα επόμενα έργα είτε θα είναι ενταγμένα το ΕΣΠΑ, είτε κόψτε το λαιμό σας να τα κάνετε με ΣΔΙΤ».

Είναι φανερό ότι η τοπική αυτοδιοίκηση θα δεχθεί τεράστιες πιέσεις πολιτικές, αλλά και "κοινωνικές" για να εκχωρήσει χώρους και έργα στις ΣΔΙΤ. Μην ξεχνάμε ότι πολλά έργα που αναμένεται να γίνουν με ΣΔΙΤ είναι πράγματι κοινωνικά αναγκαία (σχολεία, έργα περιβάλλοντος κλπ). Πιστεύω ότι πρέπει να συντονιστούμε κυρίως όσον αφορά το εξής :

Να συγκεντρώσουμε παραδείγματα που αποδεικνύουν γιατί οι τοπικές κοινωνίες πρέπει να αποτρέψουν τις επιλογές των ΣΔΙΤ και πως έργα που μέχρι σήμερα ήταν κοινωφελή θα γίνουν ανταποδοτικά . Μέχρι στιγμής ορισμένα στοιχεία για έργα ΣΔΙΤ που έχουν εγκριθεί στην Αττική είναι τα παρακάτω :

Δήμος Ραφήνας : Κατασκευή δικτύων αποχέτευσης, μονάδας Επεξεργασίας λυμάτων και Λειτουργία του συστήματος.

Δήμος Ταύρου : Διαμόρφωση και αξιοποίηση χώρου παλαιών δημοτικών σφαγείων & Πάρκου ενόπλων δυνάμεων

Δήμος Γλυφάδας : Κατασκευή υπογείου σταθμού στάθμευσης

Δήμος Αθηναίων : Μελέτη – κατασκευή – χρηματοδότηση & παραχώρηση εκμετάλλευσης 2 υπογείων χώρων στάθμευσης και διαμόρφωση ισογείου επιφάνειας στις οδούς Α) Ψηλορείτη & Δεληγιάννη και Β) Κύπρου & Πατησίων

Δήμος Ταύρου : Κατασκευή υπογείου γκαράζ – διαμόρφωση κοινόχρηστου χώρου

Δήμος Περάματος : Κατασκευή, διαχείριση. Λειτουργία πολυχώρου αθλητισμού, πολιτισμού και εξυπηρέτησης αναγκών στάθμευσης

Δήμος Λυκόβρυσης : Αξιοποίηση οικοπέδου έκτασης 6,5 στρεμμάτων εντός των ορίων του Δήμου και εντός σχεδίου πόλεως.

Πρέπει συνολικά να είναι τουλάχιστον 16 έργα στην Αττική και τουλάχιστον 87 στην Περιφέρεια.

Όσοι γνωρίζετε κάτι για αυτά τα έργα ας ανταλλάξουμε πληροφορίες. 

Σωτηροπούλου Βαγγελιώ

Νέα Ερυθραία

From: Βαγγελιώ Σωτηροπούλου <sotiropouloue@techniki-ekp.gr>
Date: 20 Μαϊ 2008

 

Επιστροφή

 

Βρυξέλλες, 22 Μαΐου 2008

Περιβάλλον: η Επιτροπή θεσμοθετεί βραβείο Πράσινης Πρωτεύουσας της Ευρώπης

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θεσμοθετεί νέο ετήσιο Βραβείο Πράσινης Πρωτεύουσας της Ευρώπης, το οποίο θα απονέμεται σε πόλη που πρωτοστατεί στη φιλοπεριβαλλοντική διαβίωση στα αστικά κέντρα. Η εναρκτήρια εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί στις 22 Μαΐου 2008, ώρα 6 μ.μ., στα γραφεία της Επιτροπής των Περιφερειών στις Βρυξέλλες, όπου ο Επίτροπος Δήμας και ο Paddy Bourke, Δήμαρχος του Δουβλίνου και Πρόεδρος της Ένωσης Πρωτευουσών της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα υπογράψουν διακήρυξη για τη θεσμοθέτηση του βραβείου. Οι πόλεις θα μπορούν στη συνέχεια να υποβάλλουν υποψηφιότητα για την επιλογή της Πράσινης Πρωτεύουσας της Ευρώπης για τα έτη 2010 και 2011 συμπληρώνοντας ηλεκτρονικό έντυπο αίτησης. Στην εκδήλωση θα παραστούν επίσης ο κ. Jüri Ratas, πρώην Δήμαρχος του Tallinn και νυν Αντιπρόεδρος του εσθονικού Κοινοβουλίου - ο οποίος έθεσε τη βάση για τη θέσπιση του βραβείου τον Μάιο του 2006 - καθώς και άλλοι δήμαρχοι. Μπορούν να υποβάλουν υποψηφιότητα όλες οι ευρωπαϊκές πόλεις με πληθυσμό άνω των 200.000 κατοίκων. Μία κριτική επιτροπή θα επιλέξει εντός του έτους τις νικήτριες πόλεις για το 2010 και το 2011. Σκοπός του βραβείου είναι να βοηθήσει τις ευρωπαϊκές πόλεις να γίνουν πιο ελκυστικές και υγιεινές – να προσφέρουν «ποιότητα ζωής». Η δρομολόγηση του βραβείου συμπίπτει με την Παγκόσμια Ημέρα Βιοποικιλότητας.

Ο Επίτροπος Περιβάλλοντος Σταύρος Δήμας δήλωσε σχετικά: «Ελπίζω το βραβείο αυτό να αποτελέσει ισχυρό κίνητρο για τις τοπικές κυβερνήσεις και αρχές να βελτιώσουν τις συνθήκες διαβίωσης των κατοίκων των ευρωπαϊκών πόλεων. Πολλές είναι οι πόλεις που έχουν δεσμευθεί ήδη να βελτιώσουν την προστασία του περιβάλλοντός τους. Είμαι βέβαιος ότι το συγκεκριμένο βραβείο θα ενθαρρύνει ακόμη περισσότερες να ακολουθήσουν αυτό το παράδειγμα.»

Φιλοπεριβαλλοντικοί πρωτοπόροι

Το 2010, για πρώτη φορά, θα επιλεγεί η ευρωπαϊκή πόλη που θα ανακηρυχθεί Πράσινη Πρωτεύουσα της Ευρώπης για το έτος αυτό. Το βραβείο θα απονεμηθεί σε μια πόλη που ανταποκρίνεται σταθερά σε υψηλού επιπέδου περιβαλλοντικά πρότυπα, έχει ως μόνιμο μέλημα τη λήψη φιλόδοξων μέτρων, την περαιτέρω βελτίωση του περιβάλλοντος και την αειφόρο ανάπτυξη και μπορεί να αποτελέσει πηγή έμπνευσης για άλλες πόλεις και να συμβάλει στην υιοθέτηση βέλτιστων πρακτικών από άλλες ευρωπαϊκές πόλεις.

H Ευρώπη των πόλεων

Το Βραβείο Πράσινης Πρωτεύουσας της Ευρώπης είναι μια πρωτοβουλία για την προώθηση και την επιβράβευση των προσπαθειών αυτών. Προβάλλει τη βούληση μιας πόλης να επιλύσει περιβαλλοντικά προβλήματα - και την επιτυχία της – προκειμένου να βελτιώσει την ποιότητα ζωής των κατοίκων της και να μειώσει την επιβάρυνση που υφίσταται το παγκόσμιο περιβάλλον εξαιτίας τους. Αποτελεί κίνητρο για να αλληλοεμπνέονται οι πόλεις και να ανταλλάσσουν βέλτιστες πρακτικές, ενώ ταυτόχρονα συναγωνίζονται.

Οι πράσινες πόλεις του μέλλοντος

Το βραβείο μπορούν να διεκδικήσουν τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ, οι υποψήφιες χώρες (Τουρκία, ΠΓΔΜ και Κροατία), καθώς και οι χώρες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (Ισλανδία, Νορβηγία και Λιχτενστάιν). Όλες οι πόλεις της ΕΕ με περισσότερους από 200.000 κατοίκους μπορούν να υποβάλλουν υποψηφιότητα για το Βραβείο Πράσινης Πρωτεύουσας της Ευρώπης συμπληρώνοντας ένα ηλεκτρονικό έντυπο αίτησης. Οι αιτήσεις θα αξιολογηθούν με βάση δέκα περιβαλλοντικά κριτήρια, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται η κλιματική αλλαγή, οι μεταφορές, ο ατμοσφαιρικός αέρας, τα απόβλητα και τα ύδατα. Η προθεσμία υποβολής αιτήσεων, τόσο για το 2010 όσο και για το 2011, λήγει την 1η Οκτωβρίου 2008, η δε απόφαση με βάση την επιλογή της κριτικής επιτροπής θα ληφθεί εντός του έτους.

Η κριτική επιτροπή απαρτίζεται από αντιπροσώπους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος, του ICLEI (Αρχές Τοπικής Αυτοδιοίκησης για την Αειφορία), της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας για τις Μεταφορές και το Περιβάλλον (T&E), της Ένωσης των Πρωτευουσών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Επιτροπής των Περιφερειών.

22 Μαΐου 2008 – Παγκόσμια Ημέρα Βιοποικιλότητας

Η δρομολόγηση του Βραβείου Πράσινης Πρωτεύουσας της Ευρώπης συμπίπτει φέτος με την Παγκόσμια Ημέρα Βιοποικιλότητας, δύο δε δείκτες που θα χρησιμοποιηθούν για την αξιολόγηση των επιδόσεων των πόλεων συνδέονται με τη βιοποικιλότητα: ύπαρξη δημόσιων χώρων πρασίνου και αειφόρος χρήση γης.

Ιστορικό

Το Βραβείο Πράσινης Πρωτεύουσας της Ευρώπης είναι το αποτέλεσμα πρωτοβουλίας που ανέλαβαν πόλεις με οικολογικό όραμα. Η ιδέα διαμορφώθηκε αρχικά σε συνάντηση που πραγματοποιήθηκε στο Tallinn της Εσθονίας, στις 15 Μαΐου 2006, με πρωτοβουλία του κ.Jüri Ratas, πρώην Δημάρχου του Tallinn, όπου 15 ευρωπαϊκές πόλεις και η Ένωση Εσθονικών Πόλεων υπέγραψαν κοινό μνημόνιο συμφωνίας για τη θεσμοθέτηση βραβείου. Η πρωτοβουλία αυτή υποστηρίζεται τώρα από περισσότερες από 40 πόλεις, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται 21 πρωτεύουσες χωρών της ΕΕ.

Περισσότερες πληροφορίες:
Διαβάστε περισσότερα για το Βραβείο Πράσινης Πρωτεύουσας της Ευρώπης στην ιστοσελίδα:

www.europeangreencapital.eu
Δικτυακός τόπος της Επιτροπής για το αστικό περιβάλλον:

http://ec.europa.eu/environment/urban/home_en.htm

 Επιστροφή

Κατατέθηκε στη Βουλή στις 12.06, με σκοπό να έχει εγκριθεί μέσα στον Ιούνιο.
Ανακοίνωση Τύπου
Κατάθεση του Εθνικού Χωροταξικού Σχεδίου στη Βουλή

Γενικό Πλαίσιο Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης

Σχετικοί θεματικοί χάρτες:
Ενταξη της Χώρας στον ευρύτερο ευρωπαικό χώρο
Η Ελλάδα στον Βαλκανικό Χώρο
Πύλες-πόλοι και άξονες ανάπτυξης
Μεταφορικές υποδομές
Νέο και αναβαθμισμένο οδικό δίκτυο
Αερολιμενικές υποδομές διεθνούς σημασίας, Λιμενικές υποδομές διεθνούς, εθνικής και περιφερειακής σημασίας
Πολυκεντρική και ισόρροπη ανάπτυξη
Εταιρική σχέση πόλης - υπαίθρου
Περιοχές φυσικού πλούτου

Επιστροφή

 

Περιορίζει κτίσματα στο κύμα

Το ΥΠΕΧΩΔΕ ανάβει κόκκινο στην ανεξέλεγκτη βιομηχανική, τουριστική και οικιστική δραστηριότητα στον παράκτιο και νησιωτικό χώρο

«E» 13/6

Φρένο στις ανεξέλεγκτες βιομηχανικές, τουριστικές και οικιστικές δραστηριότητες πάνω στο κύμα βάζει το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο, το οποίο τροποποιημένο κατατέθηκε χθες στη Βουλή από τον υπουργό ΠΕΧΩΔΕ Γιώργο Σουφλιά.

 

Στο νέο σχέδιο επιβάλλεται η οριοθέτηση της παράκτιας ζώνης προκειμένου να προσδιοριστούν και να προστατευτούν οι ευαίσθητες περιοχές από τις διάφορες οχλούσες δραστηριότητες, συμπεριλαμβανομένης και της παράκτιας αλιείας.

 

Το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο ενσωματώνει σχετικό κανονισμό της Ευρωπαϊκής Ενωσης που αναμένεται να εξειδικευθεί στο Ειδικό Πλαίσιο για τον παράκτιο και νησιωτικό χώρο.

Υπενθυμίζεται πως τον περασμένο Ιανουάριο η Ελλάδα συνυπέγραψε διεθνές πρωτόκολλο για την ολοκληρωμένη διαχείριση των παράκτιων ζωνών της Μεσογείου, με ιδιαίτερη αναφορά στην προστασία των ελληνικών νησιών, με την οποία ανέλαβε τη δέσμευση «να προστατευτεί η πιο ευαίσθητη ζώνη γης που ξεκινά από τη γραμμή του χειμέριου κύματος στις εκτός σχεδίου περιοχές, με αποφυγή δημιουργίας κατασκευών και οικοδόμησης», πέραν των έργων δημοσίου συμφέροντος. («Εθνος», 23 Ιανουαρίου).

Το νέο Χωροταξικό του ΥΠΕΧΩΔΕ, που αναμένεται να εγκριθεί από την Ολομέλεια της Βουλής μέσα στον Ιούνιο, επιχειρεί να διαμορφώσει ένα πιο φιλοπεριβαλλοντικό «προφίλ», ύστερα από τις αντιδράσεις των φορέων και της αντιπολίτευσης.

Στο πλαίσιο αυτό γίνονται πιο λεπτομερείς αναφορές σε θέματα προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος, στην αντιμετώπιση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και στις επιπτώσεις των κλιματικών αλλαγών. Απαλείφθηκε η αναφορά στις μεγάλες ιδιωτικές επενδύσεις που θα μπορούσαν να προχωρήσουν κατά παρέκκλιση των αρχών του Εθνικού Χωροταξικού.

Η πρόβλεψη αυτή είχε προκαλέσει πολλές αντιδράσεις και ο υπουργός ΠΕΧΩΔΕ δεσμεύτηκε να την απαλείψει κατά τη συζήτηση στην επιτροπή της Βουλής.

Περιορισμός λιγνίτη
Για πρώτη φορά γίνεται αναφορά στην ανάγκη σταδιακού περιορισμού του λιγνίτη στο ενεργειακό ισοζύγιο της χώρας και η ενεργειακή διασύνδεση όλων των κατοικημένων νησιών με το Κεντρικό Σύστημα της ΔΕΗ.

Περιλαμβάνεται επίσης το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης του Εθνικού Κτηματολογίου, ότι δηλαδή θα ολοκληρωθεί εντός 10 ετών από την έγκριση του Εθνικού Χωροταξικού Σχεδίου.

Σε ό,τι αφορά την εκτός σχεδίου δόμηση, επαναλαμβάνεται η γενική αρχή για τον δραστικό περιορισμό της και την προώθηση της συμπαγούς πόλης. Ειδική αναφορά γίνεται στον περιορισμό της διασποράς των βιομηχανιών και επιχειρήσεων στον αγροτικό χώρο και της ανάγκης να συγκεντρωθούν σε οργανωμένους υποδοχείς, κοντά στα μεγάλα αστικά κέντρα.

Ανάλογος ο περιορισμός και για τις τουριστικές εγκαταστάσεις, ιδίως στις ευαίσθητες περιοχές, όπως οι προστατευόμενες περιοχές Natura, οι ορεινοί χώροι και τα μικρά νησιά με χαμηλό επίπεδο ανάπτυξης. Πηγές του ΥΠΕΧΩΔΕ ανέφεραν πως δεν ανατρέπεται η ελάχιστη αρτιότητα των 4 στρεμμάτων για την ανέγερση κατοικιών εκτός σχεδίου.

ΜΑΝΙΝΑ ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΥ nikolopoulou@pegasus.gr

Έθνος 13-6-08

 

Επιστροφή

 

Φρένο στη χρήση του Ι.Χ.

Τον περιορισμό της κυκλοφορίας αυτοκινήτων στις πόλεις με επιβολή αστικών διοδίων και «τσουχτερών» τελών στάθμευσης προτείνουν οι ειδικοί για πιο ανθρώπινες πόλεις

«E» 10/6

Για να υπάρξει βιώσιμη κινητικότητα, η πόλη του 21ου αιώνα πρέπει να εγκαταλείψει το μοντέλο του 20ού που στηριζόταν στο αυτοκίνητο και να στραφεί στα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς, στο ποδήλατο, στους πεζούς.

Αυτό προϋποθέτει συνολική αναμόρφωση του οδικού περιβάλλοντος της πόλης, που μπορεί να επιτευχθεί μέσω χρηματοδότησης η οποία θα προέλθει από το ίδιο το αυτοκίνητο.

Την παραπάνω τολμηρή πρόταση κατέθεσε η Μονάδα Βιώσιμης Κινητικότητας του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, υπό τον καθηγητή Θάνο Βλαστό, σε ημερίδα που διοργάνωσε χθες το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας, με θέμα την αστική κινητικότητα και την Πράσινη Βίβλο της Ευρωπαϊκής Ενωσης.

Κατά την ομάδα του Πολυτεχνείου, το μεγάλο στοίχημα για τις πόλεις στον αιώνα που τρέχει είναι ο περιορισμός της χρήσης του ΙΧ αυτοκινήτου.

Αναγνωρίζεται πως πρόκειται για ένα πολύ δύσκολο εγχείρημα, αφού οι πολίτες δείχνουν αντίθετοι προς ένα τέτοιο ενδεχόμενο, ωστόσο οι υπεύθυνοι της μελέτης θεωρούν αναπότρεπτη μια τέτοια εξέλιξη, εφόσον αναζητείται η βιώσιμη κινητικότητα, η μείωση της ρύπανσης, του θορύβου και των ατυχημάτων.

Πρόκειται για τους βασικούς στόχους της Πράσινης Βίβλου, την οποία προωθεί από το περασμένο φθινόπωρο η Ευρωπαϊκή Ενωση (και έχουν ήδη υιοθετήσει τα αρμόδια υπουργεία ΠΕΧΩΔΕ και Μεταφορών).

Οι βασικές κατευθύνσεις για τους μελετητές είναι δύο:

1) Να σταματήσει η επέκταση των πόλεων και να ενισχυθεί η πυκνότητά τους γύρω από τους σταθμούς δημόσιας συγκοινωνίας.

2) Να μειωθεί η κυκλοφορία των αυτοκινήτων στα κέντρα και στις περιοχές κατοικίας.

Η επιβολή αστικών διοδίων, τσουχτερών τελών στάθμευσης και άλλης συμβατικής φορολόγησης κρίνεται ως το βασικό εργαλείο για τον περιορισμό των αυτοκινήτων. Την ανάγκη περιβαλλοντικής τιμολόγησης του ΙΧ αυτοκινήτου επισήμαναν, άλλωστε, όλοι σχεδόν οι ομιλητές κατά τη χθεσινή ημερίδα.

«Βασικές επιλογές των κατευθύνσεων πολιτικής είναι η ενίσχυση των μαζικών μεταφορών και των φιλικότερων προς το περιβάλλον τρόπων μετακίνησης αλλά και η περιβαλλοντική τιμολόγηση των ΙΧ, καθώς και η αναδιοργάνωση του αστικού χώρου γενικότερα», τόνισε στην ομιλία του ο πρόεδρος της Επιτροπής Αστικής Κινητικότητας του ΥΠΕΧΩΔΕ Γιώργος Γιαννής.

Ο καθηγητής του Πολυτεχνείου και πρόεδρος του ΟΑΣΑ, Δημ. Τσαμπούλας, επισήμανε πως το επιβατηγό αυτοκίνητο είναι υπεύθυνο για το 40% των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα και για το 70% των εκπομπών των άλλων ρύπων.

Ο κ. Βλαστός επισήμανε από την πλευρά του πως δεν αρκεί ο περιορισμός της κυκλοφορίας του αυτοκινήτου, επιβάλλεται να συνοδευτεί από μία θεαματική βελτίωση της ποιότητας εξυπηρέτησης της δημόσιας συγκοινωνίας, της υποδομής και των συνθηκών για περπάτημα και ποδήλατο σε τέτοιο βαθμό ώστε αυτοί οι τρόποι μετακίνησης να γίνουν ανταγωνιστικοί απέναντι στα κατ αρχήν σημαντικά πλεονεκτήματα του αυτοκινήτου.

Απαιτείται ως εκ τούτου μία ευρύτατης κλίμακας ανάπλαση, με σαφή απόδοση προτεραιότητας στη δημόσια συγκοινωνία και στον πεζό, η οποία θα μπορούσε να χρηματοδοτηθεί από τις οικονομικές επιβαρύνσεις του αυτοκινήτου.

Περιοχές κατοικίας
Για τη μείωση της παρουσίας του αυτοκινήτου στις περιοχές κατοικίας, η μονάδα βιώσιμης κινητικότητας του ΕΜΠ προτείνει την ευρεία εφαρμογή ζωνών με μέγιστη ταχύτητα τα 30 χλμ., τη διαμόρφωση δικτύων ήπιας κυκλοφορίας και την αύξηση της χωρητικότητας σε πράσινο.

Ιδιαίτερα σημαντική θεωρείται και η απομάκρυνση από τον δημόσιο ανοικτό χώρο των δεκάδων αυτοκινήτων που γεμίζουν τους δρόμους. Είναι επείγον, τονίζεται, να βρεθούν οι μηχανισμοί και τα κατάλληλα θεσμικά και χρηματοδοτικά εργαλεία ώστε να συμμετέχουν οι κάτοικοι στη χρηματοδότηση της κατασκευής χώρων στάθμευσης, που θα εξυπηρετούν ομάδες γειτονικών κατοικιών.

ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΤΟΥ 21ου ΑΙΩΝΑ

§                          Συγκράτηση της επέκτασης των πόλεων.

§                          Ενίσχυση και πύκνωση της πόλης γύρω από τους σταθμούς δημόσιας συγκοινωνίας.

§                          Μείωση της κυκλοφορίας των αυτοκινήτων στο κέντρο και στους χώρους κατοικίας με:

§                          αστικά διόδια,

§                          φορολόγηση αυτοκινήτου,

§                          τέλη στάθμευσης,

§                          δημιουργία κλειστών χώρων στάθμευσης με τη συνεισφορά των κατοίκων (στις περιοχές κατοικίας),

§                          ανακατασκευή του οδικού περιβάλλοντος ώστε η μέγιστη ταχύτητα του αυτοκινήτου να μην ξεπερνά τα 30 χλμ. (στις περιοχές κατοικίας),

§                          εκμετάλλευση υπόγειου χώρου για στάθμευση και μεταφορές,

§                          πριμοδότηση των Μ.Μ.Μ., του ποδηλάτου, της πεζοπορίας.

Έθνος 10-6-08

 

Επιστροφή

Επιστροφή