Επιστροφή στην αρχική σελίδα του Παρατηρητηρίου      ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΕΣ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΧΩΡΩΝ 1

 (επόμενα 2) ( επόμενα 3) (επόμενα 4)

 

  1. Μια πρώτη θεώρηση της επίπτωσης της Ολυμπιάδας 2004 στους ελεύθερους χώρους της πόλης (4-4-2001)
  2. Το Πάρκο στην Οδό Λαγουμιτζή στο Νέο Κόσμο (Μάρτιος 2002)
  3. Το Κτήμα Θων στους Αμπελόκηπους (Μάιος 2002)
  4. Το Άλσος της Ριζάρη (Ιούνιος 2002)
  5. Το αδόμητο οικόπεδο πίσω από την Αμερικάνικη Πρεσβεία (Οκτώβριος 2002)
  6. Υπόμνημα στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Χαρακτηριστικές περιπτώσεις ιδιωτικοποίησης της δημόσιας και κοινόχρηστης γης (Ιανουάριος 2003)
  7. H ιδιωτικοποίηση της δημόσιας και κοινόχρηστης γης (Δεκέμβριος 2003)
  8. Περιβαλλοντικές-πολεοδομικές επιπτώσεις από τα Ολυμπιακά Έργα (Δεκέμβριος 2003)
  9. Μια πολιτική για το Πράσινο στην Αθήνα (Φεβρουάριος 2005)
  10. Nέο κύμα αντιπαροχής σαρώνει την Aθήνα (Φεβρουάριος 2005)
  11.  Κατάλογος των 73 περιοχών κοινωνικών αντιστάσεων (24-5-06) Χάρτης Κοινωνικών Αντιστάσεων στο http://www.buildings.gr/elxw/index.htm
  12. ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2006-Ελεύθεροι χώροι και τοπικές εκλογές- (τι να κάνουμε)
  13. ΔΙΑΧΥΣΗ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ ΤΗΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΧΩΡΩΝ ΑΘΗΝΑΣ 2000-2006 (Δεκέμβρης 2006)
  14. Θέσεις για το Αττικό Πράσινο εισήγηση για το Νομαρχιακό Συμβούλιο Εν. Νομ. Αυτοδιοίκησης Αθηνών-Πειραιώς (3-4-07 και λόγω αναβολής στις 5-6-2007)

Επόμενα κείμενα

 

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ / ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΧΩΡΩΝ

Σειρά: Μελέτες-Επεξεργασίες για τους Ελεύθερους Χώρους με βάση τα στοιχεία του Παρατηρητηρίου

Νο 1: 4-4-2001

 Μια πρώτη θεώρηση της επίπτωσης της Ολυμπιάδας 2004 στους ελεύθερους χώρους της πόλης 

Του Ηλία Γιαννίρη 

 

Ασφαλώς πολλά μπορεί να πει κανείς για τον τρόπο με τον οποίο έχει επιλέξει η κυβέρνηση, και ιδιαίτερα το ΥΠΕΧΩΔΕ, να προχωρήσει προς τη διοργάνωση των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004 στην Αθήνα. Σήμερα, που η κυβερνητική πρακτική βρίσκεται στο απόγειό της, τρία χρόνια πριν την Ολυμπιάδα, μπορεί να γίνει μια πρώτη εκτίμηση της επίπτωσης που διαφαίνεται ότι έχει η Ολυμπιάδα του 2004 στους λιγοστούς ελεύθερους χώρους της Αθήνας.

Μια επίσκεψη στην ιστοσελίδα του Παρατηρητηρίου Ελεύθερων Χώρων (http://www.asda.gr/ket/elxoroi.htm) μπορεί να δώσει αρκετές πληροφορίες στους πολίτες για τους Ελεύθερους Χώρους της Αθήνας και του Λεκανοπεδίου. Ο καθένας μπορεί, από το σπίτι ή τη δουλειά του, ή ακόμη και μέσα σε ένα Ιντερνέτ καφέ να πάρει μια ιδέα για την κατάσταση των Ελεύθερων Χώρων στην Αθήνα-Αττική.

Στο άρθρο αυτό παρουσιάζεται μια πρώτη εκτίμηση της πίεσης ασκούν τα έργα της Ολυμπιάδας 2004 στους λιγοστούς ελεύθερους χώρους της πόλης. Αυτή η πορεία συνδέεται και με θεσμικές αλλαγές που προωθούνται παράλληλα. Ο αναγνώστης με έκπληξη θα διαπιστώσει ότι με αφορμή τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004 έχει ανοίξει ένας δρόμος πολύ επικίνδυνος, καταστροφικός και ίσως χωρίς επιστροφή.

Όλα τα στοιχεία που αναφέρονται εδώ περιλαμβάνονται στις ιστοσελίδες του Παρατηρητηρίου. Το ίδιο το Παρατηρητήριο, όπως είναι γνωστό, δέχεται και δημοσιοποιεί στις σελίδες του κάθε πληροφορία που του στέλνουν όσες Επιτροπές Αγώνα ή Σύλλογοι δραστηριοποιούνται για την ποιότητα ζωής στην πόλη.

Σε πρώτη φάση ας παρουσιάσουμε μια καταγραφή των περιοχών που θίγονται:

Παραλία Σαρωνικού

Πειραιάς Ο Οργανισμός Λιμένος Πειραιώς (ΟΛΠ) προτίθεται να προχωρήσει στην ανέγερση δύο ξενοδοχείων συνολικής δυναμικότητας 800 κλινών.

Δραπετσώνα Την αξιοποίηση της έκτασης 250 στρ ιδιοκτησίας Εθνικής Ακινήτων (πρώην Γενικών Αποθηκών) προωθεί η Εθνική Τράπεζα στο πλαίσιο ανάπτυξης του real estate και εν όψει των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004.

Φάληρο-Γήπεδο Καραϊσκάκη: Εργολάβοι προωθούν δύο πολυώροφα κτίρια, το ένα για την Ελληνική Ολυμπιακή Επιτροπή

Ιππόδρομος     Ο Φάκελος της Ολυμπιάδας προέβλεπε 5 (!) γήπεδα. Το Υπ. Συμβούλιο (11-7-98) αποφάσισε να γίνουν δύο γήπεδα, και εμπορικά κτίρια, Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, γραφεία, καταστήματα, Εμπορικό Κέντρο, Συνεδριακό Κέντρο. Τελικά στο χώρο προωθούνταν μεταξύ άλλων, 4 λυόμενα και μεταφερόμενα γήπεδα 7-10.000 θέσεων το καθένα που μετά το 2004 θα φύγουν. Τελικά τα συμφέροντα των κατασκευαστικών εταιρειών υπερίσχυσαν των κυβερνητικών σχεδιασμών και προθέσεων και έτσι δεν θα γίνει με αυτοχρηματοδότηση το ολυμπιακό ιππικό κέντρο. οι προσωρινές αυτές εγκαταστάσεις θα φιλοξενηθούν είτε στην παραλιακή ζώνη, κάτω από το σημερινό ιππόδρομο είτε στο χώρο του αεροδρομίου του Ελληνικού (Νοε. 2000). Τα τελευταία σχέδια (Μαρτ. 2001) προβλέπουν εκτεταμένη τσιμεντοποίηση σε όλο τον παραλιακό χώρο εκτός ιπποδρόμου από τις εκβολές Ιλισού μέχρι το Φλοίσβο.

Δήμος Ελληνικού: Άγιος Κοσμάς- Το αρχικό σχέδιο των ολυμπιακών αγώνων προβλέπει Κέντρο Ιστιοπλοΐας. η κυβέρνηση άλλαξε τα σχέδια, προβλέπει σε παρακείμενη ξέρα μπάζωμα και κατασκευή ιδιωτικού νησιού 120 στρ. και δημιουργία δύο μαρίνων. Το ΥΠΕΧΩΔΕ τελικά αναλαμβάνει το Ιστιοπλοϊκό Κέντρο (Ιαν 2000) και τα σχέδια προβλέπουν τεράστιες εγκαταστάσεις με αφορμή το Ιστιοπλοϊκό Κέντρο.

Αεροδρόμιο του Ελληνικού Πιθανολογήθηκαν η κατασκευή του Ολυμπιακού Χωριού (Οκτ 99), γήπεδα για 4 και πιθανόν 5 αθλήματα Τα δύο από αυτά (χόκεϋ, μπάντμιγκτον) προβλέπονταν από το φάκελο να διεξαχθούν σε υπάρχουσες εγκαταστάσεις (Καραϊσκάκη, Κλειστό Περιστερίου) (Νοέ 99). Το ΥΠΕΧΩΔΕ τελικά αναλαμβάνει τις εγκαταστάσεις στους χώρους του Ελληνικού, όπου σχεδιάζεται να δημιουργηθούν υποδομές για πέντε αθλήματα σόφτμπολ, του μπέιζμπολ, του χόκεϊ, της αντιπτέρισης και της τοξοβολίας (Φεβ 2000)

Γλυφάδα Αστέρια. Η Εταιρεία ΕΣΤΡΕΛΙΑ (Δασκαλόπουλος, όμιλος Αλαμανή, Χιώνης) έχει νοικιάσει το χώρο από την ΑΞΕ ΑΣΤΗΡ και προωθεί σχέδια εντατικής τουριστικής εκμετάλλευσης προϋπολογισμού 5 δις

Παραλιακή ζώνη Σαρωνικού Σε 136 ανέρχονται οι εταιρείες που έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον για τη διαχείριση των ακτών του ΕΟΤ (εταιρεία Ελληνικά Τουριστικά Ακίνητα ΕΤΑ). Η πρόσκληση ενδιαφέροντος αφορά στις ακτές του Αλίμου (62 στρέμματα), Α΄ Βούλας (62 στρέμματα), Β΄ Βούλας (72 στρέμματα), Βουλιαγμένης (78 στρέμματα) και Βάρκιζας (98 στρέμματα). η ΕΤΑ σχεδιάζει την κατασκευή 7 καινούργιων ξενοδοχείων στον ευαίσθητο παραλιακό χώρο. Εχει εξαγγελθεί η ιδιωτικοποίηση των μαρινών Αλίμου, Φλοίσβου, Ζέας, Βουλιαγμένης και η επέκτασή τους κατά 1.200 θέσεις, έναντι των υφισταμένων 2.300 θέσεων. Ακόμη αναμένεται να παραχωρηθούν σε ιδιώτες οι παραλιακές εκτάσεις στο Φάληρο (Μπάτη-Εδεμ), τη Γλυφάδα, το Καβούρι, τη Λομβάρδα, τις Αλυκές, τον Αγ. Νικόλαο Αναβύσσου, το Ασπρο Λιθάρι, τα Λεγραινά, το Σούνιο, το Μάτι, το Πόρτο Ράφτη. Ο Αστέρας Βουλιαγμένης σκοπεύει να αυξήσει τις κλίνες στα μπανγκαλόου.

Δήμος Αθήνας

Ζάππειο Αυθαίρετες κατασκευές στην ΑΙΓΛΗ (μπάρες, χώρος στάθμευσης). Στο Ολυμπιείο ο Εθνικός Γυμναστικός Σύλλογος θέλει να χτίσει.

Πεδίο του Άρεως και Πανελλήνιος Μετά την ανάληψη των Ολυμπιακών Αγώνων 2004 ο Μ. Κυριακού εκλέχθηκε Πρόεδρος στον Πανελλήνιο Γυμναστικό Σύλλογο. Ο Χώρος δεν είναι ιδιοκτησία του Πανελληνίου αλλά έχει παραχωρηθεί ως προς τη χρήση. κατασκευάζεται κλειστή πισίνα ολυμπιακών διαστάσεων. Και 5ο Έγγραφο κατεδάφισης αυθαιρέτου εξέδωσε κατά του Πανελληνίου η Πολεοδομία Αθήνας μέσα σε τρία χρόνια.

Πάρκο της Ριζάρη Ψηφίζεται με τροπολογία στο νομοσχέδιο για το Ολυμπιακό Χωριό, υπογραφής των υπουργών Πολιτισμού και ΥΠΕΧΩΔΕ η δωρεάν παραχώρηση σχεδόν 15 στρεμμάτων στο Ίδρυμα "Βασιλείου και Ελίζας Γουλανδρή. Στο υπό κατάθεση σχέδιο νόμου του Υπ. Πολιτισμού για τους Ολυμπιακούς Αγώνες αναφέρεται ότι το δημόσιο κτήμα του Άλσους Ριζάρη (έκτασης 12,055 τ.μ.) παραχωρείται για την ανέγερση του Μουσείου (Μαρτ 2001)

Τα Προσφυγικά της Λ. Αλεξάνδρας Σχέδιο ανάπλασης προωθεί η ΚΕΔ. Συνδέονται με τα σχέδια ανάπτυξης του Γηπέδου ΠΑΟ. Με τους σημερινούς όρους δόμησης η ενδεχόμενη κατεδάφιση θα σημαίνει προσαύξηση στην κάλυψη της περιοχής 221% και στη δόμηση 378%. Ο υπαίθριος χώρος θα μειωθεί από 70% σε 30%. Τα κτισμένα τετραγωνικά από 13.620 που είναι σήμερα θα γίνουν 51.563 τ.μ.

Το Κτήμα Θων Το μισό κτίστηκε από τον μεγαλοεργολάβο Μπ. Βωβό και στεγάζει τον Αθήνα 2004. Επιδιώκεται το κτίσιμο και του υπολοίπου

Πλ. Συντάγματος και κεντρικές περιοχές. Το ΜΤΣ παραχώρησε τη διαχείριση του Κτιρίου σε κτηματομεσιτική κοινοπραξία. Συνδέεται με τις ξενοδοχειακές επενδύσεις στην περιοχή της Πλ. Συντάγματος (King George, Μ. Βρετανία, κλπ). Κλείνει του Zonar’s. Ο Όμιλος Δασκαλαντωνάκη ετοιμάζεται να επαναλειτουργήσει το ξενοδοχείο Κing George. Η εταιρεία Ηilton Ιnternational σχεδιάζει την επέκταση της σημερινής μονάδας, δημιουργώντας 50 καινούργια δωμάτια. Η Εθνική Τράπεζα σκοπεύει να μετατρέψει σε ξενοδοχείο και το ιδιόκτητο κτίριό της επί της οδού Πανεπιστημίου (στεγάζει το ταμείο του προσωπικού της). Το Ledra Μarriott σχεδιάζει την επέκταση της μονάδας της Λεωφόρου Συγγρού σε όμορο οικόπεδο που έχει εξαγοράσει. Στην Πλάκα το ξενοδοχείο Εlectra σχεδιάζει την ανέγερση και νέας μονάδας δυναμικότητας 120 κλινών στην οδό Νικοδήμου.

Ενοποίηση Αρχαιολογικών Χώρων Έργο ενταγμένο στο φάκελο διεκδίκησης των Ολυμπιακών Αγώνων. Πρόκειται για έξη μελέτες που αφορούν αρχαιολογικούς χώρους από το Παναθηναϊκό Στάδιο μέχρι τον Κεραμεικό (Ολυμπιείο, νότια και βόρεια κλιτύς Ακρόπολης, λόφοι Νυμφών, Φιλοπάππου, Αρχαία και Ρωμαϊκή Αγορά, Κεραμεικός). Θεωρητικά πρόκειται για θετικό έργο. Ωστόσο, μετά τη συρρίκνωσή του στο χώρο γύρω από την Ακρόπολη αποτελεί ένα πολυέξοδο εγχείρημα καλλωπισμού με δημόσιους πόρους, για να ανθίσουν κτηματομεσιτικά συμφέροντα και μείζονες αλλαγές χρήσεων στο κέντρο της πόλης.

Άλλες περιοχές του Λεκανοπεδίου

Σταθμοί Μετρό Δεν θα υπάρχει πρόσθετη σύνδεση του Ολυμπιακού Σταδίου με νέα γραμμή του μετρό για την εξυπηρέτηση των θεατών των Ολυμπιακών Αγώνων, όπως είχε ζητήσει και κατά την πρόσφατη επίσκεψή του ο κ. Ρογκ.

Το Μητροπολιτικό Πάρκο στο Γουδί Από το 1977 δεν έχει γίνει ούτε ένα πρόγραμμα ανάπτυξης και πρασίνου. Κατά καιρούς πιθανολογούνται: Κατασκευή του γηπέδου του ΠΑΟ, οικιστικά προγράμματα και εμπορική χρήση, ΚΤΕΟ-Χολαργού. Η Εκκλησία διεκδικεί μερίδιο όταν της παραχωρήθηκε έκταση 600 τ.μ. για το ναό της Αγ. Φωτεινής και τώρα ζητάει άλλα 1.000 τ.μ. Ο Δήμος Ζωγράφου προωθεί την αξιοποίηση 2 κτιρίων 800 τ.μ. Ο Δ. Αθηναίων παραχώρησε 20 στρ. για 15 χρόνια δωρεάν στη SEAT για να κάνει Πάρκο Κυκλοφοριακής Αγωγής. Το ΑΘΗΝΑ 2004 επιδιώκει να κατασκευάσει: Ένα από τα 5 δημοσιογραφικά χωριά, την έδρα του ΑΘΗΝΑ 2004, Αθλητικές εγκαταστάσεις συνολικής δυναμικότητας 15.000 θεατών για τα αγωνίσματα του μοντέρνου Πένταθλου. Το Υπουργικό Συμβούλιο αποφάσισε το γήπεδο του μπάντμινγκτον να κατασκευαστεί στο Γουδί αντί στο Ελληνικό (Φεβ 2001) Οψιμες επιλογές: Xωριό Δημοσιογράφων, νοσοκομείο της κυρίας M. Bαρδινογιάννη, Στρατιωτική Aκαδημία, έδρες υπουργείων, Γλυπτοθήκη, Aσκληπιείο Iδρυμα κ.ά.

Το κτήμα Βεϊκου Ολόκληρο το Κτήμα Βεϊκου συνολικής έκτασης 10.000 στρεμμάτων έχει χαρακτηριστεί δασικό με Βασιλικό Διάταγμα το 1915 και υπουργική απόφαση το 1934. Χωροθετείται Παλαί ντε Σπόρ 6000 θεατών με 800 θέσεις στάθμευσης για το πινγκ-πονγκ των Ολυμπιακών αγώνων 2004 πνίγοντας την Ομορφοκλησιά. Η κυβέρνηση προωθεί πράξη απαλλοτρίωσης δηλ. διά της πλαγίας οδού αναγνωρίζει τις διεκδικήσεις των κληρονόμων Βεΐκου και επιθυμεί να τους αποζημιώσει με πάνω από 10 δισ. δρχ. για δημόσια δασική έκταση στην έκταση, αλλά και να ανοίξει το δρόμο για την δικαίωση των κληρονόμων σε ολόκληρη την έκταση των 1.200 στρεμμάτων.

Δήμος Αμαρουσίου Για 4η φορά μέσα σε 6 χρόνια το Σ.τ.Ε. (Ε' Τμήμα) έκρινε παράνομη και αντισυνταγματική την τροποποίηση του πολεοδομικού σχεδίου του Δήμου Αμαρουσίου γύρω από το ΟΑΚΑ. θα συσσωρευτούν στην περιοχή γύρω από το Στάδιο και επί της Λ. Κηφισίας τεράστια κτίρια και εμπορικά κέντρα: Το ΟΛΥΜΠΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΡΑΔΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ, το ΟΛΥΜΠΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΤΥΠΟΥ και το ΧΩΡΙΟ ΤΥΠΟΥ, στο οποίο η πρόταση του Δήμου, εντάσσει 75.000 τετραγωνικά μέτρα εμπορικών κέντρων.

Παπάγου Το Μεγάλο Πάρκο: Ο Δήμος Παπάγου επιχειρεί να τροποποιήσει το εγκεκριμένο πολεοδομικό σχέδιο για να φτιάξει ένα κολυμβητήριο ολυμπιακών διαστάσεων με κερκίδες 520 θέσεων, κερκίδες 1000 θέσεων, γραφεία και αποδυτήρια γύρω από το υπάρχον γήπεδο ποδοσφαίρου, να αυξήσει τις θέσεις του υπάρχοντος θεάτρου από 500 σε 1650, να κατασκευάσει ένα νέο θέατρο 300 θέσεων και να προσθέσει γραφεία και βοηθητικούς χώρους στο υπάρχον γήπεδο τένις. (Φεβ 2000)

Δήμος Καισαριανής Ο Δήμος αποφάσισε ανάπλαση σε συνεργασία με τους 14 ομίλους. Σχεδιάζεται να γίνει Χωριό Τύπου για τις ανάγκες των δημοσιογράφων στους Ολ. Αγώνες του 2004.

Χωριό Τύπου Στο φάκελο της υποψηφιότητας αναφερόταν ότι οι δημοσιογράφοι θα φιλοξενούντο στις στρατιωτικές κατασκηνώσεις του Αγ. Ανδρέα και στις φοιτητικές εστίες του Ζωγράφου. Μέχρι σήμερα γυρίζει η χωροθέτηση ανάμεσα σε Καισαριανή, Μαρούσι, Παλλήνη, Πειραιά, Φλοίσβο, Αγ. Αναργύρους, Μενίδι, Κτήματα Καμπά, Λαγονήσι, Γλυφάδα

Θρακομακεδόνες Ολυμπιακό Χωριό Η Νομαρχιακή Επιτροπή Χωροταξίας και Περιβάλλοντος Αν. Αττικής είχε χαρακτηρίσει την έκταση ως "γεωργική γη υψηλής παραγωγικότητας". Ενάμιση χρόνο αργότερα αναγκάστηκε να αναιρέσει το χαρακτηρισμό. Η WWF έχει προειδοποιήσει τη ΔΟΕ για τις αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον. Ο Σύλλογος Αρχιτεκτόνων αναφέρει ότι είχε διατυπώσει εγκαίρως τις αντιρρήσεις του για τη χωροθέτηση του έργου. Ο ΥΠΕΧΩΔΕ ζήτησε εγγράφως από τον Πρόεδρο του ΣτΕ να αφαιρεθεί από το καθ ύλην αρμόδιο Ε' Τμήμα το θέμα του Ολυμπιακού Χωριού και να παραπεμφθεί στην Ολομέλεια. Ο Σύνδεσμος Ελληνικών Μελετητικών Γραφείων ζήτησε την ακύρωση και επαναπροκήρυξη του νέου διαγωνισμού. Στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής η ΝΔ αποχώρησε καταγγέλλοντας "όργιο ρουσφετιών και παροχών". Ο πρώην υπουργός ΠΕΧΩΔΕ και υπερνομάρχης Αττικής Ευάγγελος Κουλουμπής διερωτάται "...αν μέχρι τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004 επαρκεί ο χρόνος για να κατασκευαστεί το Ολυμπιακό Χωριό στους Θρακομακεδόνες. Ο υπουργός Εργασίας Τάσος Γιαννίτσης και ο υφυπουργός Χρ. Πρωτόπαπας απέπεμψαν τον Πρόεδρο του Οργανισμού Εργατικής Κατοικίας Γιώργο Ιωαννίδη στις 10-1-2001

Βύρωνας-Καρέας Η Γενική Γραμματεία Αθλητισμού ανακάλυψε ότι το Ολυμπιακό Σκοπευτήριο δεν μπορεί να γίνει στα 250 στρέμματα στο Μαρκόπουλο Αττικής, όπως προβλέπει ο φάκελος της Ολυμπιάδας, γιατί γειτνιάζει με το νέο αεροδρόμιο, και έχει κάνει κρούση στον Οργανισμό Αθήνας για αναζήτηση έκτασης στον Υμηττό 1.400 στρεμμάτων στη Α΄ και Β' ζώνη προστασίας του Υμηττού. Εκεί σχεδιάζονται εγκαταστάσεις μαμούθ (Δεκ 1999).

Υπόλοιπη Αττική

Κτήμα Καμπά Στο κτήμα Καμπάς στη Γιαλού προτείνεται να δημιουργηθεί γραφειακό συγκρότημα, ενώ εκεί έχει προταθεί και η δημιουργία του Χωριού Τύπου για το 2004 (Δεκ 2000)

Βιότοπος Σχινιά Αφού το ΥΠΕΧΩΔΕ εξαίρεσε το Σχινιά από το Δίκτυο ΦΥΣΗ 2000, με ΠΔ προωθεί την ανακήρυξη του Σχινιά-Μαραθώνα έκτασης 11.000 στρ σε εθνικό πάρκο προκειμένου να κατασκευαστούν οι Ολυμπιακές Εγκαταστάσεις σε έκταση 2.000 στρεμμάτων. Το ΥΠΕΧΩΔΕ υποστηρίζει ότι θα απομακρυνθούν μέσα σε 20 ημέρες από το τέλος της διοργάνωσης. (Αυγ 2000).

Μεσόγεια Τριπλασιασμό του πληθυσμού της περιοχής των Μεσογείων, κυρίως λόγω του νέου αεροδρομίου, προβλέπουν οι ειδικοί.

Σπάτα  Τεράστιοι διεθνείς οικονομικοί κολοσσοί (αλυσίδες καταστημάτων, αεροπορικές εταιρείες, εταιρείες παροχής υπηρεσιών, τουριστικοί οργανισμοί, μεγάλες αλυσίδες φαγητού, εταιρείες που σχετίζονται με αεροπορικές μεταφορές) ετοιμάζονται να εγκατασταθούν στα Μεσόγεια και αναζητούνται αποθηκευτικοί χώροι, χώροι για αντιπροσωπείες, εκθεσιακά κέντρα, μεγάλα σουπερμάρκετ, πολυκαταστήματα, ξενοδοχειακές μονάδες, εστιατόρια κλπ. (Φεβ 2000)

Θεσμικές αλλαγές

απαλλοτριώσεις ακινήτων Οι Δικηγορικοί Σύλλογοι Αθηνών και Πειραιώς και η Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων καταγγέλλουν ότι με πρόσχημα την ταχεία εκτέλεση των Ολυμπιακών Έργων μεθοδεύεται, με την αναθεώρηση του άρθρου 17 του Συντάγματος, η κατάληψη οποιουδήποτε ακινήτου σε όλη τη χώρα, η κατεδάφιση κάθε κτιρίου και η έναρξη κάθε είδους έργων χωρίς να καταβληθεί ούτε δραχμή από τη νόμιμη αποζημίωση (Ιαν-2001)

Ρυθμιστικό Σχέδιο Αθήνας (ΡΣΑ) Το ΣτΕ έχει υποστηρίξει σε πολλές αποφάσεις (π.χ. Καζίνο Φλοίσβου) ότι ο νόμος του ΡΣΑ έχει εκδοθεί σε συμμόρφωση προς το άρθρο 24 παρ. 1 και 2 του Συντάγματος αποτελεί εκτελεστικό νόμο του άρθρου 24 του Συντάγματος και δεν μπορεί να αντικατασταθεί ή τροποποιηθεί με άλλο νομο-σχέδιο που περιέχει δυσμενέστερες για το περιβάλλον ρυθμίσεις.

Συνταγματική Αναθεώρηση Άρθρων 24, 94, 95, 100 Συνδέονται άμεσα με την Ολυμπιάδα 2004 και το ΣτΕ. Με την αναθεώρηση του άρθρου 24 και τη διχοτόμηση του Ε' Τμήματος του ΣτΕ η κυβέρνηση προσπαθεί να περνάει ανεμπόδιστα όλα τα διατάγματα για τα Ολυμπιακά Έργα, αλλά και όλες τις απαιτήσεις του κατασκευαστικού και κτηματομεσιτικού κλάδου με δυσμενέστερες για το περιβάλλον ρυθμίσεις.

Υποβάθμιση του Ελεγκτικού Συνεδρίου Οι Ολυμπιακοί Αγώνες, τονίζει σε έγγραφό του ο κ. Μπότσιος (Πρόεδρος του Ελεγκτικού Συνεδρίου) καθιστούν αναγκαία παρά ποτέ την ενίσχυση του δικαστηρίου με μέσα υλικοτεχνικής υποδομής και ανθρώπινου δυναμικού. ...επί συνόλου 818 οργανικών θέσεων οι κενές ξεπερνούν τις 200

Ξενοδοχειακές Κλίνες και 2004 Υπάρχει η ανάγκη για 30.000 κλίνες. Σε αυτή δεν υπολογίζονται οι 15.000 κλίνες του Ολυμπιακού Χωριού. Η εταιρεία του ΕΟΤ ΕΤΑ με αφορμή αυτή την ανάγκη προωθεί γενικό ξεπούλημα της περιουσίας του ΕΟΤ. Πάνω από 30 αιτήσεις έχουν υποβληθεί μετά την άρση του χαρακτηρισμού της Αττικής ως κορεσμένης. Ακόμα και η Εκκλησία της Ελλάδος κατέθεσε τρεις προτάσεις ξενοδοχείων πολυτελείας στο κέντρο της Αθήνας, στη Βουλιαγμένη και στο Καβούρι, συνολικής δυναμικότητας 1.400 κλινών.

"μεταφορά-διαμονή-διατροφή-περιήγηση" της Ολυμπιάδας. Τα 150 δισ. Δρχ θα φτάσει ο τζίρος του έργου "μεταφορά-διαμονή-διατροφή-περιήγηση" της Ολυμπιάδας. Έχουν δείξει ενδιαφέρον ο όμιλος Κόκκαλη, ο Δημοσιογραφικός Οργανισμός Λαμπράκη μέσω της κοινοπραξίας ALTIS (9 τουριστικοί όμιλοι όπου συμμετέχει η θυγατρική του ΔΟΛ Travel Plan) και η "Επαθλον" ενδιαφερόντων Μ. Κυριακού (Πανελλήνιος-Π. Άρεως)

Τρομονόμος Ευθέως συνδέεται με την Ολυμπιάδα του 2004.

Μερικές πρώτες διαπιστώσεις

Η γενική εικόνα που αποπνέει όλη αυτή η πορεία προς το 2004 είναι άθλια. Οι χωροθετήσεις των Ολυμπιακών Έργων ακόμη δεν έχουν οριστικοποιηθεί. Οι πιέσεις που ασκούν οι κατασκευαστικές και οι κτηματομεσιτικές είναι αφόρητες. Η γενικότερη θεσμική αναπροσαρμογή προς το χειρότερο αποτελεί μονόδρομο για την κυβέρνηση.

Είναι φανερό ότι με τόσα εκτεταμένα κατασκευαστικά και οικονομικά μέτωπα ενεργά, μετά το 2004 η Αθήνα και η Αττική θα είναι πολύ διαφορετικές. Μπορεί να υποστηριχθεί με ασφάλεια ότι μέσα σε μια τριετία δεν θα έχει απλά ιδιωτικοποιηθεί σχεδόν όλος ο δημόσιος πλούτος (κονδύλια, εκτάσεις, παραλίες, δάση βιότοποι κλπ). Δεν θα έχουν καταστραφεί απλά ζωτικοί ελεύθεροι χώροι. Θα έχει ανοίξει η πόρτα για μια πορεία ακόμη μεγαλύτερης φιλελευθεροποίησης χωρίς να διαφαίνεται κάποια ανάσχεση ακόμη και μετά το 2004.

Η Αθήνα “Σιγκαπούρη” μας έρχεται. Τα ιδιωτικά (παγκοσμιοποιημένα πλέον) συμφέροντα θα έχουν όχι μόνο παγιωθεί αλλά εξανεμίσει κάθε ίχνος ανεξαρτησίας των πολιτικών. Όπως για τους ραδιοφωνικούς και τηλεοπτικούς σταθμούς η σκόπιμη πολιτική του laissez faire επί 14 χρόνια παγίωσε συγκεκριμένα συμφέροντα με αποτέλεσμα να μην μπορεί η κυβέρνηση σήμερα να οργανώσει ούτε ένα απλό Πάρκο Κεραιών, έτσι και μετά το 2004 δεν θα μπορεί η όποια πολιτική εξουσία να οργανώσει το χώρο, πα προστατέψει το περιβάλλον, να περιφρουρήσει την ποιότητα ζωής.

Η Αθήνα-Αττική, εξελίσσεται σε μια άνευ προηγουμένου υδροκέφαλη καταβόθρα πόρων χωρίς ελπίδα. Κάτι σαν Μαύρη Τρύπα.

Μαύρος Επίλογος

Και οι πολίτες; Πού είναι οι Πολίτες; Γιατί στις συγκεντρώσεις για την προστασία των ελεύθερων χώρων ή για τη συνταγματική αναθεώρηση είμαστε τόσο λίγοι; Τα κόμματα βρίσκονται πολύ μακριά από τις ανάγκες της κοινωνίας. Οι ωραίες κινήσεις πολιτών είναι απελπιστικά λίγες. Τι να κάνουμε; Να φύγουμε λοιπόν σιγά-σιγά από την πόλη αυτή όσοι μπορούμε; Μήπως και η απλή φυσική μετακίνηση του εαυτού μας προς την Επαρχία τονώσει τα περιφερειακά εκείνα μέρη που όχι μόνο μαραζώνουν αλλά και σίγουρα θα βρεθούν σε άθλια κατάσταση, χωρίς την ελάχιστη εκείνη κοινωνική συνοχή που ακόμα διαθέτουν, και επιπλέον χωρίς πόρους πολύ σύντομα; Μήπως “αλλού” βρίσκεται η λύση; Ή θα αναγκαστούμε κάποτε να κατασκευάσουμε ως φυγάδες καταστάσεις “Φαρενάϊτ 451” κρυβόμενοι μέσα σε απόμακρα δάση διαφυλάσσοντας τη γνώση;

Μέχρι τότε όμως το Παρατηρητήριο Ελεύθερων Χώρων είναι εδώ σαν ένα μικρό κεράκι ανάμεσα σε τεράστιους προβολείς. Φέγγει άραγε;

Επιστροφή στην αρχή

Επιστροφή στην αρχική σελίδα του Παρατηρητηρίου

 

Επεξεργασίες με βάση στοιχεία από το Παρατηρητήριο Ελεύθερων Χώρων Αθήνας

Μάρτιος 2002

 

Σελίδες από το ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΧΩΡΩΝ: www.asda.gr/elxoroi

σήμερα: Το Πάρκο στην Οδό Λαγουμιτζή στο Νέο Κόσμο

 

Πρόκειται για ένα χώρο 22 στρεμμάτων που... δεν είναι Πάρκο! Οι κάτοικοι, εδώ και 25 χρόνια δίνουν έναν αγώνα "χαρακωμάτων" για να γίνει επιτέλους εκεί ένας χώρος αναψυχής-περιπάτου. Στην ευρύτερη περιοχή υπάρχουν: Υπερβολικός αριθμός συνεργείων και καταστημάτων ανταλλακτικών αυτοκινήτων, κεντρικές οδικές αρτηρίες και η λειτουργία τριών σταθμών του Μετρό, με επιπλέον προβλήματα κυκλοφορίας και στάθμευσης.

Ο χώρος βρίσκεται μεταξύ των οδών Λαγουμιτζή-Ευρυδάμαντος-Χέλντραϊχ-Ντε Λακρουά. Αρχικοί ιδιοκτήτες ήταν η Κτηματική Εταιρεία Δημοσίου-ΚΕΔ (6,2 στρ.), η ΔΕΗ (5,2 στρ.), ο Οργανισμός Διαχείρισης Εκκλησιαστικής Περιουσίας-ΟΔΕΠ (1,2 στρ.), ο Δήμος Αθηναίων και κάποιοι άλλοι ιδιοκτήτες.

Το 2ο Διαμέρισμα και ο Δήμος Αθηναίων υιοθέτησαν από την αρχή το αίτημα των κατοίκων. Από το 1986 ομόφωνα ζήτησε να του παραχωρηθεί ο χώρος και τον χαρακτήρισε "κοινόχρηστο χώρο πρασίνου και αθλοπαιδιών". Μάλιστα εκπόνησε ειδική μελέτη και εκτίμησε ότι για απαλλοτριώσεις χρειάζονται 1,7 δις δρχ. Όλες οι παρατάξεις και τα κόμματα συμφωνούν να γίνουν και τα 22 στρέμματα ελεύθερος χώρος. Από τότε ξεκίνησε ένας πεισματικός και πολύχρονος αγώνας.

Η ΚΕΔ παραχώρησε για χρήση στο Δήμο Αθηναίων έκταση 6,2 στρεμμάτων.

Η ΔΕΗ έχει προσφύγει από το Δεκέμβριο '97 στο ΣτΕ κατά της απόφασης του Δήμου. Σήμερα ο φάκελος βρίσκεται στο Εφετείο και η ΔΕΗ ζητά ή αποχαρακτηρισμό του χώρου για να χτίσει εκεί νέα γραφεία της. Εναλλακτικά ζητά απαλλοτρίωση, ώστε να της καταβληθεί το τίμημα. Στις 19-4-2002 έχει καθοριστεί η δίκη για καθορισμό τιμής μονάδος για απαλλοτρίωση της έκτασης της ΔΕΗ από το Δ. Αθηναίων

Σχετικά με την έκταση του ΟΔΕΠ (1,2 στρ) η Επιτροπή Αγώνα βρίσκεται απέναντι σε "τοίχο".

Τέλος, ένας ιδιώτης κατέχει 0,3 στρέμματα.

Σήμερα έχει γίνει Παιδική Χαρά και ο χώρος 5,2 στρεμμάτων διαμορφώνεται για χρήση των περιοίκων από το Δήμο Αθηναίων.

Η μάχη για το Πάρκο γίνεται επί 25 χρόνια κυριολεκτικά ...πόντο-πόντο.

Ο τοπικός Αθλητικός-Πολιτιστικός Σύλλογος ΠΗΓΑΣΟΣ και η Επιτροπή Κατοίκων Ν. Κόσμου θεωρούν ότι οι αγώνες ενός τετάρτου του αιώνα πρέπει επιτέλους να δικαιωθούν και γι αυτό απαιτούν:

Από το Υπουργείο Ανάπτυξης και τη ΔΕΗ:

Από την Εκκλησία της Ελλάδας:

Από το Δήμο Αθηναίων

Οι κάτοικοι, μετά από 25 χρόνια ζητάνε να γίνει επιτέλους το Πάρκο σε όλη την έκταση των 22 στρεμμάτων.

Για επικοινωνία με την Επιτροπή Αγώνα: Ψωμιάδου Ελένη: 9011971, Χατζηφωτίου Παντ.: 9219051, Φωτόπουλος Ανδρ.: 9320665, Παπαβασιλείου Ντ.: 9341841, Ιμπριξής Αλέκος: 9011511.

Επιμέλεια στήλης: Ηλίας Γιαννίρης (igiann@tee.gr), υπεύθυνος του Παρατηρητηρίου Ελεύθερων Χώρων

 

¨Ολα τα στοιχεία της στήλης είναι δημοσιευμένα στο Παρατηρητήριο. Οι Πηγές του φακέλου είναι:

  1. Φάκελος της Επιτροπής Κατοίκων που έχει παραδοθεί στο Παρατηρητήριο Ελ. Χώρων
  2. Δημοσίευμα εφημερίδας "Βραδυνή" 22-2-2000
  3. Συνεδρίαση Συντονιστικής Επιτροπής για τους Ελεύθερους Χώρους και την Ποιότητα Ζωής στην Αθήνα, 11-1-2001
  4. Δελτίο Τύπου Δ. Αθηναίων, Αθήνα, 27 Νοεμβρίου 2001
  5. "Νέος Κόσμος: Μάχη πόντο-πόντο στη Λαγουμιτζή" του ΑΠΣ ΠΗΓΑΣΟΣ, Περιοδικό Ελεύθεροι Χώροι, Τεύχος 1ο, Μάιος-Ιούνιος 2001. (σε ηλεκτρονική μορφή: www.asda.gr/elxoroi/No1.htm)
  6. "Δουργούτι: Συνοικία χωρίς όνειρο;" του Ανδρέα Φωτόπουλου, Περιοδικό Ελεύθεροι Χώροι, Τεύχος 3ο, Σεπτ.-Οκτ. 2001. (σε ηλεκτρονική μορφή: www.asda.gr/elxoroi/No3.htm)
  7. "Νέος Κόσμος SOS" του Ανδρέα Φωτόπουλου, Περιοδικό Ελεύθεροι Χώροι, Τεύχος 4ο, Νοέ.-Δεκ. 2001. (σε ηλεκτρονική μορφή: www.asda.gr/elxoroi/No4.htm)

(Δημοσιεύτηκε στο ΜΗΝΙΑΙΟ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟ ΕΝΘΕΤΟ ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗΣ ΑΥΓΗΣ: Ο ΔΑΙΜΩΝ ΤΗΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΑΣ (Μάρτιος 2002)

 

Επιστροφή στην αρχή

Επιστροφή στην αρχική σελίδα του Παρατηρητηρίου

 

Επεξεργασίες με βάση στοιχεία από το Παρατηρητήριο Ελεύθερων Χώρων Αθήνας

Μάιος 2002

 

Σελίδες από το ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΧΩΡΩΝ: www.asda.gr/elxoroi

σήμερα: Το Κτήμα Θων

μια πολύ διδακτική ιστορία για τα πολεοδομικά μας ήθη

Μέχρι το 1950 υπήρχε ο κήπος της έπαυλης Θων και αναψυκτήριο. Μέχρι το 1998 είχαν απομείνει 8 στρέματα, γνωστά στην Πολεοδομία ως "οικοδομικό τετράγωνο 40". Ιδιοκτησιακά ανήκει σε ιδρύματα του δημοσίου.

Ήδη από το 1979 με απόφαση του Δήμου Αθηναίων ο χώρος είχε χαρακτηριστεί "κοινόχρηστο πράσινο και κέντρο νεότητος" (Αριθ. 643/23/7/79). Εκεί βρίσκεται από το 1880 ο ναϊσκος Αγ. Νικολάου (έργο Τσίλερ), που έχει ανακηρυχθεί ως διατηρητέο μνημείο τέχνης (ΦΕΚ 869Β/79). Εκπονήθηκε μελέτη από το Δήμο. Ωστόσο, η μελέτη σταμάτησε στην Α' φάση με ευθύνη του Δήμου

Τι ζητούσε η Επιτροπή Αγώνα; Να γίνει εκεί η κεντρική πλατεία των Αμπελοκήπων και να μη χτιστεί ο μισός χώρος από το μεγαλοεργολάβο Μπ. Βωβό για την έδρα του "Αθήνα 2004". Στο ζήτημα εμπλέκεται και ο Σύλλογος Αρχιτεκτόνων με γόνιμες προτάσεις για τη σωτηρία του χώρου.

Τι έπρεπε να γίνει για να μη χτιστούν τα 8 στρέμματα; Να κάνει το ΥΠΕΧΩΔΕ δύο ενέργειες. Πρώτο, να προχωρήσει το ΥΠΕΧΩΔΕ στην άμεση έκδοση απόφασης αναστολής έκδοσης οικοδομικών αδειών και εκτέλεσης οικοδομικών εργασιών σε ολόκληρο το οικοδομικό τετράγωνο 40. Δεύτερο, να προχωρήσει η τροποποίηση του σχεδίου της πόλης με το χαρακτηρισμό του χώρου ως κοινόχρηστου. Τελικά τίποτε από αυτά τα δύο δεν έγινε.

Το 1998 ο επιχειρηματίας Μπάμπης Βωβός επιτυγχάνει την έκδοση οικοδομικής άδειας για οκταόρωφη οικοδομή και με τετραόροφο υπόγειο γκαράζ στα 4,2 στρέμματα, τα οποία ήδη είχε αγοράσει από δημόσια Ιδρύματα, και όπου βρήκε στέγη το “Αθήνα 2004” και σουπερμάρκετ.

Τότε είχε καταγγελθεί η συμπαιγνία ΥΠΕΧΩΔΕ και Δήμου Αθηναίων από τον Πολιτιστικό Σύλλογο Α. Αμπελοκήπων και την Επιτροπή Αγώνα για τη σωτηρία του Κτήματος Θων για την ανέγερση μεγαθηρίου ιδιοκτησίας κ. Μπάμπη Βωβού στο ήμισυ του κτήματος Θων. Απαίτησαν να διασωθεί τουλάχιστον το εναπομείναν τμήμα των 3,8 στρεμμάτων.

Αμέσως μετά την απώλεια των 4 στρεμμάτων ελεύθερου χώρου ο υπουργός ΠΕΧΩΔΕ Κ. Λαλιώτης ανακοίνωσε (7-12-1999): "Με προσωπική μου εντολή το ΥΠΕΧΩΔΕ έχει εκπονήσει τις αναγκαίες μελέτες και έχει προχωρήσει στις απαραίτητες διαδικασίες, προκειμένου ο συγκεκριμένος χώρος που αποτελεί ένα κρίσιμο πολεοδομικά σημείο αναφοράς για την πόλη της Αθήνας και για χιλιάδες κατοίκους της περιοχής των Αμπελοκήπων να μετατραπεί σε κοινόχρηστο χώρο Πρασίνου και έτσι να αναδειχθεί ως ελεύθερος χώρος... Το ΥΠΕΧΩΔΕ αποτρέπει κάθε απόπειρα οικοπεδοποίησης και εμπορικής αξιοποίησης αυτού του κρίσιμου για την Αθήνα χώρου και ακυρώνει τα "τσιμεντοποιημένα σχέδια" των όποιων ιδιοκτητών και εργολάβων".

Εκείνη την περίοδο, ο μεγαλοεργολάβος διαπραγματεύεται με το Γηροκομείο και τους ιδιοκτήτες της διπλανής πολυκατοικίας για να χτίσει και τα υπόλοιπα 4 στρ.

"Τόσα χρόνια το ΥΠΕΧΩΔΕ αγνοούσε τον αγώνα μας για ανθρώπινη αξιοποίηση του χώρου. Έπρεπε να φτάσει ο κόμπος στο χτένι, να κινητοποιηθεί σειρά φορέων και πολιτικών και τελικά να χαθεί ο μισός χώρος για να μας ακούσουν" έλεγε τότε ο Πρόεδρος του Συλλόγου Α. Αμπελοκήπων.

Ο επιχειρηματίας διατύπωσε νέα πρόταση στο Δήμο. Το Δημοτικό Συμβούλιο δέχτηκε την πρόταση του Μπ. Βωβού και αποφάσισε στις 14-9-2000 (17 υπέρ, 11 κατά) να προχωρήσει στην τσιμεντοποίησή του με τροποποίηση του ρυμοτομικού σχεδίου, και την κήρυξη ως απαλλοτριωτέας της πολυκατοικίας στην Κηφισιάς 5. Το Δημοτικό Συμβούλιο υπαναχώρησε έτσι από προηγούμενη απόφασή του που χαρακτήριζε το χώρο των υπόλοιπων 4 στρεμμάτων ως πράσινο. Ο Μπ. Βωβός δεσμεύτηκε να καλύψει το κόστος κατεδάφισης της πολυκατοικίας και τις αποζημιώσεις των ιδιοκτητών, καθώς και να δώσει μισό στρέμμα στο Δήμο Αθηναίων.

Ο Σύλλογος Πολεοδόμων Χωροτακτών ζητά (5-10-2000) από τον υπουργό ΠΕΧΩΔΕ να μη χαθεί η ευκαιρία αναβάθμισης των Αμπελοκήπων.

Στις 18-1-2001 το Δημοτικό συζήτησε πρόταση της δημοτ. Συμβούλου Ά. Φιλίνη, και ομόφωνα αποφάσισε να χαρακτηρίσει εκ νέου την έκταση που έχει απομείνει, ως χώρο πρασίνου, παρατείνοντας για έναν ακόμη χρόνο την αναστολή έκδοσης οικοδομικών αδειών. Ο φάκελος είχε σταλεί στο ΥΠΕΧΩΔΕ για τροποποίηση του σχεδίου πόλεως και έκδοση προεδρικού διατάγματος

Το ΥΠΕΧΩΔΕ έχει υποσχεθεί ότι θα διαθέσει 2 δισ. δρχ. για την διαμόρφωση της έκτασης σε λειτουργικό πράσινο και το Δημοτικό Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει από το ΥΠΕΧΩΔΕ την καταβολή όλου του ποσού που απαιτείται (περίπου 4 δισ), κυρίως γιατί το δημόσιο έχει ήδη εισπράξει μεγάλα ποσά από την πώληση στον κ. Βωβό σημαντικού μέρους του κτήματος Θών.

Τότε η Εταιρεία "Μπάμπης Βωβός-Διεθνής Τεχνική ΑΕ" κυκλοφόρησε αφίσες, όπου αναφέρει: "Στέλεχος Επιτροπής του Αγώνα του Συλλόγου Άνω Αμπελοκήπων μας εζήτησε για αυτόν και την παρέα του 100 εκατομμύρια για να σταματήσουν οι αντιδράσεις". Το ΔΣ του Συλλόγου αντέδρασε άμεσα στην προσπάθεια σπίλωσης, και ομόφωνα αποφάσισε να μηνύσει την Εταιρεία Μπάμπης Βωβός... για συκοφαντική δυσφήμιση, και να ζητήσει με ασφαλιστικά μέτρα να αποσυρθούν οι αφίσες και γιγαντοαφίσες με το συκοφαντικό περιεχόμενο.

Παράλληλα δημιουργείται Σύλλογος "μαϊμού" όπου συμμετέχει στο ΔΣ ο κ. Παϊδούσης, που είναι και μέλος στο Δ.Σ. της εταιρείας Διεθνής Τεχνική ΑΕ του Μπ. Βωβού. Οι κάτοικοι αντιδρούν άμεσα και η Επιτροπή Αγώνα μετασχηματίζεται σε Πολιτιστικό και Περιβαλλοντικό Σύλλογο Κέντρου Αμπελοκήπων.

“Να αναλάβει άμεσα πρωτοβουλία το ΥΠΕΧΩΔΕ ώστε το κτήμα ΘΩΝ, ο τελευταίος ελεύθερος χώρος της περιοχής, να γίνει πράσινο”, ζητά ο πρόεδρος του νεοσύστατου συλλόγου.

Τον Απρίλιο 2001 το Δημοτικό Συμβούλιο με νέα απόφαση παραδίδει το κτήμα Θων στα σχέδια του εργολάβου Μπ. Βωβού. Ο στόχος είναι ένα ακόμη μεγαθήριο (ύψους 27 μέτρων και κάλυψης επιφάνειας 1.150 τετραγωνικών μέτρων) και ένα ακόμη υπόγειο γκαράζ (400 θέσεων). Η απόφαση του Δήμου ξεσήκωσε θύελλα διαμαρτυριών.

Στις 22 Ιούνη 2001 πρόκειται να συζητηθεί στο Συμβούλιο της Επικρατείας αίτηση του Μπ. Βωβού για ανάκληση αναστολής έκδοσης οικοδομικών αδειών για το κτήμα του Θων και η εμμονή Λαλιώτη να μην εγκρίνει το απαραίτητο ποσό για απαλλοτρίωση του χώρου, σε συνδυασμό με την απόφαση της διοίκησης του Δήμου (Αβραμόπουλου και ομάδας ΝΔ μέσα στην παράταξή του), στην ουσία πριμοδοτούν τα σχέδια του Βωβού και ευνοούν μια απόφαση υπέρ του επιχειρηματία στο Συμβούλιο της Επικρατείας.

Ο κ. Λαλιώτης, με επιστολή προς Αβραμόπουλον, κατηγορεί τη δημοτική πλειοψηφία. Ο δήμαρχος Αθηναίων, στην απαντητική προς Λαλιώτην επιστολή του, αφού τονίζει ότι ο δήμος και ο ίδιος μένουν συνεπείς στην πάγια θέση και απόφασή τους το κτήμα ΘΩΝ να γίνει χώρος πρασίνου, κάνει λόγο για “προφάσεις και παραπλανητικά προσχήματα”, καλώντας τον υπουργό να τηρήσει τις προεκλογικές και μετεκλογικές δεσμεύσεις του, ώστε το θέμα να λήξει προς όφελος του δημοσίου συμφέροντος. Ωστόσο, ο κ. Αβραμόπουλος αναφέρει ότι το δημοτικό συμβούλιο ομόφωνα θέτει ως προϋπόθεση για τη μετατροπή του κτήματος ΘΩΝ σε χώρο πρασίνου, η κάλυψη της δαπάνης για απαλλοτρίωση να γίνει εξ ολοκλήρου από την κυβέρνηση, “με πολιτική ευθύνη της οποίας ο χώρος αυτός επωλήθη στην ιδιωτική εταιρεία "Διεθνής Τεχνική Α.Ε." (του μεγαλοεργολάβου Βωβού). Από την πλευρά τους, οι κάτοικοι και οι φορείς της περιοχής Αμπελοκήπων κάνουν λόγο για συμπαιγνία μεταξύ Δήμου Αθηναίων και ΥΠΕΧΩΔΕ. Ακολουθούν συγκεντρώσεις, πορείες, καταγγελίες με βασικό αίτημα να εκδώσει το ΥΠΕΧΩΔΕ Προεδρικό Διάταγμα ώστε να τροποποιηθεί το σχέδιο και να χαρακτηρισθούν τα 4,5 στρέμματα χώρος πρασίνου.

Το ΥΠΕΧΩΔΕ δεν μπορεί να εγγυηθεί εάν θα βγει ΠΔ πριν από τις 22 Ιουνίου 2001, ημερομηνία κατά την οποία εκπνέει η απόφαση για την αναστολή έκδοσης των αδειών οικοδόμησης. Οι κάτοικοι εκφράζουν φόβους ότι αν δεν εκδοθεί το πολυπόθητο γι' αυτούς προεδρικό διάταγμα πριν από την προαναφερθείσα ημερομηνία, θα είναι άχρηστο, καθώς ο κάτοχος του κτήματος, επιχειρηματίας Βωβός, μπορεί να κινηθεί άμεσα για την έκδοση άδειας. Η προσφυγή απερρίφθη από το ΣτΕ.

Το Δεκέμβριο 2001 εκπνέει η δεύτερη απόφαση του ΥΠΕΧΩΔΕ για πεντάμηνη αναστολή έκδοσης οικοδομικής άδειας στα 3,8 στρέμματα ελεύθερου χώρου που έχουν απομείνει. Δεν έχει ακόμη εκδοθεί Προεδρικό Διάταγμα (Π.Δ.) που να χαρακτηρίζει χώρο πρασίνου το εν λόγο κτήμα.

Η έκδοση Π.Δ. εκκρεμεί από το 1979, όταν το τότε δημοτικό συμβούλιο του Δήμου Αθηναίων χαρακτήρισε χώρο πρασίνου το κτήμα Θων, οπότε άνοιξε και ο δρόμος για τη δημιουργία πάρκου

“Τίθενται όμως δύο βασικά ερωτήματα όσον αφορά το κτήμα Θων. Γιατί τα τρία κρατικά ιδρύματα, το Ασυλον Ανιάτων, το Γηροκομείο και το νοσοκομείο "Σωτηρία", στην κυριότητα των οποίων είχε περάσει το κτήμα από τους κληρονόμους του πρώτου ιδιοκτήτη Νικολάου Θων, εκχώρησαν σε ιδιώτη το μεγαλύτερο τμήμα του; Γιατί, ενώ το Δεκέμβριο του 1999 ο υπουργός ΠΕΧΩΔΕ Κ. Λαλιώτης δήλωσε ότι θα μετατραπεί σε χώρο πρασίνου το κτήμα, δεν επισπεύστηκε η έκδοση Π.Δ. για να κλείσει οριστικά η υπόθεση και να σωθεί ό,τι απέμεινε από το Θων, αλλά απλώς αναβάλλεται η έκδοση άδειας με συνεχείς υπουργικές αποφάσεις;”, επισημαίνει ο Μιχάλης Ζωίδης, γραμματέας του Πολιτιστικού Συλλόγου Ανω Αμπελοκήπων. Και αν η απαλλοτρίωση του οικοπέδου προβάλλεται ως η κύρια αιτία για την αναβολή έκδοσης του Π.Δ., καθώς το ΥΠΕΧΩΔΕ διαθέτει 2 από τα 6 δισεκατομμύρια που απαιτούνται για το σκοπό αυτό και ο Δήμος Αθηναίων δεν διατίθεται να προσφέρει κανένα ποσό παρά τις δηλώσεις του δημάρχου Δ. Αβραμόπουλου για πλεονασματικούς προϋπολογισμούς, οι κάτοικοι της περιοχής ζητούν την έκδοση του διατάγματος, η οποία θα δημιουργήσει εκ των πραγμάτων τις προϋποθέσεις για την εξεύρεση των χρημάτων απαλλοτρίωσης. (ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 12/11/2001)

Γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Χωροταξίας και Περιβάλλοντος επιτρέπει στον μεγαλοεργολάβο Μπ. Βωβό να κτίσει 8.000 τ.μ. σε 1.700 τ.μ. Επιπλέον δίνεται στον μεγαλοεργολάβο το δικαίωμα μεταφοράς συντελεστή δόμησης και το ΥΠΕΧΩΔΕ, το ελληνικό δημόσιο δηλαδή, καλείται να απαλλοτριώσει την πολυκατοικία επί της Κηφισίας 5 που εφάπτεται στο υφιστάμενο κτίριο του κ. Βωβού έκτασης 350 τ.μ. και του οικοπέδου της Αγροτικής επί της Αλεξάνδρας, άλλα 350 τ.μ. Στα 3.800 τ.μ. πρασίνου που θα δημιουργηθεί περιλαμβάνονται και τα 600 τ.μ. του ακάλυπτου χώρου του κτιρίου, ενώ αδιευκρίνιστη παραμένει η τύχη του παλιού ρέματος 750 τ.μ. ιδιοκτησίας ΕΥΔΑΠ. Η νέα υπουργός ΠΕΧΩΔΕ Β.Παπανδρέου στις 4/12/2001συμφωνεί με την εισήγηση του ΚΣΧΟΠ παραδίδοντας επισήμως" το υπόλοιπο ΘΩΝ στον μεγαλοεπιχειρηματία Βωβό, ολοκληρώνοντας το "έργο" της πλειοψηφίας του δημοτικού συμβουλίου, το οποίο με την απόφασή του στις 2/4/2001 άνοιξε το δρόμο στην τσιμεντοποίηση του χώρου”.

Η κατασκευαστική εταιρεία πανηγυρίζει και ο μεγαλοεργολάβος "παραιτήθηκε σχετικής προσφυγής προς το ΣτΕ.

Τελικά εγκρίνεται οκταώροφο σε έκταση 2,2 στρεμμάτων και αναστέλλεται για εφτά μήνες κάθε οικοδομική εργασία στο τμήμα των περίπου 4 στρεμμάτων όπου το εκκλησάκι του Τσίλλερ, το οποίο θα χαρακτηριστεί ως κοινόχρηστος χώρος και ζώνη πρασίνου με προεδρικό διάταγμα που προωθείται από το υπουργείο ΠΕΧΩΔΕ, με πρόβλεψη στα 4 στρ να γίνει πάρκινγκ 400 θέσεων.

Ο πολιτιστικός και Περιβαλλοντικός Σύλλογος Κέντρου Αμπελοκήπων προσέφυγε στο ΣτΕ ζητώντας να ανασταλεί και να ακυρωθεί η απόφαση της υπουργού ΠΕΧΩΔΕ Β. Παπανδρέου της 3.12.2001 με την οποία μέρος του περίφημου κτήματος δίδεται για ανοικοδόμηση στην εταιρεία του Μπ. Βωβού. Απορρίφθηκε (14-2-2002 από το Συμβούλιο της Επικρατείας η αναστολή κατά της απόφασης του ΥΠΕΧΩΔΕ που επιτρέπει την οικοδόμηση του κτήματος Θων στους Αμπελόκηπους

Εκδίδεται η 141/2002 οικοδομική άδεια από την Πολεοδομία του Δήμου Αθήνας. Οι μπουλντόζες του μεγαλοεργολάβου Μπ. Βωβού σκάβουν το χώρο.

Οικοδομική άδεια δόθηκε από το ΥΠΕΧΩΔΕ (με υπογραφή της υφυπουργού Ροδούλας Ζήση) και αφορά το τμήμα εκείνο του οικοπέδου για το οποίο δεν παρατάθηκε η αναστολή χορήγησης οικοδομικών αδειών -από το ίδιο υπουργείο- ως το Μάιο του 2002.

Τα αποτελέσματα της Μπάμπης Βωβός για το 2001: Ο κύκλος εργασιών ανήλθε στα 110 εκατ. ευρώ (37 δισ. δρχ.) και τα κέρδη προ φόρων διαμορφώθηκαν στα 50 εκατ. ευρώ (17,2 δισ. δρχ.).

Επιμέλεια στήλης: Ηλίας Γιαννίρης (igiann@tee.gr), υπεύθυνος του Παρατηρητηρίου Ελεύθερων Χώρων

(Δημοσιεύτηκε στο ΜΗΝΙΑΙΟ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟ ΕΝΘΕΤΟ ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗΣ ΑΥΓΗΣ: Ο ΔΑΙΜΩΝ ΤΗΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΑΣ (Μάιος 2002)

Επιστροφή στην αρχή

Επιστροφή στην αρχική σελίδα του Παρατηρητηρίου

Επεξεργασίες με βάση στοιχεία από το Παρατηρητήριο Ελεύθερων Χώρων Αθήνας

Ιούνιος 2002

 

Σελίδες από το ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΧΩΡΩΝ www.asda.gr/elxoroi

Το Άλσος της Ριζάρη

“Τερπνότατον προς διασκέδασιν των μαθητών περιβόλιον, προς διατήρησιν του οποίου διατάττω να ληφθώσιν όλα τα αναγκαία μέτρα”... έγραφε ο Ριζάρης στη διαθήκη του.

Σήμερα, το Άλσος είναι ο μόνος ελεύθερος χώρος στην κοίτη του Ιλισσού. Αρχικά ήταν 115 στρέμματα. Μετά από αλλεπάλληλες οικοπεδοποιήσεις έμειναν μόνο 50 στρέμματα. Στο χώρο αυτό υπάρχει διατηρητέος ναός.

"Περιβόλιον" προέβλεπε το 1939 το πολεοδομικό σχέδιο της Αθήνας.

Το 1974 η τότε διοίκηση της Ριζαρείου Σχολής στην οποία ανήκε η έκταση διαπραγματευόταν για ένα ξενοδοχείο 1.500 κλινών.

Το 1979 ο χώρος περνάει στην ιδιοκτησία του Δημοσίου.

Το 1981 ο χώρος επιλέγεται για να γίνει το Πνευματικό Κέντρο της Πρωτεύουσας. Ακαδημαϊκοί και πνευματικοί άνθρωποι αντιτίθενται και ζητούν να γίνει ένας δεύτερος Εθνικός Κήπος.

Ένα τμήμα του Πάρκου της Ριζαρείου έγινε σταθμός του μετρό.

Πρόσφατα αποφασίστηκε να γίνει Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης (Γουλανδρή) και να κατασκευαστούν δύο συγκροτήματα γκαράζ.

Η Κυβέρνηση καταθέτει τροπολογία στη Βουλή απαλλάσσοντας μάλιστα την όλη δαπάνη από ΦΠΑ ύψους 4 δις δρχ. Συνεργοί οι κ.κ. Σημίτης, Παπαζώη και Λαλιώτης.

Ο χώρος που παραχωρήθηκε είναι μεγαλύτερος από εκείνον που είχε παραχωρηθεί στην Ρηγίλλης για το ίδιο μουσείο (αλλά δεν έγινε εκεί γιατί βρέθηκε το Λύκειο του Αριστοτέλη). Οι όροι δόμησης είναι κατά πολύ δυσμενέστεροι. Ενώ για το Μουσείο της Ακρόπολης προβλέπεται εμβαδόν 15.000 τ.μ. για τη συλλογή Γουλανδρή προβλέπεται εμβαδόν 25.000 τ.μ.

Η Συντονιστική Επιτροπή Αθήνας και η τοπική Επιτροπή Αγώνα καταγγέλλουν: "Ότι δεν έγινε επί χούντας το 1974, οπότε ο χώρος κινδύνευσε για πρώτη φορά, γίνεται τώρα, εδώ και τώρα... Τώρα που χρειάζονται όσο ποτέ οι ελεύθεροι χώροι".

Ψηφίζεται τροπολογία στο νόμο για το Ολυμπιακό Χωριό για δωρεάν παραχώρηση σχεδόν 15 στρεμμάτων στο "Ίδρυμα Γουλανδρή". Το ύψος καθορίζεται στα 16 μέτρα, αλλά για το 5% της κατασκευής το μέγιστο ύψος μπορεί να φτάσει τα 27 μέτρα.

Ο νέος υπουργός Πολιτισμού Θ. Πάγκαλος (μετά την Παπαζώη) εξαγγέλλει την ανέγερση του Μουσείου Γουλανδρή ενώ ο ίδιος ήταν πολέμιος της ιδέας.

Η Ελίζα Γουλανδρή, λίγους μήνες πριν να πεθάνει (Ιούλιος 2000), στέλνει ένα είδος ultimatum στην κυβέρνηση: Το μουσείο να ανεγερθεί στο Αλσος Ριζάρη ή “πουθενά”. Μετά το θάνατο της Ελίζας Γουλανδρή το ζήτημα φαίνεται να παγώνει οριστικά.

Το Σ.τ.Ε. συζητά να μην ανεγερθεί το Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης στο Άλσος Ριζάρη γιατί παραβιάζεται το Ρυθμιστικό και το ΓΠΣ Αθηνών αλλά και γιατί υπάρχει αντίθεση με το άρθρο 24 του Συντάγματος. Μετά από αίτημα του συνηγόρου του Δημοσίου αναβάλλεται η εκδίκαση στο ΣτΕ, για να κερδίσει το Δημόσιο μετά την ψήφιση του άρθρου 24 και την αποδυνάμωση του ΣτΕ με την τροποποίηση των άρθρων 94, 95 και 100. Δικηγόρος του Μουσείου Μοντέρνας Τέχνης είναι ο Βουλευτής της Ν.Δ. Προκόπης Παυλόπουλος, που μαζί με τον Ελ. Βενιζέλο προώθησαν την αναθεώρηση του άρθρου 24 του Συντάγματος.

Το Iδρυμα Γουλανδρή καταθέτει αίτηση ασφαλιστικών μέτρων για να αποβληθεί... ο Δήμος Aθηναίων από το Aλσος Pιζάρη, και να ξηλωθούν όσα έργα (παρτέρια, παγκάκια, μονοπάτια κ.ά.) έφτιαξε εκεί.

Στο Ολυμπιακό Νομοσχέδιο του Υπ. Πολιτισμού το Άλσος ξαναπαραχωρείται στο Ίδρυμα Γουλανδρή.

Εξαγγέλλεται ότι ένα από τα 20 νέα γκαράζ που θα αποκτήσει η ευρύτερη περιοχή των Αθηνών μέχρι το 2004 είναι στο πάρκο Ριζάρη

Η Πανελλήνια Ενωση Αρχιτεκτόνων, το Τμήμα Αρχιτεκτόνων του ΕΜΠ, το ICOMOS, ο Σύλλογος Πολεοδόμων συμπαραστέκονται στην Επιτροπή Αγώνα. Όλοι συνηγορούν να βρεθεί εναλλακτική χωροθέτηση για το Μουσείο.

Τελικά το ΣτΕ, μετά από 4 αναβολές έκρινε ομόφωνα παράνομη την απόφαση παραχώρησης.

Δεκαπέντε στρέμματα μπορεί να ελευθερωθούν με τη "βύθιση" της Β. Κωνσταντίνου, από την οδό Βεντήρη, στο ύψος του "Χίλτον", ώς τη συμβολή με τη Μιχαλακοπούλου, κοντά στην Πινακοθήκη. Με την παρέμβαση αυτή παράλληλα θα εξασφαλιστεί, χώρος των 12 στρεμμάτων που ζητά το ίδρυμα Γουλανδρή για να στεγαστεί το μουσείο μοντέρνας τέχνης. Το έργο είχε ενταχθεί από το υπουργείο ΠΕΧΩΔΕ στα αρχικά έργα για τον Ολυμπιακό Δακτύλιο, στη συνέχεια περικόπηκε και σήμερα τα σχέδια "ξεθάφτηκαν" για να βρεθεί ένα είδος "αντιπαροχής" για το Άλσος Ριζάρη με κόστος 17,6 εκατ. Ευρώ. Ωστόσο, εκεί είναι πιθανή η ανεύρεση αρχαιοτήτων.

Ο Πέτρος Μανταίος γράφει στην Ελευθεροτυπία ότι... "πρέπει να αρθεί η "παρεξήγηση" πως όσοι θέλουν (θέλουμε) το Αλσος Ριζάρη, δεν θέλουν (θέλουμε) το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. Εξ ου και με δυσαρέστησε η επί του θέματος άποψη του διευθυντή του Μουσείου Μπενάκη, κ. Αγγελου Δεληβοριά ("Ε", 1/4) ότι: "Δεν σώζεται το πράσινο του Λεκανοπεδίου που έχει ξεχειλώσει από το τσιμέντο, με το τετραγωνάκι του Μουσείου Γουλανδρή". Αλίμονο, αν άνθρωποι του κύρους του κ. Δεληβοριά δεν έχουν ακόμα πεισθεί, πως όσοι προσπαθούν για χώρους ελεύθερους δεν το κάνουν για... τετραγωνάκια!"

(Στην ιστοσελίδα του ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ υπάρχει εκτενής τεκμηριωμένη αναφορά για το Άλσος Ριζάρη)

(Δημοσιεύτηκε στο ΜΗΝΙΑΙΟ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟ ΕΝΘΕΤΟ ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗΣ ΑΥΓΗΣ: Ο ΔΑΙΜΩΝ ΤΗΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΑΣ (Ιούνιος 2002)

Επιστροφή στην αρχή

 

Επεξεργασίες με βάση στοιχεία από το Παρατηρητήριο Ελεύθερων Χώρων Αθήνας

Οκτώβριος  2002

 

Σελίδες από το ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΧΩΡΩΝ www.asda.gr/elxoroi

σήμερα: Το αδόμητο οικόπεδο πίσω από την Αμερικάνικη Πρεσβεία

Έχει έκταση 18,5 στρέμματα. Ανήκει στο Μετοχικό Ταμείο Πολιτικών Υπαλλήλων, δηλαδή σε όλους τους δημόσιους υπάλληλους. Επί χούντας, χωρίς δημοπρασία μισθώθηκε αποικιοκρατικά για 70.000 δρχ το μήνα από την Αμερικάνικη Πρεσβεία. Το μίσθωμα αυτό διατηρείται μέχρι σήμερα και δημιούργησε διαφυγόντα κέρδη για το ΜΤΠΥ. Το 1985 ο Άρειος Πάγος έκρινε εξωστέα την Πρεσβεία, ωστόσο, το Ελληνικό Δημόσιο δεν συμμορφώθηκε. Το Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο Αθήνας (ΦΕΚ 166Δ/87) έχει χαρακτηρίσει το χώρο του ΜΤΠΥ ως "Αστικό Πράσινο-Ελεύθεροι Χώροι".

Η Πρεσβεία έχει προτείνει στο ΥΠΕΧΩΔΕ την κατάργηση της οδού Ευζώνων που βρίσκεται ανάμεσα στο οικόπεδο και την Πρεσβεία, και την ενοποίηση των δύο τετραγώνων. Οι Αμερικανοί σκοπεύουν να χτίσουν εγκαταστάσεις 3.700 τ.μ. για την στρατιωτική αποστολή που σήμερα "φιλοξενείται" σε στρατόπεδο στο Γουδί. Το ΥΠΕΧΩΔΕ (επί Λαλιώτη) συνηγορεί στην κατάργηση της οδού Ευζώνων, την ενοποίηση των δύο οικοδομικών τετραγώνων και στη δημιουργία πρασιάς 5.500 τ.μ. (το 30% του οικοπέδου του ΜΤΠΥ) επί της οδού Γέλωνος. Έτσι η Πρεσβεία κερδίζει ολόκληρο το εμβαδόν της οδού Ευζώνων χωρίς να πληρώσει δραχμή και μπορεί να το μεταχειρίζεται ως οικόπεδο. Επίσης, το εμβαδόν που κερδίζει από την Ευζώνων είναι της ίδιας τάξης μεγέθους με την πρασιά που θα αφήσει ως ακάλυπτο χώρο του οικοπέδου του ΜΤΠΥ. Επομένως κερδίζει με χαριστικό τρόπο, και με τη βούλα του ΥΠΕΧΩΔΕ αυτούσια τα τετραγωνικά όλου του οικοπέδου.

Η οδός Ευζώνων εδώ και χρόνια είναι αυθαίρετα κλειστή με κιγκλίδωμα και χρησιμοποιείται ως εσωτερικός χώρος στάθμευσης της Αμερικάνικης Πρεσβείας. Επιπλέον, το Νοέμβριο 2000 καταργήθηκε η κάθοδος των αυτοκινήτων στην οδό (Δορυλαίου) για να μην περνούν αυτοκίνητα από την οδό Μακεδόνων. Η Πρεσβεία τοποθέτησε εμπόδια στη Μακεδόνων, που τελικά κινδυνεύει να χαριστεί και αυτή, στην Πρεσβεία, όπως είχε καταγγείλει η Συντονιστική Επιτροπή Συλλόγων και Κινήσεων για τους Ελ. Χώρους Αθήνας στις 12-1-2001.

Στις 25-7-2002 η Βουλή (ΠΑΣΟΚ και ΝΔ) ψήφισε φωτογραφική τροπολογία στο νομοσχέδιο για τη μεταφορά συντελεστή δόμησης, που δίνει τη δυνατότητα στο Δ.Σ. του ΜΤΠΥ να εκποιήσει χωρίς διαγωνισμό ακίνητό του σε αλλοδαπό Δημόσιο για την εξυπηρέτηση υπηρεσιών διπλωματικής αποστολής. Τροποποιείται επίσης το ρυμοτομικό σχέδιο του Δήμου Αθηναίων της περιοχής, η χρήση γης, ο συντελεστής δόμησης. Η υπουργός ΠΕΧΩΔΕ Β. Παπανδρέου εξήγησε πως οι εμπλεκόμενοι έχουν ήδη συμφωνήσει στο τίμημα (περίπου 8 δισ. 900 εκ.). Πρόσθεσε πως η εκτίμηση του ΣΟΕ για την αντικειμενική αξία είναι 8 δισ. 470 εκ. με συντελεστή 3,36, και 8 δισ. 845 εκ. με συντελεστή 2,6.

Έντονες ήταν οι αντιδράσεις των κομμάτων της Αριστεράς που έκαναν λόγο για "σκανδαλώδη ρύθμιση" και για χαμηλό τίμημα στην εκποίηση.

Συγκεκριμένα, ο Ν. Γκατζής (ΚΚΕ) τόνισε πως η ρύθμιση είναι ενδεικτική του πώς "η αμερικανική πρεσβεία τραβάει την ελληνική κυβέρνηση από τη μύτη". Η Α. Ξηροτύρη (ΣΥΝ) τόνισε πως μειώνεται η αντικειμενική αξία του οικοπέδου "για να το πάρουν όσο όσο οι Αμερικανοί" και πρόσθεσε πως πρέπει να απαιτηθούν 2,5 δισ. πάνω από τη σημερινή αξία, τα οποία αποτελούν διαφυγόντα κέρδη εξαιτίας του εξευτελιστικού ενοικίου τόσα χρόνια.

Την απόφαση της κυβέρνησης κατήγγειλαν οι υποψήφιοι δήμαρχοι Σπύρος Χαλβατζής, Φ. Κουβέλης και Γιάννης Δημαράς.

Η "Συμπαράταξη για την Αθήνα" του Σπ. Χαλβατζή χαρακτηρίζει "απαράδεκτο και ενδεικτικό της πολιτικής που ασκούν η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ και η δημοτική αρχή που στηρίζεται από τη Ν.Δ. να "χαρίζουν" 17 στρέμματα ελεύθερου χώρου στην περιοχή των Αμπελοκήπων που ασφυκτιά από το μπετόν, το νέφος, τις υπερτοπικές χρήσεις και το κυκλοφοριακό. Η "βωβή" πολιτική υποταγής στα μεγάλα συμφέροντα, που οδήγησε πρόσφατα στην τσιμεντοποίηση του ΘΩΝ με το πρόσχημα ότι δεν υπάρχουν 4 δισ. για την απαλλοτρίωσή του, τώρα "δωρίζει" ένα δημόσιο οικόπεδο αξίας πάνω από 30 δισ. στους επικυρίαρχους της "Νέας Τάξης".

Ο Φώτης Κουβέλης (Η άλλη Αθήνα) δήλωσε: “Με τη φωτογραφική διάταξη που προωθεί η κυβέρνηση... ένας χώρος 17.000 τ.μ., που προοριζόταν για πράσινο και μάλιστα κατά το ήμισυ κοινόχρηστο από τα σχέδια του ΥΠΕΧΩΔΕ, του Οργανισμού Αθήνας και του Γενικού Πολεοδομικού Σχεδίου, οδηγείται πλέον στην τσιμεντοποίηση και μάλιστα με όρους πώλησης που ζημιώνουν οικονομικά το Μ.Τ.Π.Υ. και κατά συνέπεια τους ίδιους τους ασφαλισμένους του Δημοσίου".

Επιμέλεια στήλης: Ηλίας Γιαννίρης (igiann@tee.gr), υπεύθυνος του Παρατηρητηρίου Ελεύθερων Χώρων

(Για δημοσίευση στο ΜΗΝΙΑΙΟ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟ ΕΝΘΕΤΟ ΚΥΡΙΑΚΑΤΙΚΗΣ ΑΥΓΗΣ: Ο ΔΑΙΜΩΝ ΤΗΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΑΣ (Οκτώβριος 2002)

Επιστροφή στην αρχή

Επιστροφή στην αρχική σελίδα του Παρατηρητηρίου

 

Επεξεργασίες με βάση στοιχεία από το Παρατηρητήριο Ελεύθερων Χώρων Αθήνας

Ιανουάριος 2003

 

 (Υπόμνημα που παραδόθηκε στις 22-1-2003 στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κ. Στεφανόπουλο από αντιπροσωπεία της Συντονιστικής Επιτροπής Συλλόγων και Κινήσεων για τους Ελεύθερους Χώρους και την Ποιότητα Ζωής στην Αθήνα)

ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΧΩΡΩΝ www.asda.gr/elxoroi

(Η ιστοσελίδα της Συντονιστικής Επιτροπής Συλλόγων και Κινήσεων για τους Ελεύθερους Χώρους και την Ποιότητα Ζωής στην Αθήνα)

Σειρά: Μελέτες-Επεξεργασίες για τους Ελεύθερους Χώρους με βάση τα στοιχεία του Παρατηρητηρίου 

Νο2: 22-1-2003

Χαρακτηριστικές περιπτώσεις ιδιωτικοποίησης της δημόσιας και κοινόχρηστης γης

Πεδίον του Άρεως

5 στρέμματα κοινόχρηστου χώρου περιφράχτηκαν και χτίστηκαν από τον Πανελλήνιο Γ.Σ. Κόπηκαν δέντρα. Υπάρχουν 5 Πρωτόκολλα για κατεδάφιση αυθαιρέτων από την πολεοδομία Υπάρχει συνενοχή και συγκάλυψη από όλες τις συναρμόδιες υπηρεσίες. Επειδή ο κ. Κυριακού (ANTENNA TV) είναι Πρόεδρος του Πανελληνίου φαίνεται ότι υπάρχει εμπάργκο στις ειδήσεις για τον Πανελλήνιο και την παρανομία του από όλα σχεδόν τα ΜΜΕ.

Κτήμα Θων

Το πάλαι ποτέ κτήμα Θων κτίστηκε κατά το ήμισυ από τον μεγαλοεργολάβο Μπ. Βωβό. Το υπόλοιπο του κτήματος πωλήθηκε τμηματικά στον Μπ. Βωβό από Δημόσια Ιδρύματα και Υπηρεσίες (Νοσοκομείο Σωτηρία, ΕΥΔΑΠ). Η υπουργός κ Β. Παπανδρέου με απόφαση της παραχώρησε σε τσιμεντοποίηση τον χώρο αναιρώντας δεσμεύσεις Δήμου και Κυβέρνησης. Οι κάτοικοι προσέφυγαν στο Διοικητικό Εφετείο για την ακύρωση της διάτρητης οικονομικής άδειας. Η ΕΥΔΑΠ πούλησε ρέμα (κρατική γη) και πρόσφατα εκδόθηκε η τροποποίηση σχεδίου που ευνοεί τον κατασκευαστή τον Μπ.Βωβό. Ευνόητα ερωτηματικά δημιουργεί η πολεοδομία του Δ.Α. που δεν απαντά στον Συνήγορο του Πολίτη για τις συντονισμένες αυθαιρεσίες Κυβέρνησης-μεγαλοεργολάβου στο κτήμα Θων.

Λυκαβηττός

1.Το εστιατόριο που ανήκε στον ΕΟΤ πουλήθηκε σε ιδιωτική εταιρεία μαζί με τον περιβάλλοντα χώρο του Λόφου μέσω της ΕΤΑ.

2.Η Εκκλησία της Ελλάδος αποφάσισε να ανεγείρει ξενοδοχείο-τέρας 750 κλινών σε έκταση πρασίνου στο Λυκαβηττό, επιβαρύνοντας κι άλλο μια ήδη κορεσμένη περιοχή. Όμως το Ρυθμιστικό Σχέδιο Αθήνας επιτάσσει την αποσυμφόρηση της κεντρικής περιοχής της Αθήνας, ενώ το Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο (ΓΠΣ) χαρακτηρίζει την περιοχή “Γενική Κατοικία” όπου δεν επιτρέπονται ξενοδοχεία άνω των 100 κλινών. Η δε μελέτη “ Ενοποίησης Χώρων Πρασίνου” που έχει εγκριθεί από την Εκτελεστική Επιτροπή του Οργανισμού Αθήνας και εξειδικεύει το ΓΠΣ, στο χώρο της οδού Δεινοκράτους προβλέπει πράσινο και διατήρηση των νεοκλασσικών κτιρίων, τα οποία η Εκκλησία θέλει να κατεδαφίσει. (Ανακοίνωση της Συντονιστικής Επιτροπής, 6-7-01)

Μητροπολιτικό Πάρκο Γουδή

Το Ρυθμιστικό Σχέδιο της Αθήνας χαρακτηρίζει του Γουδή “υπερτοπικό πόλο αναψυχής”, και είναι πράσινο στο σχετικό χάρτη, η δε μελέτη του Ε. Μ. Πολυτεχνείου, που του ανέθεσε το ΥΠΕΧΩΔΕ, το χαρακτηρίζει “Μητροπολιτικό Πάρκο” σύμφωνα και με τις δεσμεύσεις του Ν. 732/77.

Μία ιδιωτική Ανώνυμη Εταιρεία, η ΠΑΕ Παναθηναϊκός, ζητάει με αυθάδεια από την Πολιτεία να της χαρίσει 200 στρέμματα ανυπολόγιστης οικονομικής αλλά προπάντων οικολογικής αξίας, στου Γουδή (Ανακοίνωση της Συντονιστικής 6-7-01)

Στο Νόμο για την Μεταφορά Συντελεστή Δόμησης, οι διατάξεις για την κατά παρέκκλιση εγκατάσταση ή επέκταση κτιρίων περίθαλψης του δημόσιου ή του ιδιωτικού τομέα σε διάφορες περιοχές διευκολύνουν την κατασκευή του ιδιωτικού νοσοκομείου της κ. Μ. Βαρδινογιάννη μέσα στο Πάρκο Γουδή. Τμήμα του στρατοπέδου Βαρίτη 10 στρεμμάτων, το οποίο είχε κριθεί αναδασωτέο, παραχωρήθηκε από το Υπουργείο Εθν. Αμυνας στην κ. Μ. Βαρδινογιάννη για την κατασκευή νοσοκομείου, σε μια περιοχή που διαθέτει ήδη 13 νοσοκομεία. Η Διεύθυνση Δασών Αθηνών εξέδωσε ανακοίνωση για την άρση της αναδάσωσης, καλώντας, σύμφωνα με το νόμο, κάθε ενδιαφερόμενο να υποβάλει τις αντιρρήσεις του εντός διμήνου. Πριν παρέλθει το δίμηνο, το ιδιωτικό ίδρυμα της κας Βαρδινογιάννη άρχισε τις εργασίες εκσκαφής του χώρου παράνομα, ξεριζώνοντας μεγάλα δέντρα και αποψιλώνοντας έκταση 9,6 στρεμ. χωρίς έκδοση-ανάρτηση αδείας.

Το Μητροπολιτικό Πάρκο κινδυνεύει με ολοκληρωτική καταστροφή από την κατασκευή εκεί τριών Ολυμπιακών γηπέδων 11.500 θέσεων, δημοσιογραφικού ξενώνα 750 κλινών, τεράστιου χώρου στάθμευσης 1000 θέσεων και πολλών δρόμων. Ας σημειωθεί ότι η Εταιρεία ΟΛΥΜΠΙΑΚΑ ΑΚΙΝΗΤΑ δημιουργήθηκε για να παραχωρήσει σε ιδιώτες τις εγκαταστάσεις της Ολυμπιάδας 2004 (βλέπε παρακάτω). Επομένως προωθείται η ιδιωτικοποίηση τεράστιων εκτάσεων του Πάρκου.

Από το 1977 δεν έχει γίνει ούτε ένα πρόγραμμα ανάπτυξης και πρασίνου στου Γουδή.

Άλλες απειλές που το κατακερματίζουν είναι: Οικιστικά προγράμματα και εμπορική χρήση. Το ΚΤΕΟ-Χολαργού. Η Εκκλησία που διεκδικεί 1.000 τ.μ. επιπλέον των 600 τ.μ. του ναού της Αγ. Φωτεινής που της είχαν παραχωρηθεί. Ο Δήμος Ζωγράφου που προωθεί την αξιοποίηση 2 κτιρίων 800 τ.μ. Ο Δ. Αθηναίων που παραχώρησε 20 στρ. για 15 χρόνια δωρεάν στη SEAT για να κάνει Πάρκο Κυκλοφοριακής Αγωγής. Άλλες απειλές είναι η Στρατιωτική Aκαδημία, έδρες υπουργείων, Γλυπτοθήκη κ.ά.

Άλσος Νέας Φιλαδελφείας

Στο Νόμο για τη Μεταφορά του Συντελεστή Δόμησης προβλέπεται η επέκταση του γηπέδου της ΑΕΚ μέσα στο Άλσος Ν. Φιλαδέλφειας ενόψει του 2004 (!). Μετατοπίζεται η ρυμοτομική γραμμή κατά 136μ. και παραχωρείται ο χώρος στην ΠΑΕ ΑΕΚ για να τον αξιοποιήσει, συν τοις άλλοις, με ψυχαγωγικές εγκαταστάσεις και εμπορικές χρήσεις με Σ.Δ. 2 και ύψος 27 μ. Επιπλέον επιτρέπονται στέγαστρα στο γήπεδο ύψους 35μ.

Άλσος Ριζάρη

Έχει παραχωρηθεί με τρεις (!) νόμους του Υπ. Πολιτισμού στο Ζεύγος Γουλανδρή, και παρά την αντίθεση του ΣτΕ.

Ζάππειο

Η Συντονιστική Επιτροπή στις 14-6-01 έκφρασε την ανησυχία της για το νόμο πλαίσιο-σκούπα που θέλει δημιουργία ιδιωτικού χώρου στάθμευσης στο χώρο του Ζαππείου.

Πάρκο Ελευθερίας

Η Συντονιστική Επιτροπή καταγγέλλει (17-12-2001) την επέκταση μέσα στο Πάρκο Ελευθερίας των εγκαταστάσεων του Μεγάρου Μουσικής πέραν του χώρου του προβλεπομένου από το ισχύον διάταγμα, καθώς και τη μετατροπή του χώρου μπροστά από το ΕΑΤ/ΕΣΑ και την προτομή του ήρωα Σπύρου Μουστακλή, σε χώρο εργοταξιακών γραφείων.

Αμερικάνικη Πρεσβεία

Δίπλα στο Πάρκο Ελευθερίας, το οικόπεδο του ΜΤΠΥ έχει χαρακτηρισθεί από τη μελέτη του Οργανισμού Αθήνας ως κοινόχρηστο πράσινο και ο κ. Κ. Λαλιώτης διατεινόταν ότι έτσι θα αντισταθμισθεί η απώλεια 14 στρ. στο Πάρκο Ελευθερίας. Αντ' αυτού η Κυβέρνηση δίνει την δυνατότητα κατασκευής κτιρίων διπλωματικής αποστολής στο οικόπεδο των 17 στρ. και κατοικιών (του πρέσβη;) με συντελεστή δόμησης 2,6. Επίσης, με την ανοχή της Κυβέρνησης η Πρεσβεία ιδιωτικοποίησε δύο παρακείμενους δρόμους (Μακεδόνων, Ευζώνων).

Τα Προσφυγικά της Λ. Αλεξάνδρας

Σχέδιο ανάπλασης προωθεί η ΚΕΔ. Συνδέονται με τα σχέδια ανάπτυξης του Γηπέδου ΠΑΟ από την ίδια την ΠΑΕ. Με τους σημερινούς όρους δόμησης η ενδεχόμενη κατεδάφιση θα σημαίνει προσαύξηση στην κάλυψη της περιοχής 221% και στη δόμηση 378%. Ο υπαίθριος χώρος θα μειωθεί από 70% σε 30%. Τα κτισμένα τετραγωνικά από 13.620 που είναι σήμερα θα γίνουν 51.563 τ.μ. Υπάρχει ο κίνδυνος η ΚΕΔ να πουλήσει την γη των προσφυγικών σε ιδιώτη.

Το κτήμα Βεϊκου

Ολόκληρο το Κτήμα Βεϊκου συνολικής έκτασης 10.000 στρεμμάτων έχει χαρακτηριστεί δασικό με Βασιλικό Διάταγμα το 1915 και υπουργική απόφαση το 1934. Χωροθετείται Παλαί ντε Σπόρ 6000 θεατών με 800 θέσεις στάθμευσης για το πινγκ-πονγκ των Ολυμπιακών αγώνων 2004 πνίγοντας την Ομορφοκλησιά. Η κυβέρνηση προωθώντας πράξη απαλλοτρίωσης αναγνωρίζει δια της πλαγίας οδού τις διεκδικήσεις των κληρονόμων Βεΐκου και επιθυμεί να τους αποζημιώσει με πάνω από 10 δισ. δρχ. για δημόσια δασική έκταση, αλλά και να ανοίξει το δρόμο για την δικαίωση των κληρονόμων σε ολόκληρη την έκταση των 1.200 στρεμμάτων.

Δήμος Αμαρουσίου

4 φορές μέσα σε 6 χρόνια το Σ.τ.Ε. (Ε' Τμήμα) έκρινε παράνομη και αντισυνταγματική την τροποποίηση του πολεοδομικού σχεδίου του Δήμου Αμαρουσίου γύρω από το ΟΑΚΑ, όπου σχεδιάζονται 75.000 τετραγωνικά μέτρα εμπορικών κέντρων το ΟΛΥΜΠΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΡΑΔΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ, το ΟΛΥΜΠΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΤΥΠΟΥ (που δεν συμπεριλαμβάνεται στις συμβατικές υποχρεώσεις έναντι της ΔΟΕ) και το ΧΩΡΙΟ ΤΥΠΟΥ.

Ειδικά για το Χωριό Τύπου, ο Δήμος πουλάει το πλειοψηφικό πακέτο μετοχών μιας δημοτικής επιχείρησης (“Αξιοποίηση Ακίνητης Περιουσίας του Δήμου Αμαρουσίου ΑΕ”), στην οποία είχαν μεταβιβαστεί και οι επίμαχες εκτάσεις, στη Lamda Development του ομίλου Λάτση και κατόπιν η Κυβέρνηση με το νόμο 2730/1999 εντάσσει στο Σχέδιο Πόλης την περιοχή με συντελεστή δόμησης 3. Από τα 250 στρέμματα του Χωριού Τύπου τα 100 αφορούν απαλλοτριωμένες εκτάσεις προοριζόμενες για πάρκα ή αθλητικές εγκαταστάσεις, μεταξύ αυτών και 35 στρέμματα χαρακτηρισμένα ως ρέμα.

Το Ολυμπιακό Κέντρο Ραδιοτηλεόρασης, η Γενική Γραμματεία Αθλητισμού σκοπεύει, μετά το 2004, να το ενοικιάσει στη γειτονική ΗΕLLEXPO. Η ενέργεια αυτή είναι παράνομη, αφού η απαλλοτρίωση του ΟΑΚΑ έγινε για αθλητικές και όχι εμπορικές χρήσεις, ενώ είναι γνωστό ότι απαγορεύεται η αλλαγή του σκοπού των απαλλοτριώσεων.

Το Ολυμπιακό Κέντρο Τύπου θα κατασκευαστεί σε οικοδομικό τετράγωνο έκτασης 14.000τ.μ. κτίζοντας 42.000 τετρ. Μέτρα. Ακόμη και οι πρασιές καταργούνται.

Γενικά όλες οι πολεοδομικές ρυθμίσεις της Κυβέρνησης προωθούν την εξυπηρέτηση των συμφερόντων των μεγαλοεργολάβων και την λεηλασία και τσιμεντοποίηση των δασικών και ελεύθερων χώρων του Μαρουσιού, ανεξαρτήτως της Ολυμπιάδας του 2004. Σε όλες αυτές τις περιοχές υπάρχει δημόσια γη, δηλαδή για τους εργολάβους φτηνή γη. Στο στόχαστρο των μεγάλων εταιρειών είναι τα δημόσια ή ΝΠΙΔ κτήματα, όπως το Αμαλίειο, το κτήμα Μιμηκόπουλου στον Παράδεισο (δασικά), η ιδιοκτησία του Ο.Ε.Κ. στο Ψαλίδι, ακόμα και το ίδιο το δάσος Συγγρού. Η μεθόδευση όλων αυτών γίνεται και με πρωτοφανείς διαδικασίες, από τον δήμαρχο Αμαρουσίου.: Εκατοντάδες στρέμματα γης έχουν κηρυχθεί απαλλοτριωτέα για δημοτικό όφελος, σε διάφορες περιοχές του Μαρουσιού (για τη δημιουργία πάρκων, αθλητικών εγκαταστάσεων κ.ά.) και στη συνέχεια αναζητείται επενδυτής να τα οικοδομήσει για άλλο σκοπό. Αυτή η μεθοδολογία δεν ακολουθείται μόνο σε περιοχές όπου μπορεί έστω να προβληθεί η ανάγκη κατασκευής ολυμπιακών έργων, αλλά ακόμα και πλατείες από τις ελάχιστες που υπάρχουν, ακόμα και προαύλια σχολείων, παραδίδονται στην ιδιωτική εκμετάλλευση! Η κυρίαρχη πολιτική κατεύθυνση Κυβέρνησης-Δήμου είναι η εκχώρηση δημόσιας γης και μάλιστα δασικής υπέρ της κερδοφορίας κατασκευαστικών-τραπεζικών ομίλων, με αφορμή τους Ολ. αγώνες.

Χώροι Στάθμευσης

Εκχερσώνονται και υπονομεύονται 36 πάρκα, πλατείες και άλλοι ελεύθεροι χώροι της Αθήνας και 27 της Θεσσαλονίκης με την κατασκευή υπόγειων χώρων στάθμευσης που παραχωρούνται σε ιδιώτες. Πρώτο στο σειρά έρχεται το πάρκο του Ζαππείου.

Ορεινοί όγκοι της Αττικής

Με το φάκελο υποψηφιότητας του 1996 η κυβέρνηση δεσμευόταν ότι θα πραγματοποιήσει πρόγραμμα προστασίας των ορεινών όγκων της Αττικής, έκτασης 800.000 στρ. Αντ' αυτού εκποιεί και εμπορευματοποιεί 3.100 στρ. στον Εθνικό Δρυμό της Πάρνηθας που παραδίδονται για εκμετάλλευση στον ιδιώτη που αναλαμβάνει το Καζίνο της Πάρνηθας. Στον Υμηττό, με ζώνες προστασίας που περιλαμβάνουν και το Μητροπολιτικό Πάρκο Γουδή, τμηματικά ιδιωτικοποιούνται μεγάλες εκτάσεις.

Ας υπογραμμιστεί ότι προτάσεις "αξιοποίησης" του Υμηττού και άλλων βουνών της Αττικής έχει υποβάλει από το 1997 στην κυβέρνηση ένας ιδιωτικός φορέας που ανήκει στο Δημοσιογραφικό Οργανισμό Λαμπράκη.

Δημοσιογραφικά Χωριά

Με πρόσχημα την κατασκευή των δημοσιογραφικών χωριών που θα χρησιμοποιηθούν μόνον για 20 μέρες, μπαίνουν στο σχέδιο πόλης ή αλλάζουν προς το χειρότερο με χρήσεις γης και τσιμεντοποιούνται επ΄άπειρον δημόσιοι ελεύθεροι και πράσινοι χώροι (ΣΕΛΕΤΕ, ΟΕΚ, Δήμου Αμαρουσίου ΟΤΕ Παλλήνης, Στρατόπεδο Παπαστάθη, Σχολή Αστυνομίας Αμυγδαλέζας, Ριζάρειος Σχολή Χαλανδρίου κ.α.). (Ανακοίνωση της Συντονιστικής Επιτροπής της 11-9-2001). Αυτές τις εγκαταστάσεις θα τις διαχειριστεί η ΟΛΥΜΠΙΑΚΑ ΑΚΙΝΗΤΑ. Δηλαδή δημόσιες εκτάσεις τελικά θα χτιστούν και θα παραχωρηθούν σε ιδιώτες για την μετα-ολυμπιακή τους χρήση.

Η έκταση της Ριζαρείου στο Π. Φάληρο

Από εκτός σχεδίου χαρακτηρίζεται γεν. κατοικία και παραδίδεται στην οικιστική “αξιοποίηση” με ποικίλες χρήσεις και ύψος μέχρι 24 μ.

Εκκλησιαστική Περιουσία

Στις 30-6-99 ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος και ο υπουργός Γεωργίας Γ. Ανωμερίτης είχαν συζήτηση χωρίς ατζέντα στην Αρχιεπισκοπή Αθηνών. Η ανοιχτή κουβέντα κινήθηκε γύρω από 2 ζητήματα που ενδιαφέρουν τον Αρχιεπίσκοπο: Το πρώτο αφορά τον αποχαρακτηρισμό εκτάσεων που ο ίδιος υποστηρίζει ότι αυθαίρετα έχουν χαρακτηριστεί δασικές. Το ίδιο θέμα είχε θέσει λίγο μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, στις 10-6-99 στον προηγούμενο υπουργό Στ. Τζουμάκα, οπότε είχε ζητήσει τον αποχαρακτηρισμό του δάσους Κοκκιναρά και άλλων δασικών εκτάσεων. Το δεύτερο θέμα της συζήτησης με τον Γ. Ανωμερίτη ήταν σχετικό με τις διακατεχόμενες εκτάσεις της εκκλησίας που μόνο στην Αττική φτάνουν στις 60.000 στρέμματα (Βάρη, Αγ. Ανδρέας, Κοκκιναράς, Πεντέλη, Βούλα, Όσιος Μελέτιος, Ι. Μ. Κλειστών), από τα οποία κανονικό δάσος είναι τα 33.860 στρέμματα. Στόχος του Αρχιεπισκόπου είναι να διατηρήσει η εκκλησία τις εκτάσεις αυτές και να τις εκμεταλλευτεί. Τώρα, ο νέος υπουργός Γεωργίας προωθεί ένα συνολικό νομοθέτημα δικαίωσης των καταπατητών σε όλη την Ελλάδα που εξυπηρετεί άριστα τα επιχειρηματικά σχέδια της Εκκλησίας (βλέπε σχετικά πιο κάτω).

Προαστιακός Σιδηρόδρομος

Στο ιδιωτικό κεφάλαιο εκχωρεί η κυβέρνηση και την εκμετάλλευση του προαστιακού σιδηροδρόμου, ενός ακόμα έργου που θα χρυσοπληρώσει ο ελληνικός λαός, με περισσότερα από 880 εκατ. ευρώ (300 δισ. δραχμές). Αυτό προανήγγειλε στις 20-5-2002 ο υπουργός Μεταφορών - Επικοινωνιών, Χρ. Βερελής. Απαντώντας σε ερωτήσεις των δημοσιογράφων σχετικά με το φορέα εκμετάλλευσης του έργου, ο υπουργός είπε ότι στην πρώτη φάση της λειτουργίας του, μέχρι το 2006, θα αναζητηθεί με διαγωνισμό λειτουργός, ο οποίος μπορεί να είναι ξένη εταιρία, με πείρα στην οργάνωσή του, ενώ η οριστική εκμετάλλευση όλου του έργου μαζί με τις μελλοντικές επεκτάσεις, μετά το 2006 θα παραχωρηθεί σε ιδιώτες. Αξίζει να σημειωθεί, πάντως, ότι η κυβέρνηση με τις αρχικές της εξαγγελίες για τον προαστιακό, είχε αποκλείσει το ενδεχόμενο εκχώρησης της εκμετάλλευσης σε ιδιώτες.

Καταπατητές δημόσιας γης

Περισσότερα από 1.750.000 στρέμματα της ελληνικής επικράτειας βρίσκονται στα χέρια καταπατητών, όπως το κτήμα Βεΐκου, έκτασης 4.500 στρεμμάτων, η περιοχή Ομορφοκκλησιά Γαλατσίου, το κτήμα Νάστου, 5.000 στρεμμάτων στην ευρύτερη περιοχή Ηλιούπολης-Αργυρούπολης-Αλίμου, ο συνοικισμός Παπανδρέου στο Αττικό Άλσος, γύρω στα 150 -200 στρέμματα, καθώς και άλλη μεγάλη έκταση στη Γλυφάδα. Το στοιχείο αυτό προκύπτει από την καταγραφή της, αμφισβητούμενης και μη, δημόσιας περιουσίας που έκανε η αρμόδια Διεύθυνση Δημόσιας Περιουσίας. Το νομοσχέδιο του υπουργείου Γεωργίας “Προστασία δασικών οικοσυστημάτων, κατάρτιση δασολογίου, ρύθμιση εμπράγματων δικαιωμάτων επί δασών και δασικών εν γένει εκτάσεων και άλλες διατάξεις” επιδιώκει τον επαναπροσδιορισμό της έννοιας των δασικών εκτάσεων, μέσω της οποίας ανοίγει ο δρόμος για τον αποχαρακτηρισμό ορισμένων και την οικοδόμησή τους. Για τις περιπτώσεις δε κατά τις οποίες επιτραπεί η οικοδόμηση δασικών εκτάσεων για κοινωφελείς σκοπούς, προβλέπεται η καταβολή τιμήματος από τα ιδιωτικά ή δημόσια ιδρύματα που οικοδομούν και η υποχρέωση αναδάσωσης άλλης περιοχής ή δημιουργίας δάσους κατ' αναλογία σε άλλη περιοχή.

Αυθαίρετα σε ρέματα

Οι ειδικοί εκτιμούν ότι από τη στιγμή που θα εντοπιστεί μια παρανομία π.χ. ένα αυθαίρετο μέσα σε ρέμα και θα συνταχθεί πρωτόκολλο κατεδάφισης, μπορεί να χρειαστούν και 10 χρόνια μέχρι να τελεσιδικήσει το θέμα και να αντιμετωπιστεί η παρανομία.

Το ΣτΕ επικαλούμενο το σύνταγμα και την 43/2000 απόφασή του έκρινε ότι:

Από το 1996 η πολιτική ηγεσία του υπουργείου ΠΕΧΩΔΕ είχε προαναγγείλει ότι είναι θέμα ημερών η προώθηση απόφασης για τους όρους δόμησης γύρω από τα ρέματα, αλλά... “έκτοτε αγνοείται η τύχη της”. Το ίδιο συμβαίνει και με το σχέδιο νόμου που είχε αναλάβει να ετοιμάσει η ΕΥΔΑΠ, το ολοκλήρωσε στις αρχές του 1999 και από τότε δεν έχει δει ούτε το κατώφλι της Βουλής. Η κρατική εταιρεία έχει ξεκινήσει την καταγραφή όλων των ρεμάτων της Αττικής, έχει εντοπίσει τις καταπατήσεις Εντοπίστηκαν 278 μελανά σημεία στο Λεκανοπέδιο, σε κατοικημένες και αδόμητες περιοχές, που κινδυνεύουν σε περίπτωση νεροποντής. Σε αυτές τις περιπτώσεις, πάνω από το 15% των ρεμάτων έχουν καταπατηθεί και απειλούν να καταστρέψουν περιουσίες, αλλά και ανθρώπινες ζωές. Τη θλιβερή πρωτιά από άποψη επικινδυνότητας κατέχουν οι δήμοι της παραλιακής ζώνης του Σαρωνικού, όπου εντοπίστηκαν 51 “μαύρες τρύπες”. Ακολουθούν τα Μεσόγεια με 50 σημεία, το Λεκανοπέδιο Αττικής με 46, τα νότια Μεσόγεια με 39, η ευρύτερη ζώνη Πειραιά-Σαλαμίνας με 38, το Θριάσιο Πεδίο με 37, ενώ ο Μαραθώνας έχει 17. Το συνολικό μήκος των ρεμάτων της Αττικής υπολογίζεται σε 4.154 χιλιόμετρα, από τα οποία ενδιαφέρον παρουσιάζουν περίπου 2.900. Από αυτά έχουν καταπατηθεί τα 450 χλμ.

Εκποίηση δημόσιας γης μέσω της ΕΤΑ

Σε 136 ανέρχονται οι εταιρείες που έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον για τη διαχείριση των ακτών, με βάση την πρόσκληση ενδιαφέροντος της εταιρείας Ελληνικά Τουριστικά Ακίνητα (ΕΤΑ). Η πρόσκληση ενδιαφέροντος αφορά στις ακτές του Αλίμου (62 στρέμματα), Α΄ Βούλας (62 στρέμματα), Β΄ Βούλας (72 στρέμματα), Βουλιαγμένης (78 στρέμματα) και Βάρκιζας (98 στρέμματα) και στόχο έχει την προσέλκυση επενδυτών για την αξιοποίηση των πέντε ακτών και τη μετατροπή τους σε χώρους υπαίθριας αναψυχής και ψυχαγωγίας την περίοδο 2001 - 2005. Η ανάπλαση της παραλιακής ζώνης του Νομού Αττικής θα γίνει σταδιακά, ενώ ο γενικότερος σχεδιασμός θα λαμβάνει υπόψη και τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004.

Δεκαέξι κοινοπραξίες, συγκρότησαν περισσότερες από 70 επιχειρήσεις. Το Εθνικό Ραδιοτηλεοπτικό Συμβούλιο αρνήθηκε να δώσει πιστοποιητικά διαφάνειας - και ευλόγως, αφού στους αναδόχους περιλαμβάνονται εκδότες και καναλάρχες και το ασυμβίβαστο του ν. 2328/95 είναι σκαστό. Η κυβέρνηση προώθησε νόμο στη Βουλή, που ψηφίστηκε στις 15-1-03 για την πώληση των μετοχών της ΕΤΑ μέχρι το 66% σε ελληνικά και ξένα χρηματιστήρια.

Ο Μυστικός χρηματοδότης του Γ' ΚΠΣ: Η "Αξιοποίηση της γης"

Στο Γ' ΚΠΣ των 15,7 τρις υπάρχει πρόβλεψη για συμμετοχή ιδιωτικών κεφαλαίων συνολικού ύψους 3,2 έως και 4 τρις δρχ. μεταξύ 2000-2006, δηλαδή 400-500 δις ετησίως. Ορισμένοι εκτιμούν ότι τα 4 τρις είναι συντηρητική πρόβλεψη και ότι θα αυξηθούν. Η πηγή προέλευσής τους θα είναι η δυναμική της αγοράς (ΟΝΕ, Ολ. Αγώνες) και το χρηματιστήριο. Πέραν των συνχρηματοδοτήσεων έργων των κατασκευαστικών-επενδυτικών-τραπεζικών κλπ εταιρειών προβλέπεται να αντλήσουν κεφάλαια από το χρηματιστήριο οι ανώνυμες εταιρείες των μεγάλων έργων (Σπάτα, Εγνατία κλπ). Όμως αυτό δεν φτάνει και η κυβέρνηση έχει προωθήσει ενεργά μια σειρά πρωτοβουλιών και νομοθετημάτων για να αποκτήσει η κεφαλαιαγορά "βάθος" και "έκταση" ώστε να μπορέσει να ενεργοποιήσει τομείς που βρίσκονται "εν υπνώσει". Η βασική κατεύθυνση προβλέπει τη μετοχοποίηση των ακινήτων, και την διασφάλιση της διαφάνειας των συναλλαγών για να προσελκυστούν κεφάλαια από τις διεθνείς χρηματαγορές.

ΑΕ Ολυμπιακά Ακίνητα

Η Aνώνυμη Eταιρεία "Oλυμπιακά Aκίνητα", θα διαχειρίζεται την κατασκευή και θα βοηθήσει στην καλύτερη αξιοποίηση των έργων μετά την Ολυμπιάδα. Η νέα εταιρεία -ανάλογη της ΔΕΚΑ Α.Ε. και της Εταιρείας Τουριστικών Ακινήτων- θα διαχειρίζεται για 50 χρόνια τα ολυμπιακά έργα και ειδικώς την αξιοποίησή τους μετά την Ολυμπιάδα. Στη δικαιοδοσία της είναι η εκμίσθωση των περιουσιακών αυτών στοιχείων ή την παραχώρησή τους, με εύλογο αντάλλαγμα ή δωρεάν, της χρήσης αυτών σε ΟΤΑ ή άλλους φορείς του Δημοσίου ή σε αθλητικούς και πολιτιστικούς φορείς αλλά και η αξιοποίηση των παραπάνω περιουσιακών στοιχείων με την άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας. Ακόμη, να αποδέχεται δωρεές, κληρονομιές, χορηγίες και άλλες χαριστικές παροχές από οποιαδήποτε πηγή για λογαριασμό του Δημοσίου, και να συνάπτει δάνεια από πιστωτικά ιδρύματα για την εκπλήρωση του σκοπού της. Επομένως, ο προσανατολισμός της Κυβέρνησης είναι να ξεπουλήσει τα έργα μετά την Ολυμπιάδα αλλά και να επαναλάβει την πρακτική της ΕΤΑ, δηλαδή να πουλήσει προμέτοχα και να χρηματοδοτήσει τα έργα, προεξοφλώντας έτσι την ιδιωτικοποίησή τους, όπως γίνεται με την δημόσια περιουσία του ΕΟΤ που διαχειρίζεται η ΕΤΑ στο Σαρωνικό και σε όλη την Ελλάδα. Πρόκειται για την εμπορευματοποίηση και την ιδιωτικοποίηση της Ολυμπιάδας. Η πρακτική αυτή χαρακτηρίστηκε από βουλευτές ως εισαγωγή μεθόδων λεηλασίας του δημοσίου χρήματος.

Ας σημειωθεί ότι με τα προμέτοχα και τα προέσοδα το ελληνικό Δημόσιο έχει αντλήσει μέχρι στιγμής περισσότερα από 8 τρισ. δρχ., ποσό το οποίο αντιστοιχεί στο 14% του ΑΕΠ, προκαλώντας έτσι την παρέμβαση της Ε.Ε. για έλλειμμα 1,12 δισ. ευρώ (383 δισ. δρχ.) και το σταμάτημα της κυβερνητικής πρακτικής των τιτλοποιήσεων και των προεσόδων. Αντί αυτού, η κυβέρνηση δημιουργεί την ΑΕ "Ολυμπιακά Ακίνητα".

Παραλιακή ζώνη Σαρωνικού

Η ΕΤΑ προωθεί το ξεπούλημα των ακτών του ΕΟΤ. Οι ακτές είναι: του Αλίμου (62 στρέμματα), Α΄ Βούλας (62 στρέμματα), Β΄ Βούλας (72 στρέμματα), Βουλιαγμένης (78 στρέμματα) και Βάρκιζας (98 στρέμματα). Επίσης η ΕΤΑ σχεδιάζει την κατασκευή 7 καινούργιων ξενοδοχείων στον ευαίσθητο παραλιακό χώρο. Προωθείται παράλληλα η ιδιωτικοποίηση των μαρινών Αλίμου, Φλοίσβου, Ζέας, Βουλιαγμένης και η επέκτασή τους κατά 1.200 θέσεις, έναντι των υφισταμένων 2.300 θέσεων. Ακόμη παραχωρούνται σε ιδιώτες οι παραλιακές εκτάσεις στο Φάληρο (Μπάτη-Εδεμ), τη Γλυφάδα, το Καβούρι, τη Λομβάρδα, τις Αλυκές, τον Αγ. Νικόλαο Αναβύσσου, το Ασπρο Λιθάρι, τα Λεγραινά, το Σούνιο, το Μάτι, το Πόρτο Ράφτη. Ο Αστέρας Βουλιαγμένης σκοπεύει να αυξήσει τις κλίνες στα μπανγκαλόου.

Δασικές καταπατήσεις

Κλιμάκια του Σώματος Ελεγκτών Δημόσιας Διοίκησης μετά από ελέγχους που έκαναν στα 4 δασαρχεία της Αττικής ανακάλυψαν ότι περισσότερα από 230.000 στρ δασικής έκτασης κινδυνεύουν να γίνουν τσιμέντο, αφού σχεδόν όλες οι υποθέσεις που φτάνουν στην Πρωτοβάθμια Επιτροπή Δασικών Αμφισβητήσεων χαρακτηρίζονται αγροτικές. Στο Δασαρχείο Πεντέλης από Σεπτ 97 έως Φεβ 99 είχαν υποβληθεί 1442 αιτήματα για χαρακτηρισμό εκτάσεων, εκδόθηκαν 130 πράξεις και τελεσιδίκησαν 250 αιτήματα. Στο Δασαρχείο Λαυρίου δεν τηρείται βιβλίο (!) και δεν είναι γνωστός ο αριθμός των αιτήσεων που έχουν υποβληθεί. Στο Δασαρχείο Καπανδριτίου έχουν υποβληθεί 542 αιτήσεις, και έχουν ικανοποιηθεί οι 172. Στο Δασαρχείο Πάρνηθας έχουν υποβληθεί 171 αιτήσεις (Σεπτ 97-Ιούλ 98) και έχουν εξεταστεί οι 69 (αφορούν 35.580 στρ).

Αιγιαλός και παραλία

Σύμφωνα με τον πρόσφατο νόμο για τον αιγιαλό:

* Η παραχώρηση της απλής χρήσης του αιγιαλού και της παραλίας γίνεται έναντι ανταλλάγματος, ύστερα από απόφαση του υπουργού Οικονομικών, ενώ μπορεί να γίνει απευθείας με ή χωρίς αντάλλαγμα σε ΟΤΑ, φορείς διοίκησης και εκμετάλλευσης λιμένων, οργανισμούς κοινής ωφέλειας και ΝΠΔΔ.

* Παραχωρούνται νησίδες, ύφαλοι, σκόπελοι και αβαθείς θαλάσσιες εκτάσεις, αιγιαλός και παραλία για εξυπηρέτηση αγροτικών, αλιευτικών, ναυταθλητικών και τουριστικών σκοπών, ανάπτυξης της εθνικής οικονομίας, εθνικής άμυνας και ασφάλειας και περιβαλλοντικής έρευνας. Μπορεί να γίνει ακόμη και απευθείας παραχώρηση σε ΝΠΔΔ ή επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας, αλλά και σε ιδιώτες, εφόσον δεν έχει εκδηλωθεί ενδιαφέρον στις τελευταίες δύο δημοπρασίες.

Έτσι άνοιξε ο δρόμος για την εμπορική εκμετάλλευση και δόμηση του αιγιαλού, την αλλοίωση της ακτογραμμής με προσχώσεις, την παραχώρηση βραχονησίδων κ.λπ.

Το όριο, οι χρήσεις γης και το εν γένει σχέδιο ανάπτυξης της χερσαίας και θαλάσσιας ζώνης του λιμένα καθορίζεται με απόφαση της επιχείρησης που εκμεταλλεύεται τον λιμένα η οποία εγκρίνεται από τον Γενικό Γραμματέα Περιφέρειας.

Ο καθορισμός των χώρων που εξομοιώνονται με ζώνη λιμένα γίνονται πάλι από την επιχείρηση που εκμεταλλεύεται το λιμένα μετά τη σύμφωνη γνώμη των υπουργείων Εμπορικής Ναυτιλίας και Οικονομικών.

Ως χερσαία ζώνη του λιμένα ορίζεται ο αιγιαλός και οι αναγκαιούντες συνεχόμενοι παραλιακοί χώροι. Όπου υπάρχει σχέδιο πόλης το όριο δεν μπορεί να επεκταθεί πέρα από την πλησιέστερη ρυμοτομική γραμμή, εκτός αν η χερσαία ζώνη είναι ανεπαρκής.

Η θαλάσσια ζώνη περιλαμβάνει τις λεκάνες λιμένων και έκταση θάλασσας μέχρι απόσταση 500 μέτρων από τις ακτές της χερσαίας ζώνης.

Η ψευδεπίγραφη "προστασία αιγιαλού, παραλίας και άλλων χώρων" νομιμοποιεί τα αυθαίρετα κτίσματα για έργα τα οποία εξυπηρετούν εμπορικούς, βιομηχανικούς, συγκοινωνιακούς, λιμενικούς ή άλλου είδους σκοπούς και έχουν γίνει πριν από την ισχύ του παρόντος νόμου στον αιγιαλό, την παραλία ή τη θάλασσα, χωρίς άδεια ή με υπέρβαση αυτής. "Για τη νομιμοποίηση των πιο πάνω έργων καταβάλλεται προηγουμένως η αποζημίωση για την αυθαίρετη χρήση του αιγιαλού και παραλίας σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις".

Επιστροφή στην αρχή

H ιδιωτικοποίηση της δημόσιας και κοινόχρηστης γης[1]

 

Ηλίας Γιαννίρης[2]

 

Μετά τη συζήτηση για τη διαφθορά στο Ελληνικό Κοινοβούλιο, αλλά και τις πλημμύρες που συμβαίνουν πλέον σχεδόν μετά από κάθε βροχώπτωση, το παρακάτω κείμενο αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον καθώς φωτίζει την πολιτική της Κυβέρνησης για το Γ' ΚΠΣ και την Ολυμπιάδα που περνάει μέσα από την ιδιωτικοποίηση της δημόσιας και κοινόχρηστης γης. 

 

Το πλαίσιο της πολιτικής των ιδιωτικοποιήσεων

 

Ο Μυστικός χρηματοδότης του Γ' ΚΠΣ και της Ολυμπιάδας 2004: Η "Αξιοποίηση της δημόσιας  γης"

Στο Γ' ΚΠΣ των 15,7 τρις υπάρχει πρόβλεψη για συμμετοχή ιδιωτικών κεφαλαίων συνολικού ύψους 3,2 έως και 4 τρις δρχ. μεταξύ 2000-2006, δηλαδή 400-500 δις ετησίως. Ορισμένοι εκτιμούν ότι τα 4 τρις είναι συντηρητική πρόβλεψη και ότι θα αυξηθούν. Η πηγή προέλευσής τους θα είναι η δυναμική της αγοράς (ΟΝΕ, Ολ. Αγώνες) και το χρηματιστήριο. Πέραν των συνχρηματοδοτήσεων έργων των κατασκευαστικών-επενδυτικών-τραπεζικών κλπ εταιρειών προβλέπεται να αντλήσουν κεφάλαια από το χρηματιστήριο οι ανώνυμες εταιρείες των μεγάλων έργων (Σπάτα, Εγνατία κλπ). Όμως αυτό δεν φτάνει και η κυβέρνηση έχει προωθήσει ενεργά μια σειρά πρωτοβουλιών και νομοθετημάτων για να αποκτήσει η κεφαλαιαγορά "βάθος" και "έκταση" ώστε να μπορέσει να ενεργοποιήσει τομείς που βρίσκονται "εν υπνώσει". Ένας τέτοιος τομέας κατά την Κυβέρνηση είναι η δημόσια και κοινόχρηστη γη. Στη συνέχεια θα περιγραφεί η εφαρμογή αυτής της πολιτικής.

 

Εκποίηση δημόσιας γης μέσω της ΕΤΑ

Μετά από πρόσκληση ενδιαφέροντος της εταιρείας Ελληνικά Τουριστικά Ακίνητα (ΕΤΑ) δεκαέξι κοινοπραξίες, συγκρότησαν περισσότερες από 70 επιχειρήσεις από τις 136 που είχαν αρχικά εκδηλώσει ενδιαφέρον. Το Εθνικό Ραδιοτηλεοπτικό Συμβούλιο αρνήθηκε να δώσει πιστοποιητικά διαφάνειας - και ευλόγως, αφού στους αναδόχους περιλαμβάνονται εκδότες και καναλάρχες και υπάρχει ασυμβίβαστο του ν. 2328/95. Η κυβέρνηση προώθησε νόμο στη Βουλή, που ψηφίστηκε στις 15-1-03 για την πώληση των μετοχών της ΕΤΑ μέχρι το 66% σε ελληνικά και ξένα χρηματιστήρια.

Στην παραλιακή ζώνη Σαρωνικού η ΕΤΑ ξεπουλάει τις ακτές Αλίμου (62 στρέμματα), Α΄ Βούλας (62 στρέμματα), Β΄ Βούλας (72 στρέμματα), Βουλιαγμένης (78 στρέμματα) και Βάρκιζας (98 στρέμματα). Επίσης η ΕΤΑ σχεδιάζει την κατασκευή 7 καινούργιων ξενοδοχείων στον ευαίσθητο παραλιακό χώρο. Προωθείται παράλληλα η ιδιωτικοποίηση των μαρινών Αλίμου, Φλοίσβου, Ζέας, Βουλιαγμένης και η επέκτασή τους κατά 1.200 θέσεις (σήμερα υπάρχουν 2.300 θέσεις). Ακόμη παραχωρούνται σε ιδιώτες οι παραλιακές εκτάσεις στο Φάληρο (Μπάτη-Εδεμ), τη Γλυφάδα, το Καβούρι, τη Λομβάρδα, τις Αλυκές, τον Αγ. Νικόλαο Αναβύσσου, το Ασπρο Λιθάρι, τα Λεγραινά, το Σούνιο, το Μάτι, το Πόρτο Ράφτη. Ο Αστέρας Βουλιαγμένης σκοπεύει να αυξήσει τις κλίνες στα μπανγκαλόου. Επίσης, αντιλαμβάνεται κανείς τι θα γίνει ο χώρος του αεροδρομίου του Ελληνικού, αφού και αυτός έχει περάσει στην διαχείριση της ΕΤΑ.

 

Ιδιωτικοποίηση του αιγιαλού-παραλίας

Για να διευκολύνει τους ιδιώτες που θα πάρουν τη δημόσια περιουσία η κυβέρνηση άλλαξε τη νομοθεσία για τον αιγιαλό και την παραλία. Σύμφωνα με τον σχετικό πρόσφατο  νόμο:

* Η παραχώρηση της απλής χρήσης του αιγιαλού και της παραλίας γίνεται έναντι ανταλλάγματος, ύστερα από απόφαση του υπουργού Οικονομικών, ενώ μπορεί να γίνει απευθείας με ή χωρίς αντάλλαγμα σε ΟΤΑ, φορείς διοίκησης και εκμετάλλευσης λιμένων, οργανισμούς κοινής ωφέλειας και ΝΠΔΔ.

* Παραχωρούνται νησίδες, ύφαλοι, σκόπελοι και αβαθείς θαλάσσιες εκτάσεις, αιγιαλός και παραλία για εξυπηρέτηση αγροτικών, αλιευτικών, ναυταθλητικών και τουριστικών σκοπών, ανάπτυξης της εθνικής οικονομίας, εθνικής άμυνας και ασφάλειας και περιβαλλοντικής έρευνας. Μπορεί να γίνει ακόμη και απευθείας παραχώρηση σε ΝΠΔΔ ή επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας, αλλά και σε ιδιώτες, εφόσον δεν έχει εκδηλωθεί ενδιαφέρον στις τελευταίες δύο δημοπρασίες.

Έτσι άνοιξε ο δρόμος για την εμπορική εκμετάλλευση και δόμηση του αιγιαλού, την αλλοίωση της ακτογραμμής με προσχώσεις, την παραχώρηση βραχονησίδων κ.λπ.

Το όριο, οι χρήσεις γης και το εν γένει σχέδιο ανάπτυξης της χερσαίας και θαλάσσιας ζώνης του λιμένα καθορίζεται με απόφαση της επιχείρησης που εκμεταλλεύεται τον λιμένα όπως και ο καθορισμός των χώρων που εξομοιώνονται με ζώνη λιμένα. Κατόπιν οι δημόσιοι φορείς χορηγούν την έγκρισή τους. Ως χερσαία ζώνη του λιμένα ορίζεται ο αιγιαλός και οι αναγκαιούντες συνεχόμενοι παραλιακοί χώροι. Όπου υπάρχει σχέδιο πόλης το όριο δεν μπορεί να επεκταθεί πέρα από την πλησιέστερη ρυμοτομική γραμμή, εκτός αν η χερσαία ζώνη είναι ανεπαρκής!

Η ψευδεπίγραφη  "προστασία αιγιαλού, παραλίας και άλλων χώρων"  νομιμοποιεί εκ των υστέρων τα αυθαίρετα κτίσματα για έργα τα οποία εξυπηρετούν εμπορικούς, βιομηχανικούς, συγκοινωνιακούς, λιμενικούς ή άλλου είδους σκοπούς και έχουν γίνει πριν από την ισχύ του παρόντος νόμου στον αιγιαλό, την παραλία ή τη θάλασσα. Για τη νομιμοποίηση των πιο πάνω έργων καταβάλλεται προηγουμένως αποζημίωση.

 

ΑΕ Ολυμπιακά Ακίνητα

Η Aνώνυμη Eταιρεία "Oλυμπιακά Aκίνητα", θα διαχειρίζεται την κατασκευή και θα βοηθήσει στην καλύτερη αξιοποίηση των έργων μετά την Ολυμπιάδα. Η νέα εταιρεία -ανάλογη της ΔΕΚΑ Α.Ε. και της Εταιρείας Τουριστικών Ακινήτων- θα διαχειρίζεται για 50 χρόνια τα ολυμπιακά έργα και ειδικώς την αξιοποίησή τους μετά την Ολυμπιάδα. Στη δικαιοδοσία της είναι η εκμίσθωση των περιουσιακών αυτών στοιχείων ή την παραχώρησή τους, με εύλογο αντάλλαγμα ή δωρεάν, της χρήσης αυτών σε ΟΤΑ ή άλλους φορείς του Δημοσίου ή σε αθλητικούς και πολιτιστικούς φορείς αλλά και η αξιοποίηση των παραπάνω περιουσιακών στοιχείων με την άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας. Ακόμη, να αποδέχεται δωρεές, κληρονομιές, χορηγίες και άλλες χαριστικές παροχές από οποιαδήποτε πηγή για λογαριασμό του Δημοσίου,  και να συνάπτει δάνεια από πιστωτικά ιδρύματα για την εκπλήρωση του σκοπού της. Επομένως, ο προσανατολισμός της Κυβέρνησης είναι να ξεπουλήσει τα έργα μετά την Ολυμπιάδα αλλά και να επαναλάβει την πρακτική της ΕΤΑ, δηλαδή να πουλήσει  προμέτοχα και να χρηματοδοτήσει τα έργα, προεξοφλώντας έτσι την ιδιωτικοποίησή τους, όπως γίνεται με την δημόσια περιουσία του ΕΟΤ που διαχειρίζεται η ΕΤΑ στο Σαρωνικό και σε όλη την Ελλάδα. Πρόκειται για  την εμπορευματοποίηση και την ιδιωτικοποίηση της Ολυμπιάδας. Η πρακτική αυτή χαρακτηρίστηκε από βουλευτές ως εισαγωγή μεθόδων λεηλασίας του δημοσίου χρήματος.

Ας σημειωθεί ότι με τα προμέτοχα και τα προέσοδα το ελληνικό Δημόσιο έχει αντλήσει μέχρι στιγμής περισσότερα από 8 τρισ. δρχ., ποσό το οποίο αντιστοιχεί στο 14% του ΑΕΠ, προκαλώντας έτσι την παρέμβαση της Ε.Ε. για έλλειμμα  1,12 δισ. ευρώ (383 δισ. δρχ.) και το σταμάτημα της κυβερνητικής πρακτικής των τιτλοποιήσεων και των προεσόδων. Αντί αυτού, η κυβέρνηση δημιουργεί την ΑΕ "Ολυμπιακά Ακίνητα".

 

Ορεινοί όγκοι της Αττικής

Με το φάκελο υποψηφιότητας του 1996 η κυβέρνηση δεσμευόταν ότι θα πραγματοποιήσει πρόγραμμα προστασίας των ορεινών όγκων της Αττικής, έκτασης 800.000 στρ. Αντ' αυτού εκποιεί και εμπορευματοποιεί 3.100 στρ. στον Εθνικό Δρυμό της Πάρνηθας που παραδίδονται για εκμετάλλευση στον ιδιώτη που αναλαμβάνει το Καζίνο της Πάρνηθας. Στον Υμηττό, με ζώνες προστασίας που περιλαμβάνουν και το Μητροπολιτικό Πάρκο Γουδή, τμηματικά ιδιωτικοποιούνται μεγάλες εκτάσεις.

Ας υπογραμμιστεί ότι προτάσεις "αξιοποίησης" του Υμηττού και άλλων βουνών της Αττικής έχει υποβάλει από το 1997 στην κυβέρνηση ένας ιδιωτικός φορέας που ανήκει στο Δημοσιογραφικό Οργανισμό Λαμπράκη.

 

Αυθαίρετα σε ρέματα

Οι ειδικοί εκτιμούν ότι από τη στιγμή που θα εντοπιστεί μια παρανομία π.χ. ένα αυθαίρετο μέσα σε ρέμα και θα συνταχθεί πρωτόκολλο κατεδάφισης, μπορεί να χρειαστούν και 10 χρόνια μέχρι να τελεσιδικήσει το θέμα και να αντιμετωπιστεί η παρανομία.

Το ΣτΕ επικαλούμενο το σύνταγμα και την 43/2000 απόφασή του έκρινε ότι:

·        Πριν από κάθε πολεοδομική διαρρύθμιση σε χώρους όπου υπάρχουν ρέματα πρέπει να διενεργείται η αποτύπωσή τους και ο καθορισμός της οριογραμμής τους μετά από ειδική μελέτη

·        Η έκταση που καταλαμβάνουν τα ρέματα δεν επιτρέπεται να χαρακτηρίζεται ως χώρος οικοδομήσιμος ή προοριζόμενος για την ανέγερση κοινωφελών κτιρίων

·        Τα ρέματα ως στοιχεία περιβάλλοντος τυγχάνουν ιδιαίτερης προστασίας από τη νομοθεσία, η οποία αποβλέπει στη διατήρηση της φυσικής τους κατάστασης και στη διασφάλιση της λειτουργίας τους ως μέσων απορροής των υδάτων και ως φυσικών αεραγωγών.

Από το 1996 η πολιτική ηγεσία του υπουργείου ΠΕΧΩΔΕ είχε προαναγγείλει ότι είναι θέμα ημερών η προώθηση απόφασης για τους όρους δόμησης γύρω από τα ρέματα, αλλά... “έκτοτε αγνοείται η τύχη της”. Το ίδιο συμβαίνει και με το σχέδιο νόμου που είχε αναλάβει να ετοιμάσει η ΕΥΔΑΠ, το ολοκλήρωσε στις αρχές του 1999 και από τότε δεν έχει δει ούτε το κατώφλι της Βουλής. Η κρατική εταιρεία έχει ξεκινήσει την καταγραφή όλων των ρεμάτων της Αττικής, έχει εντοπίσει τις καταπατήσεις  Εντοπίστηκαν 278 μελανά σημεία στο Λεκανοπέδιο, σε κατοικημένες και αδόμητες περιοχές, που κινδυνεύουν σε περίπτωση νεροποντής. Σε αυτές τις περιπτώσεις, πάνω από το 15% των ρεμάτων έχουν καταπατηθεί και απειλούν να καταστρέψουν περιουσίες, αλλά και ανθρώπινες ζωές. Το συνολικό μήκος των ρεμάτων της Αττικής υπολογίζεται σε 4.154 χιλιόμετρα, από τα οποία ενδιαφέρον παρουσιάζουν περίπου 2.900. Από αυτά έχουν καταπατηθεί τα 450 χλμ.

Ας σημειωθεί ότι οι περίφημες κατεδαφίσεις στον Κηφισό σταμάτησαν όταν έπεσαν σε παράνομη μάντρα της …Αμερικάνικης Πρεσβείας!

 

Το Υπ. Γεωργίας επιχειρεί να νομιμοποιήσει τις καταπατήσεις  δημόσιας γης

Περισσότερα από 1.750.000 στρέμματα της ελληνικής επικράτειας βρίσκονται στα χέρια καταπατητών, όπως το κτήμα Βεΐκου, έκτασης 4.500 στρεμμάτων, η περιοχή Ομορφοκκλησιά Γαλατσίου, το κτήμα Νάστου, 5.000 στρεμμάτων στην ευρύτερη περιοχή Ηλιούπολης-Αργυρούπολης-Αλίμου, ο συνοικισμός Παπανδρέου στο Αττικό Άλσος, γύρω στα 150 -200 στρέμματα, καθώς και άλλη μεγάλη έκταση στη Γλυφάδα. Το στοιχείο αυτό προκύπτει από την καταγραφή της, αμφισβητούμενης και μη, δημόσιας περιουσίας που έκανε η αρμόδια Διεύθυνση Δημόσιας Περιουσίας. Το νομοσχέδιο του υπουργείου Γεωργίας “Προστασία δασικών οικοσυστημάτων, κατάρτιση δασολογίου, ρύθμιση εμπράγματων δικαιωμάτων επί δασών και δασικών εν γένει εκτάσεων και άλλες διατάξεις” επιδιώκει τον επαναπροσδιορισμό της έννοιας των δασικών εκτάσεων, μέσω της οποίας ανοίγει ο δρόμος για τον αποχαρακτηρισμό ορισμένων και την οικοδόμησή τους. Για τις περιπτώσεις δε κατά τις οποίες επιτραπεί η οικοδόμηση δασικών εκτάσεων για κοινωφελείς σκοπούς, προβλέπεται η καταβολή τιμήματος από τα ιδιωτικά ή δημόσια ιδρύματα που οικοδομούν και η υποχρέωση αναδάσωσης άλλης περιοχής ή δημιουργίας δάσους κατ' αναλογία σε άλλη περιοχή.

Κλιμάκια του Σώματος Ελεγκτών Δημόσιας Διοίκησης μετά από ελέγχους που έκαναν στα 4 δασαρχεία της Αττικής ανακάλυψαν ότι περισσότερα από 230.000 στρ δασικής έκτασης κινδυνεύουν να γίνουν τσιμέντο, αφού σχεδόν όλες οι υποθέσεις που φτάνουν στην Πρωτοβάθμια Επιτροπή Δασικών Αμφισβητήσεων χαρακτηρίζονται αγροτικές. Στο Δασαρχείο Πεντέλης από Σεπτ 97 έως Φεβ 99 είχαν υποβληθεί 1442 αιτήματα για χαρακτηρισμό εκτάσεων, εκδόθηκαν 130 πράξεις και τελεσιδίκησαν 250 αιτήματα. Στο Δασαρχείο Λαυρίου δεν τηρείται βιβλίο (!) και δεν είναι γνωστός ο αριθμός των αιτήσεων που έχουν υποβληθεί. Στο Δασαρχείο Καπανδριτίου έχουν υποβληθεί 542 αιτήσεις, και έχουν ικανοποιηθεί οι 172. Στο Δασαρχείο Πάρνηθας έχουν υποβληθεί 171 αιτήσεις (Σεπτ 97-Ιούλ 98) και έχουν εξεταστεί οι 69 (αφορούν 35.580 στρ).

 

Εκκλησιαστική Περιουσία

Στις 30-6-99 ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος και ο υπουργός Γεωργίας Γ. Ανωμερίτης είχαν συζήτηση χωρίς ατζέντα στην Αρχιεπισκοπή Αθηνών. Η ανοιχτή κουβέντα κινήθηκε γύρω από 2 ζητήματα που ενδιαφέρουν τον Αρχιεπίσκοπο: Το πρώτο αφορά τον αποχαρακτηρισμό εκτάσεων που ο ίδιος υποστηρίζει ότι αυθαίρετα έχουν χαρακτηριστεί δασικές. Το ίδιο θέμα είχε θέσει λίγο μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, στις 10-6-99 στον προηγούμενο υπουργό Στ. Τζουμάκα, οπότε είχε ζητήσει τον αποχαρακτηρισμό του δάσους Κοκκιναρά και άλλων δασικών εκτάσεων. Το δεύτερο θέμα της συζήτησης με τον Γ. Ανωμερίτη ήταν σχετικό με τις διακατεχόμενες εκτάσεις της εκκλησίας που μόνο στην Αττική φτάνουν στις 60.000 στρέμματα (Βάρη, Αγ. Ανδρέας, Κοκκιναράς, Πεντέλη, Βούλα, Όσιος Μελέτιος, Ι. Μ. Κλειστών), από τα οποία κανονικό δάσος είναι τα 33.860 στρέμματα. Στόχος του Αρχιεπισκόπου είναι να διατηρήσει η εκκλησία τις εκτάσεις αυτές και να τις εκμεταλλευτεί παρόλο που οι περισσότερες είναι καμμένες και κηρυγμένες αναδασωτέες. Τώρα, ο νέος υπουργός Γεωργίας προωθεί ένα συνολικό νομοθέτημα δικαίωσης των καταπατητών σε όλη την Ελλάδα που εξυπηρετεί άριστα τα επιχειρηματικά σχέδια της Εκκλησίας (βλέπε σχετικά πιο κάτω).

 

Χώροι Στάθμευσης

Εκχερσώνονται και υπονομεύονται 36 πάρκα, πλατείες και άλλοι ελεύθεροι χώροι της Αθήνας και 27 της Θεσσαλονίκης με την κατασκευή υπόγειων χώρων στάθμευσης που παραχωρούνται σε ιδιώτες. Πρώτο στο σειρά έρχεται το πάρκο του Ζαππείου.

 

Δημοσιογραφικά Χωριά

Με πρόσχημα την κατασκευή των δημοσιογραφικών χωριών που θα χρησιμοποιηθούν μόνον για 20 μέρες, μπαίνουν στο σχέδιο πόλης ή αλλάζουν προς το χειρότερο με χρήσεις γης και τσιμεντοποιούνται επ΄άπειρον δημόσιοι ελεύθεροι και πράσινοι χώροι (ΣΕΛΕΤΕ, ΟΕΚ, Δήμου Αμαρουσίου ΟΤΕ Παλλήνης, Στρατόπεδο Παπαστάθη, Σχολή Αστυνομίας Αμυγδαλέζας, Ριζάρειος Σχολή Χαλανδρίου κ.α.). Αυτές τις εγκαταστάσεις θα τις διαχειριστεί η ΟΛΥΜΠΙΑΚΑ ΑΚΙΝΗΤΑ. Δηλαδή δημόσιες εκτάσεις τελικά θα χτιστούν και θα παραχωρηθούν σε ιδιώτες για την μετα-ολυμπιακή τους χρήση.

 

Προαστιακός Σιδηρόδρομος

Στο ιδιωτικό κεφάλαιο εκχωρεί η κυβέρνηση και την εκμετάλλευση του προαστιακού σιδηροδρόμου, ενός ακόμα έργου που θα χρυσοπληρώσει ο ελληνικός λαός, με περισσότερα από 880 εκατ. ευρώ (300 δισ. δραχμές). Αυτό προανήγγειλε στις 20-5-2002 ο υπουργός Μεταφορών - Επικοινωνιών, Χρ. Βερελής. Απαντώντας σε ερωτήσεις των δημοσιογράφων σχετικά με το φορέα εκμετάλλευσης του έργου, ο υπουργός είπε ότι στην πρώτη φάση της λειτουργίας του, μέχρι το 2006, θα αναζητηθεί με διαγωνισμό λειτουργός, ο οποίος μπορεί να είναι ξένη εταιρία, με πείρα στην οργάνωσή του, ενώ η οριστική εκμετάλλευση όλου του έργου μαζί με τις μελλοντικές επεκτάσεις, μετά το 2006 θα παραχωρηθεί σε ιδιώτες. Αξίζει να σημειωθεί, πάντως, ότι η κυβέρνηση με τις αρχικές της εξαγγελίες για τον προαστιακό, είχε αποκλείσει το ενδεχόμενο εκχώρησης της εκμετάλλευσης σε ιδιώτες. Το θέμα είναι ιδιαίτερα σημαντικό αφού αφορά και την ζώνη προστασίας πλάι στις γραμμές που εκτείνεται σε όλο το μήκος των γραμμών.

 

Χαρακτηριστικές περιπτώσεις ιδιωτικοποίησης

 

Πεδίον του Άρεως

5 στρέμματα κοινόχρηστου χώρου μέσα στο Πάρκο περιφράχτηκαν και χτίστηκαν από τον Πανελλήνιο Γ.Σ. Κόπηκαν δέντρα. Υπάρχουν 5 Πρωτόκολλα για κατεδάφιση αυθαιρέτων από την πολεοδομία  Υπάρχει συνενοχή και συγκάλυψη από όλες τις συναρμόδιες υπηρεσίες. Επειδή ο κ. Κυριακού (ANTENNA TV) είναι Πρόεδρος του Πανελληνίου φαίνεται ότι υπάρχει εμπάργκο στις ειδήσεις για τον Πανελλήνιο και την παρανομία του από όλα σχεδόν τα ΜΜΕ. Η περίφραξη του Πεδίου του Άρεως και η διάνοιξη δύο δρόμων μέσα στο Πάρκο δεν αποκλείεται να συνδεθούν και με την παραχώρηση του ίδιου του Πάρκου στον Πανελλήνιο (που είναι Ολυμπιακό Προπονητήριο).

 

Το κτήμα Βεϊκου

Ολόκληρο το Κτήμα Βεϊκου συνολικής έκτασης 10.000 στρεμμάτων έχει χαρακτηριστεί δασικό με Βασιλικό Διάταγμα το 1915 και υπουργική απόφαση το 1934. Χωροθετείται Παλαί ντε Σπόρ 6000 θεατών με 800 θέσεις στάθμευσης για το πινγκ-πονγκ των Ολυμπιακών αγώνων 2004 πνίγοντας την Ομορφοκλησιά. Η κυβέρνηση προωθώντας πράξη απαλλοτρίωσης αναγνωρίζει δια της πλαγίας οδού τις διεκδικήσεις των κληρονόμων Βεΐκου και επιθυμεί να τους αποζημιώσει με πάνω από 10 δισ. δρχ. για δημόσια δασική έκταση, αλλά και να ανοίξει το δρόμο για την δικαίωση των κληρονόμων σε ολόκληρη την έκταση των 1.200 στρεμμάτων.

 

Δήμος Αμαρουσίου

4 φορές μέσα σε 6 χρόνια το Σ.τ.Ε. (Ε' Τμήμα) έκρινε παράνομη και αντισυνταγματική την τροποποίηση του πολεοδομικού σχεδίου του Δήμου Αμαρουσίου γύρω από το ΟΑΚΑ, όπου σχεδιάζονται 75.000 τετραγωνικά μέτρα εμπορικών κέντρων το ΟΛΥΜΠΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΡΑΔΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ, το ΟΛΥΜΠΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΤΥΠΟΥ (που δεν συμπεριλαμβάνεται στις συμβατικές υποχρεώσεις έναντι της ΔΟΕ) και το ΧΩΡΙΟ ΤΥΠΟΥ.

Ειδικά για το Χωριό Τύπου,  ο Δήμος πουλάει το πλειοψηφικό πακέτο μετοχών μιας δημοτικής επιχείρησης  («Αξιοποίηση Ακίνητης Περιουσίας του Δήμου Αμαρουσίου ΑΕ»), στην οποία είχαν μεταβιβαστεί και οι επίμαχες εκτάσεις, στη Lamda Development του ομίλου Λάτση και κατόπιν η Κυβέρνηση με το νόμο 2730/1999 εντάσσει στο Σχέδιο Πόλης την περιοχή με  συντελεστή δόμησης 3. Από τα 250 στρέμματα του Χωριού Τύπου τα 100 αφορούν απαλλοτριωμένες εκτάσεις προοριζόμενες για πάρκα ή αθλητικές εγκαταστάσεις, μεταξύ αυτών και 35 στρέμματα χαρακτηρισμένα ως ρέμα.

Το Ολυμπιακό Κέντρο Ραδιοτηλεόρασης, η Γενική Γραμματεία Αθλητισμού σκοπεύει, μετά το 2004, να το ενοικιάσει στη γειτονική ΗΕLLEXPO. Η ενέργεια αυτή είναι παράνομη, αφού η απαλλοτρίωση του ΟΑΚΑ έγινε για αθλητικές και όχι εμπορικές χρήσεις, ενώ είναι γνωστό ότι απαγορεύεται η αλλαγή του σκοπού των απαλλοτριώσεων.

Το Ολυμπιακό Κέντρο Τύπου θα κατασκευαστεί σε οικοδομικό τετράγωνο έκτασης 14.000τ.μ. κτίζοντας 42.000 τετρ. Μέτρα. Ακόμη και οι πρασιές καταργούνται.

Γενικά όλες οι πολεοδομικές ρυθμίσεις της Κυβέρνησης προωθούν την εξυπηρέτηση των συμφερόντων των μεγαλοεργολάβων και την λεηλασία και τσιμεντοποίηση των δασικών και ελεύθερων χώρων του Μαρουσιού, ανεξαρτήτως της Ολυμπιάδας του 2004. Σε όλες αυτές τις περιοχές υπάρχει δημόσια γη, δηλαδή για τους εργολάβους φτηνή γη. Στο στόχαστρο των μεγάλων εταιρειών είναι τα δημόσια ή ΝΠΙΔ κτήματα, όπως το Αμαλίειο, το κτήμα Μιμηκόπουλου στον Παράδεισο (δασικά), η ιδιοκτησία του Ο.Ε.Κ. στο Ψαλίδι, ακόμα και το ίδιο το δάσος Συγγρού. Η μεθόδευση όλων αυτών γίνεται και με πρωτοφανείς διαδικασίες, από τον δήμαρχο Αμαρουσίου.: Εκατοντάδες στρέμματα γης έχουν κηρυχθεί απαλλοτριωτέα για δημοτικό όφελος, σε διάφορες περιοχές του Μαρουσιού (για τη δημιουργία πάρκων, αθλητικών εγκαταστάσεων κ.ά.) και στη συνέχεια αναζητείται επενδυτής να τα οικοδομήσει για άλλο σκοπό. Αυτή η μεθοδολογία δεν ακολουθείται μόνο σε περιοχές όπου μπορεί έστω να προβληθεί η ανάγκη κατασκευής ολυμπιακών έργων, αλλά ακόμα και πλατείες από τις ελάχιστες που υπάρχουν, ακόμα και προαύλια σχολείων, παραδίδονται στην ιδιωτική εκμετάλλευση! Η κυρίαρχη πολιτική κατεύθυνση Κυβέρνησης-Δήμου είναι η εκχώρηση δημόσιας γης και μάλιστα δασικής υπέρ της κερδοφορίας κατασκευαστικών-τραπεζικών ομίλων, με αφορμή τους Ολ. αγώνες.

 

Μητροπολιτικό Πάρκο Γουδή

Το Ρυθμιστικό Σχέδιο της Αθήνας χαρακτηρίζει του Γουδή “υπερτοπικό πόλο αναψυχής”, και είναι πράσινο στο σχετικό χάρτη, η δε μελέτη του Ε. Μ. Πολυτεχνείου, που του ανέθεσε το ΥΠΕΧΩΔΕ, το χαρακτηρίζει “Μητροπολιτικό Πάρκο” σύμφωνα και με τις δεσμεύσεις του Ν. 732/77.

Μία ιδιωτική Ανώνυμη Εταιρεία, η ΠΑΕ Παναθηναϊκός, ζητάει με αυθάδεια από την Πολιτεία να της χαρίσει 200 στρέμματα ανυπολόγιστης οικονομικής αλλά προπάντων οικολογικής αξίας, στου Γουδή

Στο Νόμο για την Μεταφορά Συντελεστή Δόμησης, οι διατάξεις για την κατά παρέκκλιση εγκατάσταση ή επέκταση κτιρίων περίθαλψης του δημόσιου ή του ιδιωτικού τομέα σε διάφορες περιοχές διευκολύνουν την κατασκευή του ιδιωτικού νοσοκομείου της κ. Μ. Βαρδινογιάννη μέσα στο Πάρκο Γουδή. Τμήμα του στρατοπέδου Βαρίτη 10 στρεμμάτων, το οποίο είχε κριθεί αναδασωτέο, παραχωρήθηκε από το Υπουργείο Εθν. Αμυνας στην κ. Μ. Βαρδινογιάννη για την κατασκευή νοσοκομείου, σε μια περιοχή που διαθέτει ήδη 13 νοσοκομεία. Η Διεύθυνση Δασών Αθηνών εξέδωσε ανακοίνωση για την άρση της αναδάσωσης, καλώντας, σύμφωνα με το νόμο, κάθε ενδιαφερόμενο να υποβάλει τις αντιρρήσεις του εντός διμήνου. Πριν παρέλθει το δίμηνο, το ιδιωτικό ίδρυμα της κας Βαρδινογιάννη άρχισε τις εργασίες εκσκαφής του χώρου παράνομα, ξεριζώνοντας μεγάλα δέντρα και αποψιλώνοντας έκταση 9,6 στρεμ. χωρίς έκδοση-ανάρτηση αδείας.

Το Μητροπολιτικό Πάρκο κινδυνεύει με ολοκληρωτική καταστροφή από την κατασκευή εκεί τριών Ολυμπιακών γηπέδων 11.500 θέσεων, δημοσιογραφικού ξενώνα 750 κλινών, τεράστιου χώρου στάθμευσης 1000 θέσεων και πολλών δρόμων. Ας σημειωθεί ότι η Εταιρεία ΟΛΥΜΠΙΑΚΑ ΑΚΙΝΗΤΑ δημιουργήθηκε για να παραχωρήσει σε ιδιώτες τις εγκαταστάσεις της Ολυμπιάδας 2004. Επομένως προωθείται η ιδιωτικοποίηση τεράστιων εκτάσεων του Πάρκου. Παράλληλα, από το 1977 δεν έχει γίνει ούτε ένα πρόγραμμα ανάπτυξης και πρασίνου στου Γουδή.

Άλλες απειλές που το κατακερματίζουν είναι: Οικιστικά προγράμματα και εμπορική χρήση. Το ΚΤΕΟ-Χολαργού. Η Εκκλησία που διεκδικεί 1.000 τ.μ. επιπλέον των 600 τ.μ. του ναού της Αγ. Φωτεινής που της είχαν παραχωρηθεί. Ο Δήμος Ζωγράφου που προωθεί την αξιοποίηση 2 κτιρίων 800 τ.μ. Ο Δ. Αθηναίων που παραχώρησε 20 στρ. για 15 χρόνια δωρεάν στη SEAT για να κάνει Πάρκο Κυκλοφοριακής Αγωγής. Άλλες απειλές είναι η Στρατιωτική Aκαδημία, έδρες υπουργείων,  Γλυπτοθήκη κ.ά.

 

Άλσος Νέας Φιλαδελφείας

Στο Νόμο για τη Μεταφορά του Συντελεστή Δόμησης προβλέπεται η επέκταση του γηπέδου της ΑΕΚ μέσα στο Άλσος Ν. Φιλαδέλφειας ενόψει του 2004(!). Μετατοπίζεται η ρυμοτομική γραμμή κατά 136μ. και παραχωρείται ο χώρος στην ΠΑΕ ΑΕΚ για να τον αξιοποιήσει, συν τοις άλλοις, με ψυχαγωγικές εγκαταστάσεις και εμπορικές χρήσεις με Σ.Δ. 2 και ύψος 27 μ. Επιπλέον επιτρέπονται στέγαστρα στο γήπεδο ύψους 35μ.

 

Άλσος Ριζάρη

Έχει παραχωρηθεί με τρεις (!) νόμους του Υπ. Πολιτισμού στο Ζεύγος Γουλανδρή, και παρά την αντίθεση του ΣτΕ. Την υπόθεση κινεί εργολαβικά ο υπουργός Πολιτισμού κ. Ευ. Βενιζέλος.

 

Πάρκο Ελευθερίας

Η Συντονιστική Επιτροπή έχει καταγγείλει (17-12-2001) την επέκταση μέσα στο Πάρκο Ελευθερίας των εγκαταστάσεων του Μεγάρου Μουσικής πέραν του χώρου του προβλεπομένου από το ισχύον διάταγμα, καθώς και τη μετατροπή του χώρου μπροστά από το ΕΑΤ/ΕΣΑ και την προτομή του ήρωα Σπύρου Μουστακλή, σε χώρο εργοταξιακών γραφείων. Κανένας δημόσιος φορέας δεν ενδιαφέρθηκε για την τήρηση της νομιμότητας στην περίπτωση αυτή.

 

Αμερικάνικη Πρεσβεία

Δίπλα στο Πάρκο Ελευθερίας, το οικόπεδο του ΜΤΠΥ έχει χαρακτηρισθεί από τη μελέτη του Οργανισμού Αθήνας ως κοινόχρηστο πράσινο και ο κ. Κ. Λαλιώτης διατεινόταν ότι έτσι θα αντισταθμισθεί η απώλεια 14 στρ. στο Πάρκο Ελευθερίας. Αντ' αυτού η Κυβέρνηση δίνει την δυνατότητα κατασκευής κτιρίων διπλωματικής αποστολής στο οικόπεδο των 17 στρ. και κατοικιών (του πρέσβη;) με συντελεστή δόμησης 2,6. Επίσης, με την ανοχή της Κυβέρνησης η Πρεσβεία ιδιωτικοποίησε δύο παρακείμενους δρόμους (Μακεδόνων, Ευζώνων).

 

Κτήμα Θων

Το πάλαι ποτέ κτήμα Θων κτίστηκε κατά το ήμισυ από τον μεγαλοεργολάβο Μπ. Βωβό. Το υπόλοιπο του κτήματος πωλήθηκε τμηματικά στον Μπ. Βωβό από Δημόσια Ιδρύματα και Υπηρεσίες (Νοσοκομείο Σωτηρία, ΕΥΔΑΠ). Η υπουργός κ Β. Παπανδρέου με απόφαση της παραχώρησε σε τσιμεντοποίηση τον χώρο αναιρώντας δεσμεύσεις Δήμου και Κυβέρνησης. Οι κάτοικοι προσέφυγαν στο Διοικητικό Εφετείο για την ακύρωση της διάτρητης οικονομικής άδειας. Η ΕΥΔΑΠ πούλησε ρέμα (κρατική γη) και πρόσφατα εκδόθηκε η τροποποίηση σχεδίου που ευνοεί τον κατασκευαστή τον Μπ.Βωβό. Ευνόητα ερωτηματικά δημιουργεί η πολεοδομία του Δ.Α. που δεν απαντά στον Συνήγορο του Πολίτη για τις συντονισμένες αυθαιρεσίες Κυβέρνησης-μεγαλοεργολάβου στο κτήμα Θων.

 

Λυκαβηττός

1.Το εστιατόριο που ανήκε στον ΕΟΤ πουλήθηκε σε ιδιωτική εταιρεία μαζί με τον περιβάλλοντα χώρο του Λόφου μέσω της ΕΤΑ.

2.Η Εκκλησία της Ελλάδος αποφάσισε να ανεγείρει ξενοδοχείο-τέρας 750 κλινών σε έκταση πρασίνου στο Λυκαβηττό, επιβαρύνοντας κι άλλο μια ήδη κορεσμένη περιοχή. Όμως το Ρυθμιστικό Σχέδιο Αθήνας επιτάσσει την αποσυμφόρηση της κεντρικής περιοχής της Αθήνας, ενώ το Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο (ΓΠΣ) χαρακτηρίζει την περιοχή “Γενική Κατοικία” όπου δεν επιτρέπονται ξενοδοχεία άνω των 100 κλινών. Η δε μελέτη “ Ενοποίησης Χώρων Πρασίνου” που έχει εγκριθεί από την Εκτελεστική Επιτροπή του Οργανισμού Αθήνας και εξειδικεύει το ΓΠΣ, στο χώρο της οδού Δεινοκράτους προβλέπει πράσινο και διατήρηση των νεοκλασσικών κτιρίων, τα οποία η Εκκλησία θέλει να κατεδαφίσει.

 

Τα Προσφυγικά της Λ. Αλεξάνδρας

Σχέδιο ανάπλασης προωθεί η ΚΕΔ. Συνδέονται με τα σχέδια ανάπτυξης του Γηπέδου ΠΑΟ από την ίδια την ΠΑΕ. Με τους σημερινούς όρους δόμησης η ενδεχόμενη κατεδάφιση θα σημαίνει προσαύξηση στην κάλυψη της περιοχής 221% και στη δόμηση 378%. Ο υπαίθριος χώρος θα μειωθεί από 70% σε 30%. Τα κτισμένα τετραγωνικά από 13.620 που είναι σήμερα θα γίνουν 51.563 τ.μ. Υπάρχει ο κίνδυνος η ΚΕΔ να πουλήσει την γη των προσφυγικών σε ιδιώτη.

 

Συμπέρασμα

Επειδή υπάρχει ισονομία ο κάθε πολίτης μπορεί να ζητήσει οποιονδήποτε δημόσιο χώρο για να κάνει κάτι …δικό του: Αναψυκτήριο-Εστιατόριο (Πανελλήνιος, Λυκαβηττός, Ζάππειο), μουσείο ή αίθουσα Τέχνης (Πάρκο Ελευθερίας, Ριζάρη), πολυκατοικία με σουπερμάρκετ από κάτω (Θων), Γήπεδο (ΠΑΟ, Ολυμπιακός, ΑΕΚ), Νοσοκομείο (Γουδή), Ξενοδοχείο (Λυκαβηττός). Ο κάθε πολίτης μπορεί να πάει στην ΕΥΔΑΠ ή σε ένα Δημόσιο Ίδρυμα και να αγοράσει ό,τι αγαπάει η ψυχή του (ρέμα, πάρκο, πλατεία) για να το κάνει πολυκατοικία, γκαράζ κλπ. Ο κάθε πολίτης. Αρκεί να λέγεται Κυριακού, Γουλανδρής, Βαρδινογιάννης, Βωβός, Κόκαλης, Λαμπράκης, Λάτσης, Ψωμιάδης, Εκκλησία Ελλάδος, Καστελόριζο ΑΕ, Αμερικάνικη Πρεσβεία!

Πέρα από τα αστεία, αν σκεφτεί κανείς πόσοι πολλοί έχουν μαζευτεί γύρω από τις πλατείες, τα πάρκα μας, τα δάση, τα ρέματα, τις παραλίες και γενικά τη δημόσια γη, αντιλαμβάνεται τι όργιο γίνεται σε άλλους τομείς, όπως οι κρατικές προμήθειες, τα δημόσια έργα, η ενέργεια, οι τηλεπικοινωνίες, από όπου ξεφύτρωσαν τα "νέα τζάκια" του αείμνηστου Α. Παπανδρέου και ήρθαν να προστεθούν στα παλιά.

 

Επιστροφή στην αρχή

Επεξεργασίες με βάση στοιχεία από το Παρατηρητήριο Ελεύθερων Χώρων Αθήνας

Δεκέμβριος 2003

Περιβαλλοντικές-Πολεοδομικές επιπτώσεις από τα Ολυμπιακά έργα

Ηλίας Γιαννίρης Αρχιτέκτονας(ΑΠΘ)-Πολεοδόμος-Χωροτάκτης (MPl, Δρ ΕΜΠ) Υπεύθυνος του Παρατηρητηρίου Ελεύθερων Χώρων Αθήνας www.asda.gr/elxoroi

(εισήγηση στο: Πολύπλευρες απώλειες και επιπτώσεις από τους Ολυμπιακούς του 2004-Μέτωπα αντίστασης, Διήμερο από την ΑΝΤΙ-2004, 6-7 Δεκεμβρίου 2003, 5:00-9:00 μμ ΕΜΠ.

εισαγωγή

Όταν δημιουργήσαμε την Συντονιστική Επιτροπή Συλλόγων και Κινήσεων για την προστασία των Ελεύθερων Χώρων και την Ποιότητα Ζωής στην Αθήνα το 1996 οι Ολυμπιακοί Αγώνες δεν είχαν αποφασιστεί. Εμείς όμως ανησυχούσαμε γιατί πύκνωναν οι επιθέσεις κατά των Ελεύθερων Χώρων της πόλης. Είχε ήδη όμως διαφανεί το τι θα ακολουθούσε μέσα από το παράδειγμα της άλωσης του Πάρκου Ελευθερίας από το Μέγαρο Μουσικής και τον μεγαλοεκδότη Λαμπράκη. Η τελευταία φάση μάλιστα αυτής της καταπάτησης ενός δημόσιου και κοινόχρηστου ελεύθερου χώρου στο κέντρο της Αθήνας από μια ιδιωτική εταιρεία που πρακτορεύει τη μουσική παίχτηκε πριν από λίγες ημέρες όταν ο ίδιος ο Πρωθυπουργός επισκέφτηκε τις νεότερες καταπατήσεις και έδωσε τις ευλογίες του στις παρανομίες του Μεγάρου Μουσικής ενώ ο Υπουργός Πολιτισμού στο νέο Νομοσχέδιο "σκούπα" (το 4ο ή 5ο;) νομιμοποιεί μέσω της Βουλής μεταξύ άλλων και αυτές τις παραβάσεις.

Τότε, με το Μέγαρο Μουσικής, ουσιαστικά άρχισε να φαίνεται καθαρότερα η υλοποίηση από το "εκσυγχρονιστικό" ΠΑΣΟΚ μιας νεοφιλελεύθερης πολεοδομικής πολιτικής που αφορούσε όχι μόνο τα έργα της Ολυμπιάδας αλλά και το Β και Γ ΚΠΣ και διάφορα άλλα επενδυτικά σχέδια.

Σήμερα μπορούμε να περιγράψουμε τα στοιχεία αυτής της πολιτικής:

  1. Τα δημόσια έργα γίνονται με διάθεση, εκ μέρους του δημοσίου, εκτός από πολύτιμους πόρους, και της δημόσιας κοινόχρηστης γης. Πάρκα, πλατείες, παραλίες, δάση, βουνά, βιότοποι, αρχαιολογικοί χώροι όλα σήμερα είναι υπό "εκποίηση". Μοιάζει να κυκλοφόρησε μια άτυπη "πρόσκληση ενδιαφέροντος" σε επιχειρηματικούς κύκλους για σημαντικά "φιλέτα" δημόσιας και κοινόχρηστης γης ανυπολόγιστης αξίας. Η πρόθεση ήταν σαφής: Η επιθυμητή γη προσφέρεται μέσω συγκεκριμένων μηχανισμών του δημοσίου σε επιχειρηματικά συμφέροντα, ιδιωτικοποιείται τμηματικά-αποσπασματικά, και εμπορευματικοποιείται. Παράλληλα, στους κατασκευαστές κάθε είδους παραχωρείται η διαχείριση των έργων για δεκαετίες.
  2. Η άτυπη "πρόσκληση ενδιαφέροντος" με συνχρηματοδότη τη δημόσια βρίσκει αμέσως "πελάτες". Σχηματίζονται νέοι επιχειρηματικοί κτηματομεσιτικοί και κατασκευαστικοί κύκλοι που έρχονται να προστεθούν στους ήδη υπάρχοντες, και δηλώνουν και αυτοί μέσω της διαπλοκής έντονα την παρουσία τους και επιβάλουν τις επιθυμίες τους (μάλλον υπαγορεύουν στην πρόθυμη διοίκηση τι να κάνει για να προωθήσει τα συμφέροντά τους). Ο τ. υπουργός ΠΕΧΩΔΕ μάλιστα Ευ. Κουλουμπής καταγγέλλει ότι …

"τα μεγάλα συμφέροντα που διαφεντέυουν τα δημόσια έργα έχουν γιγαντωθεί, έχουν γίνει "συνέταιροι" στην πολιτική και κάνουν ότι θέλουν. Και μάλιστα υπό συνθήκες αδιαφάνειας" (Καθημερινή 3-6-2003).

Η Κυβέρνηση παρέχει κάθε διευκόλυνση, γη και πόρους. Μέσω του χρηματιστηρίου διευκόλυνε τις κατασκευαστικές εταιρείες, έκανε ειδική κατηγορία για τις κτηματομεσιτικές (real estate) και ετοιμάζει ειδικές διευκολύνσεις για μεγάλα οικιστικά έργα και αναπλάσεις.

  1. Σημαντικοί οικονομικοί τομείς του δημοσίου και δημόσια αγαθά παραχωρούνται, όπως και τα "φιλέτα" γης, σε επιχειρηματικά συμφέροντα: Η υγεία, η παιδεία, οι μεταφορές κάθε είδους (αέριες, αστικές, περιαστικές), η ασφάλιση, τα δημοκρατικά δικαιώματα, η εργασία, οι ατομικές ελευθερίες, οι τηλεπικοινωνίες, η ενέργεια, ακόμη και τα απορρίμματα.
  2. Έχει δημιουργηθεί ειδική νομοθεσία για κάθε επιχειρηματικό ζήτημα που να διευκολύνει την επιχειρηματική συγκέντρωση, και όλοι οι δημόσιοι τομείς σήμερα διαθέτουν ειδικούς φορείς εκποίησης. Η ΚΕΔ, τα Ολυμπιακά Ακίνητα ΑΕ, η ΕΤΑ, η ΑΓΡΟΓΗ, η ΕΡΓΟΣΕ, είναι μερικοί από αυτούς τους μοχλούς ιδιωτικοποίησης. Η δικαιοσύνη και οι όποιες αντιστάσεις της αντιμετωπίστηκαν με Συνταγματική αναθεώρηση. Το ίδιο και οι απαλλοτριώσεις και η συνταγματική κατοχύρωση της δασικής γης.
  3. Η Κυβέρνηση, τα Υπουργεία, γενικά το δημόσιο καταστρατηγεί τη νομοθεσία και το Σύνταγμα, τορπιλίζει την όποια προσπάθεια κλαδικών πολιτικών, αδιαφορεί για την μεγιστοποίηση των οικονομικών ωφελειών για αποδοτικές επιχειρήσεις δημοσίου συμφέροντος ξεπουλώντας παράλληλα τα κερδοφόρα τμήματα του δημοσίου, αδιαφορεί για προάσπιση του δημοσίου συμφέροντος σε κρίσιμους τομείς θεμελιωδών αγαθών (νερό, γη, αέρας), αδιαφορεί για τη χειροτέρευση του εμπορικού ισοζυγίου και φυσικά τορπιλίζει την ανάγκη πολιτικών αποκέντρωσης και εξισορρόπησης της σχέσης κέντρων-περιφέρειας.
  4. Στεγανοί μηχανισμοί συσσώρευσης έχουν δημιουργηθεί και προστατεύονται με αποτέλεσμα να μην υπάρχει ούτε προστιθέμενη αξία ούτε διάχυση των ωφελειών στην ευρύτερη κοινωνία. Δεν θα διαφωνήσουμε με τον τ. υπουργό ΠΕΧΩΔΕ Ευ. Κουλουμπή όταν καταγγέλλει ότι …

"Εάν σήμερα, με τον πακτωλό των κοινοτικών πόρων και τα ολυμπιακά έργα, υπάρχει τόσο μεγάλη οικονομική δυσπραγία, που έχει γονατίσει τον ελληνικό λαό, αλήθεια τι θα γίνει μετά;" (Καθημερινή 3-6-2003).

Νέοι κολοσσοί δημιουργούνται παράλληλα στα "παλιά τζάκια". Αυτό αποτελεί πολιτική επιλογή και αξίζει να θυμηθούμε λίγο πριν το σκάνδαλο Κοσκωτά τον τότε πρωθυπουργό Α. Παπανδρέου να βεβαιώνει ότι η πολιτική της κυβέρνησής του θα στηριχθεί σε νέα τζάκια. Δεκαπέντε χρόνια μετά βλέπουμε τα αποτελέσματα αυτού του πολιτικού προσανατολισμού.

  1. Οι όποιες κοινωνικές αντιστάσεις επιδιώκεται να κάμπτονται με αστυνομοκρατία, τρομοκρατία, αυταρχική νομοθεσία, αλλά και μέσω της διαρκούς και πολυδάπανης προπαγάνδας για τη Μεγάλη Ιδέα των Ολυμπιακών Αγώνων που προβάλλεται ως Εθνική Υπόθεση, και που για χάρη της νομιμοποιούνται στη συνείδηση του λαού η διαπλοκή, οι καταστροφικές πολιτικές, ο νεοφιλελεύθερος προσανατολισμός της χώρας, ακόμη και μέτρα κατά της δημοκρατίας και της ελευθερίας.
  2. Η Κυβέρνηση δίνει όρκους πίστης και προστατεύει σθεναρά το κατεστημένο των Ολυμπιάδων, τους "Αθάνατους", και το μηχανισμό τους που κινεί κολοσσιαία διεθνή συμφέροντα μέσα σε ένα όργιο εξαγορών, διαπλοκής, συμφερόντων της χημικής βιομηχανίας του ντόπινγκ και των αναβολικών, διεθνών μυστικών υπηρεσιών, της βιομηχανίας των ΜΜΕ. Η Ολυμπιακή Ιδέα δεν βρίσκεται στα χέρια των Διεθνών Οργανισμών αλλά στα χέρια μιας ανεξέλεγκτης ελίτ του Δυτικού, αναπτυγμένου κόσμου. Καμιά συζήτηση δεν περιμένουμε να ανοίξει για αυτό το θέμα από την Ελλάδα, τη μητέρα του θεσμού της Ολυμπιάδας.

Η ποιότητα ζωής στην Αθήνα

Κατά γενική ομολογία χειροτερεύει και θα χειροτερέψει ακόμη περισσότερο περίπου στο 2008, όταν θα εξανεμιστούν ακόμη και αυτά τα λίγα οφέλη των οδικών έργων, όπως βεβαιώνουν οι ειδικοί. Η Αθήνα και οι κάτοικοί της θα πληρώσουν ακριβά τη στήριξη στα οδικά έργα και στο ΙΧ, για τα γκαράζ που κατασκευάζονται στο Κέντρο (Κάνιγγος, Πλ. Αιγύπτου, Πλ. Αβησσυνίας, Ριζάρη, Ζάππειο, Μουσείο κλπ).

Είναι χαρακτηριστική η άθλια κατάσταση που επικρατεί στα πεζοδρόμιά μας που αποτρέπει την πεζή κίνηση και αποξενώνει τις ευπαθείς ομάδες από την πόλη.

Επίσης είναι χαρακτηριστικό των πολιτικών προσανατολισμών της κυβέρνησης και των προτεραιοτήτων της ότι μέσα σε τόσα τρισεκατομμύρια για οδικά ολυμπιακά έργα η κυβέρνηση μερίμνησε ζωηρά για να εξυπηρετηθούν τα εργολαβικά συμφέροντα αλλά δεν ενδιαφέρθηκε να δημιουργήσει έστω έναν ποδηλατόδρομο στην Αθήνα. Αυτό και μόνο το παράδειγμα δείχνει πόσο ετερόφωτη είναι η κυβέρνηση, πόση απόσταση έχει από τα προβλήματα των πολιτών και της πόλης.

Η Κυβέρνηση είναι ο πρώτος παράνομος

  1. Το παράδειγμα του Πεδίου Άρεως. Ο Πανελλήνιος επεκτείνεται μέσα στο Πεδίο του Άρεως κτίζοντας εστιατόρια, καφετέριες, χρεώνεται με 5 πρωτόκολλά κατεδάφισης αυθαιρέτων αλλά ούτε το ΥΠΕΧΩΔΕ ούτε ο Δήμος και η Νομαρχία θα κινήσουν κάποια διαδικασία για την κατεδάφισή τους. Ακόμη περισσότερο, το Υπ. Γεωργίας δεν πρόκειται ποτέ να άρει την παραχώρηση της έκτασης που έχει δοθεί στον Πανελλήνιο για χρήση και όχι για ιδιοκτησία. Είναι προφανώς συμφωνημένο μέσα από τη διαπλοκή να καλύψει η κυβέρνηση την προφανή παρανομία.
  2. Το παράδειγμα του Θων. Ως δια μαγείας δύο δημόσιες υπηρεσίες με διορισμένα από την Κυβέρνηση συμβούλια (Νοσοκομείο Σωτηρία, ΕΥΔΑΠ), πουλούν τις ιδιοκτησίες που έχουν στου Θων στον μεγαλοεργολάβο Μπ. Βωβό. Ο χώρος χτίζεται μέσα σε γενική κατακραυγή με μια συμπαιγνία που παίχτηκε μεταξύ του Δημοτικού Συμβουλίου του Δ. Αθηναίων (Δ. Αβραμόπουλος) και του ΥΠΕΧΩΔΕ. Η πρώτη πράξη της νέας υπουργού ΠΕΧΩΔΕ ήταν να εγκρίνει την άδεια για το χτίσιμο του Θων.
  3. Το πάρκο Ελευθερίας: Στην κυβέρνηση υπαγορεύτηκε ουσιαστικά από το μεγαλοεκδότη Λαμπράκη η πολιτική της συγκάλυψης της καταπάτησης και νομιμοποίησης των παρανομιών που έκανε η ιδιωτική επιχείρηση Μέγαρο Μουσικής. Κορυφαία πράξη αποτελεί η πρόσφατη επίσκεψη του Πρωθυπουργού στις νεότερες επεκτάσεις σε βάρος του Πάρκου και η επαινετική ομιλία του για το σπουδαίο έργο του μεγαλοεκδότη. Θα ακολουθήσει η νομιμοποίηση από τον υπουργό Πολιτισμού των παρανομιών με την επικείμενη ψήφιση του νέου νομοσχεδίου "σκούπα".
  4. Το νέο Μουσείο Ακρόπολης: Επιλέγεται από την κυβέρνηση μια λάθος θέση, η περιοχή Μακρυγιάννη, σε αντίθεση με τον ΣΑΔΑΣ και το ICOMOS. Ακολουθεί η καταστροφή κηρυγμένων διατηρητέων και των σημαντικών αρχαιοτήτων που αποκαλύπτονται. Στις επόμενες ημέρες η πολεοδομική άδεια του Νέου Μουσείου θα εκδοθεί από ..τη Βουλή με το νέο νομοσχέδιο "σκούπα" και όχι από την πολεοδομία ή κάποια άλλη δημόσια υπηρεσία.
  5. Η Αμερικάνικη Πρεσβεία και οι γύρω χώροι: Η κυβέρνηση, μέσω της διορισμένης διοίκησης του ΜΤΠΥ και εις βάρος των συμφερόντων των δημοσίων υπαλλήλων, ουσιαστικά χαρίζει το παρακείμενο οικόπεδο του ΜΤΠΥ στην Αμερικάνικη Πρεσβεία. Οι γύρω δρόμοι κλείνονται και καταπατούνται (Ευζώνων) ή πεζοδρομούνται και αλλάζουν οι κατευθύνσεις των γύρω δρόμων χωρίς να υπάρχει έγκριση από τη Νομαρχία ή άλλη υπηρεσία. Βέβαια, και η αυθαίρετη μάντρα της Αμερικάνικης Πρεσβείας στον Κηφισό ποταμό, που αποκαλύπτεται κατά τις κατεδαφίσεις συνεργείων του ΥΠΕΧωΔΕ δεν κατεδαφίζεται μετά από παρέμβαση του ..υπουργείου Εξωτερικών!
  6. Γήπεδα στην πόλη: Μέσα σε σκανδαλώδεις καταστάσεις η κυβέρνηση προωθεί το χάρισμα σημαντικών ελεύθερων και δημοσίων εκτάσεων σε κεντρικές περιοχές στις ποδοσφαιρικές Ανώνυμες Εταιρείες του Ολυμπιακού, του Παναθηναϊκού και της ΑΕΚ. Στην περίπτωση του ΠΑΟ η έκταση του γηπέδου ανήκει στο Δήμο Αθηναίων, ενώ τα μισά προσφυγικά της Αλεξάνδρας έχουν αγοραστεί από την ΚΕΔ, δηλαδή με δημόσιο χρήμα, προκειμένου να εξυπηρετηθούν τα σχέδια της ΠΑΕ. Απειλούνται όλα τα παρακείμενα σχολικά συγκροτήματα και όλη η περιοχή προς την πλευρά του Λυκαβηττού. Στην περίπτωση της ΑΕΚ η οικοδομική γραμμή μετατίθεται μέσα στο Άλσος Ν. Φιλαδελφείας (υπουργείο Γεωργίας-Δήμος Ν. Φιλαδέλφειας).
  7. Το υποτιθέμενο εξαγγελθέν Μητροπολιτικό Πάρκο του Ελληνικού, το γενικό ξεπούλημα της γης (Πάρνηθα, ΕΟΤ, Μεταολυμπιακή χρήση), του Φιλοπάππου, το υποτιθέμενο εξαγγελθέν Μητροπολιτικό Πάρκο του Γουδή, η περίπτωση του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών, η περίπτωση της Ρηγίλλης-Ριζάρη, οι εξελίξεις στο Μαρούσι, το Ολυμπιακό Χωριό, οι συνεχείς υποχωρήσεις στις παρόχθιες περιοχές, τα διάφορα Χωριά Τύπου ανά την Αττική, η εκκλησιαστική περιουσία, η έκταση του Πύργου Βασιλίσσης, οι περιπτώσεις των ΚΥΤ και πολλές άλλες περιπτώσεις αποκαλύπτουν τις σχέσεις "συνεταίρου" που υπάρχουν μεταξύ της κυβέρνησης και των επιχειρηματιών που διεκδικούν δωρεάν γη για να εξυπηρετήσουν τα ιδιοτελή τους επιχειρηματικά σχέδια σε βάρος του δημοσίου συμφέροντος, της δημόσιας υγείας, του περιβάλλοντος. Όλο και νεότερες υποθέσεις προστίθενται.
  8. Οι πολίτες-τα κινήματα

Οι παραπάνω περιπτώσεις είναι σχετικά γνωστές. Τα τοπικά κινήματα που υπάρχουν επίσης είναι γνωστά. Οι πολίτες θα έπρεπε να έχουν ξεσηκωθεί. Οι αιτίες της κοινωνικής αδράνειας πρέπει να αναζητηθούν. Ας διερευνήσουμε μερικές.

  1. Οι πολίτες ντοπαρίστηκαν από τη μεγάλη ιδέα των Ολυμπιακών και διστάζουν να αντιπαρατεθούν σε αυτό που θεωρούν πλέον Εθνική Υπόθεση.
  2. Η κοινωνική συνοχή έχει διαρραγεί κυρίως με την χωροταξική πολιτική της διευκόλυνσης των μετεγκαταστάσεων στα βόρεια προάστια και στα Μεσόγεια. Το Κέντρο της πόλης εγκαταλείπεται και νέοι κάτοικοι, από τον τρίτο κόσμο, εγκαθίστανται στο Κέντρο. Οι παλιοί κάτοικοι του Κέντρου είτε δεν ενδιαφέρονται για τις επιθέσεις στους ελεύθερους χώρους είτε δεν είναι εύκολο να μετακινηθούν για να συμμετέχουν σε απογευματινές συγκεντρώσεις και εκδηλώσεις που γίνονται φυσικά στο κέντρο από τους εναπομείναντες κατοίκους.
  3. Οι πολίτες κατευθύνονται σε ατομικές λύσεις στέγασης, και ωθούνται σε εμπλοκή σε συλλογικές οικιστικές παρανομίες που πρωταρχικά κάνει το σύστημα διαπλοκής μεταξύ κυβέρνησης-μεγαλοκαταπατητών. Η λαϊκή συνείδηση είναι γεμάτη συνενοχή για τις παρανομίες που γίνονται και έτσι αμβλύνονται οι όποιες διαθέσεις αντίστασης. Το πελατειακό εκλογικό σύστημα θριαμβεύει και εμποδίζονται οι πολιτικές διέξοδοι από το φαύλο κύκλο.
  4. Η κυβέρνηση δηλώνει με σαφήνεια τις εχθρικές προθέσεις της προς τους πολίτες και παράλληλα έχει ποινικοποιήσει τις αντιστάσεις. Οι πολίτες δεν είναι διατεθειμένοι για συγκρούσεις.

Τα τελευταία χρόνια τα κινήματα πολιτών ανάδειξαν τα προβλήματα και αντιστάθηκαν. Όσο πλησιάζει η Ολυμπιάδα, αλλά και η μετά την Ολυμπιάδα περίοδος, η λαϊκή δυσαρέσκεια θα ενταθεί. Πολλοί πολίτες και πολιτικοί, σήμερα αδρανείς ή συνένοχοι, αλλά και ο τύπος, θα τοποθετούνται αρνητικά για τους πολιτικούς χειρισμούς, θα διαπιστώνουν τα αδιέξοδα που έχουν ήδη δημιουργηθεί, θα εναντιώνονται.

Θα ήταν λάθος να πούμε ότι αφού τα Ολυμπιακά έργα στην μεγαλύτερή τους έκταση έχουν γίνει η ενασχόλησή μας με τις πολεοδομικές-χωροταξικές-περιβαλλοντικές επιπτώσεις τους είναι άσκοπη. Ας μην ξεχνάμε ότι υπάρχει στημένος ένας μηχανισμός διαπλοκής που θα συνεχίσει να λειτουργεί και μετά την Ολυμπιάδα, και που συνέχεια θα εμφανίζει αρνητικές επιπτώσεις.

Όλοι οι ενεργοί πολίτες πρέπει να δημιουργήσουμε τις προϋποθέσεις για μια αποτελεσματική διέξοδο της διογκούμενης λαϊκής δυσαρέσκειας. Θα πρέπει να αναδείξουμε σε όλη του την έκταση το έλλειμμα βιωσιμότητας της χώρας μας στην αυγή του 21ου αιώνα.

Πώς θα το κάνουμε; Αυτό πιστεύω ότι είναι το κεντρικό ζήτημα που θα πρέπει να μας απασχολήσει στην επόμενη περίοδο.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Όλες οι πηγές της εισήγησης προέρχονται από την ιστοσελίδα του Παρατηρητηρίου Ελεύθερων Χώρων www.asda.gr/elxoroi

Επιστροφή στην αρχή

Επεξεργασίες με βάση στοιχεία από το Παρατηρητήριο Ελεύθερων Χώρων Αθήνας

Φεβρουάριος 2005

 

Μια πολιτική για το πράσινο στην Πρωτεύουσα Του Ηλία Γιαννίρη

Γενική εκτίμηση είναι ότι με την Ολυμπιάδα (ή με αφορμή την Ολυμπιάδα) η περιβαλλοντική κατάσταση στο Λεκανοπέδιο χειροτέρεψε.

Το πρόγραμμα Πράσινου δεν έγινε

Η ατμοσφαιρική ρύπανση αυξήθηκε. Σύμφωνα με τον καθηγητή του ΕΜΠ Σ. Κασσιό αν ο προγραμματισμός για τις φυτεύσεις πρασίνου, ενόψει Ολυμπιακών Αγώνων είχε πραγματοποιηθεί πλήρως, τότε η ατμόσφαιρα της πρωτεύουσας θα είχε απαλλαγεί από 23.388 τόνους διοξειδίου το χρόνο και θα είχε δεχτεί 116.940 τόνους οξυγόνο το χρόνο. Όπως, όμως, είναι γνωστό το πρόγραμμα αυτό έμεινε στα χαρτιά, με αποτέλεσμα τα είδη που φυτεύτηκαν να διακρατούν μόνο ένα 4,54% του διοξειδίου του άνθρακα που υπολογιζόταν! Σήμερα, έχουν κάνει την εμφάνισή τους νέοι και πιο επικίνδυνοι για την υγεία, όπως τα αζωτοξείδια, το όζον, τα αιωρούμενα σωματίδια και οι αρωματικοί υδρογονάνθρακες. Τα αιωρούμενα σωματίδια παρουσιάζουν στην Αθήνα μέσες ετήσιες συγκεντρώσεις από 75, 9 έως 61,3 μικρογραμμάρια ανά κυβικό μέτρο αέρα, έναντι οριακών τιμών 40 που ισχύουν στην ΕΕ. Παράλληλα, τα μέσα επίπεδα για το όζον κατά την περασμένη δεκαετία παρουσιάζουν σαφώς ανοδική τάση". (Πηγές: Ριζοσπάστης, 17-3-05, ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 19/03/2005)

Το πράσινο δεν αυξήθηκε και με τα Ολυμπιακά έργα και τη μεταολυμπιακή αξιοποίηση οι ελεύθεροι χώροι μειώνονται. Με τη μείωση των ελεύθερων χώρων μειώνεται και η δυνατότητα της Αθήνας να αυξήσει το πολυπόθητο πράσινο.

Στην περίπτωση του Αγίου Αθανασίου δεν έχουμε ένα μικρό τοπικό πρόβλημα. Μια έκταση ελεύθερου χώρου, που μάλιστα είναι και χώρος πράσινου, δηλαδή ακριβώς αυτό που έχει ανάγκη η Αθήνα κινδυνεύει να χτιστεί.

 

Οι αιτίες είναι πολλές

1. Παράλληλα με την Ολυμπιάδα, το εργολαβικό-κατασκευαστικό λόμπι σε διαπλοκή-συνεργασία με ποικιλώνυμους ιδιοκτήτες και με το Δημόσιο και την αυτοδιοίκηση άσκησε μαζί με τα Ολυμπιακά Έργα και παράλληλες πιέσεις ώστε νόμιμα να απαιτήσει δωρεάν δημόσια γη για κατασκευές (Μαρούσι-Λάτσης-Ήλιδα, Μέγαρο Μουσικής, Γήπεδο Ολυμπιακού, Γήπεδο ΑΕΚ, Γήπεδο ΠΑΟ, εκκλησιαστική περιουσία σε Λυκαβηττό, Φάληρο, Βουλιαγμένη και Καρέα, Λόφος Φιλοπάππου, Άλσος Ριζάρη, γκαράζ στο κέντρο της Αθήνας, κλπ).

2. Μέσα στο γενικότερο Ολυμπιακό κλίμα δεν ήταν λίγες οι περιπτώσεις που ορισμένα συμφέροντα βρήκαν την ευκαιρία να καταπατήσουν δημόσια και κοινόχρηστη γη, που σε αρκετές περιπτώσεις συνοδεύτηκε με την ανοχή της πολιτείας (Πάρκο Ελευθερίας-Μέγαρο Μουσικής-Λαμπράκης, Πεδίο του Άρεως-Πανελλήνιος-Κυριακού, Γουδή-Νέο Νοσοκομείο Παίδων-Λάτση, Αίγλη Ζαππείου-χώρος στάθμευσης).

3. Σήμερα υπάρχουν ανοιχτά μέτωπα σε όλα τα Ολυμπιακά συγκροτήματα, στα Μητροπολιτικά Πάρκα Γουδή και Ελληνικού, στο Άλσος Βεϊκου, στα Προσφυγικά Αλεξάνδρας, στο Άλσος Ριζάρη, στα ΚΥΤ Υμηττού και Κορυδαλλού, στην ιδιωτικοποίηση της περιουσίας του ΕΟΤ.

Νέα μέτωπα πάλης ανοίγονται καθημερινά (Δημοτική Αγορά της Κυψέλης, Άγιος Αθανάσιος, Αττικό Άλσος, Εθνική Βιβλιοθήκη στου Γουδή, εμπορική ζώνη του Ολυμπιακού Χωριού, Κτίριο Μον Παρνές κλπ)

 

Τα κινήματα ελεύθερων χώρων

Αν δεν υπήρχαν διάφορα κινήματα για την προστασία των ελεύθερων χώρων πολύ περισσότεροι χώροι θα είχαν αλλάξει χρήση, θα είχαν ιδιωτικοποιηθεί και θα είχαν χτιστεί. Επομένως ο αγώνας των κατοίκων του Αγίου Αθανασίου πρέπει να ακτιμετωπίζεται μέσα στο γενικότερο αγώνα για τη βιωσιμότητα της πόλης μας.

1. Στις 18-12-2004 έγινε στο Ε.Μ.Π. η πρώτη ημερίδα-συνάντηση της ομάδας που φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα νέο ¨ανοικτό¨ δίκτυο ομάδων και συλλογικοτήτων για την πόλη. Έτσι δημιουργήθηκε το δικαίωμα στην πόλη.

2. Η Συντονιστική Επιτροπή Συλλόγων και Κινήσεων για την Προστασία των Ελεύθερων Χώρων και την Ποιότητα Ζωής στην Αθήνα είναι μια προσπάθεια που επί 9 χρόνια εργάζεται για το συντονισμό των διαφόρων κινημάτων. Επόμενη συνεδρίαση θα είναι την Τρίτη 24/5/05 στις 7:30 μμ στα Ιλίσσια.

 

Η κοινωνική κατάσταση σήμερα

Η κοινωνική συνοχή έχει διαρραγεί κυρίως με την χωροταξική πολιτική της διευκόλυνσης των μετεγκαταστάσεων στα βόρεια προάστια και στα Μεσόγεια. Το Κέντρο της πόλης εγκαταλείπεται και νέοι κάτοικοι, από τον τρίτο κόσμο, εγκαθίστανται στο Κέντρο. Οι παλιοί κάτοικοι του Κέντρου είτε δεν ενδιαφέρονται για τις επιθέσεις στους ελεύθερους χώρους είτε δεν είναι εύκολο να μετακινηθούν για να συμμετέχουν σε απογευματινές συγκεντρώσεις και εκδηλώσεις που γίνονται φυσικά στο κέντρο από τους εναπομείναντες κατοίκους.

Οι πολίτες κατευθύνονται σε ατομικές λύσεις στέγασης για μια καλύτερη ποιότητα ζωής. Αμβλύνονται οι όποιες διαθέσεις αντίστασης. Το πελατειακό εκλογικό σύστημα θριαμβεύει και εμποδίζονται οι πολιτικές διέξοδοι από το φαύλο κύκλο.

Οι κυβερνήσεις δηλώνουν με σαφήνεια τις εχθρικές προθέσεις τους προς τους πολίτες.

Θέσεις

  1. Η ενασχόληση της Νομαρχίας και του Δήμου Αθηναίων με το Αττικό πράσινο πρέπει να είναι συνεχής. Πρέπει να υπάρχει καλά οργανωμένη υπηρεσία. Ο διάλογος με τους φορείς πρέπει να είναι συνεχής και να γίνεται σε τακτά χρονικά διαστήματα.
  2. Το Αττικό πράσινο πρέπει να συνδέεται με την ευρύτερη έννοια των ελεύθερων χώρων. Η προστασία των ελεύθερων χώρων και η αύξησή τους συνδέεται με την προστασία και αύξηση του πράσινου. Πρέπει να υπάρχει πολιτική αύξησης των ελεύθερων χώρων και του πράσινου.
  3. Η μεγαλύτερη απειλή σήμερα για τους ελεύθερους χώρους και χώρους πράσινου της Αθήνας-Πειραιά προέρχεται από την εμπορρευματικοποίηση-ιδιωτικοποίηση της γης ή της χρήσης τους. Η ιδιοκτησιακή πολυδιάσπαση του δημοσίου διευκολύνει την απώλεια ελεύθερων χώρων.
  4. Οι πολίτες, οι Επιτροπές και κινήσεις πολιτών, οι Σύλλογοι, πρέπει να αντιμετωπίζονται με θεσμοθετημένο τρόπο ως σύμμαχοι και όχι ως εχθροί.
  5. Οι ελεύθεροι χώροι και το πράσινο δεν πρέπει να συνδέονται με εμπορικές δραστηριότητες και χρήσεις. Πρέπει να οριστούν και να προστατευτούν οι ελεύθεροι χώροι και το πράσινο που θα είναι χώροι περιπάτου, ψυχικής ηρεμίας, περισυλλογής και φυσικής επαφής του ανθρώπου της πόλης με τη φύση. Οι εμπορικές δραστηριότητες δεν πρέπει να έχουν μόνιμο χαρακτήρα ούτε επαναλαμβανόμενη συχνότητα που ακυρώνει την έννοια του ελεύθερου χώρου-πράσινου, όπως κινδύνεψε να γίνει με το Πεδίον του Άρεως.
  6. Τα ανολοκλήρωτα Ολυμπιακά Έργα συνεχίζονται και ότι είχε προβλεφθεί να χτιστεί και δεν έγινε πριν την Ολυμπιάδα θα γίνει μετά. Ωστόσο, σήμερα κανείς πολιτικός δεν διεκδικεί το Ολυμπιακό Πράσινο το μόνο έργο που δεν έγινε.
  7. Οι προσωρινές Ολυμπιακές εγκαταστάσεις αντί να απομακρυνθούν παραμένουν.
  8. Πρέπει να υπάρξουν αποφασιστικά βήματα για την ενιαία προστασία, οργάνωση και διαχείριση-λειτουργία των ζωτικών μεγάλων ελεύθερων χώρων της Αττικής. Οι μεγάλοι αστικοί χώροι πρέπει να συνδέονται με τους περιαστικούς όγκους. Το Μητροπολιτικό Πάρκο Ελληνικού, Γουδή, ο Ελαιώνας, τα Τουρκοβούνια, ο Πύργος Βασιλίσσης, το Αττικό Άλσος, το Άλσος Νέας Φιλαδελφείας, το Πεδίον του Άρεως, το Δάσος Συγγρού-δάσος Μιμικόπουλου, ο Εθνικός Κήπος-Ζάππειο, η περιοχή Ακρόπολης-Φιλοππάπου, ο Λυκαβηττός, η παραλιακή ζώνη, τα στρατόπεδα στου Ρουφ, στου Γουδή, στο Χαϊδάρι και άλλού που πρέπει να αποδεσμευτούν, πρέπει να αποτελούν αστικό υποσύνολο ενταγμένες σε ενιαία αντιμετώπιση που να περιλαμβάνει και τους περιαστικούς όγκους.
  9. Σε αυτή την μεγάλη κατηγορία πρέπει να ενταχθούν και οι μεγάλοι αρχαιολογικοί χώροι. Η ΕΑΧΑ που έμεινε ανολοκλήρωτη, πρέπει να αποτελεί τον προπομπό της μελλοντικής πολιτικής για τις απαιτούμενες τομές στη σχέση αστικού-ελεύθερου χώρου. Σε μια τέτοια κατεύθυνση πρέπει να ενταχθούν οι χώροι ιστορικής μνήμης όπως τα Προσφυγικά όλης της Αττικής και οι περιοχές Καισαριανής και Χαϊδαρίου.
  10. Η αποσπασματική αντιμετώπιση των περιαστικών όγκων και των μεγάλων και μικρών αστικών ελεύθερων χώρων γεννάει καταπατήσεις, διαιρέσεις, απώλεια της δυνατότητας ενιαίας αντιμετώπισης για μια βιώσιμη πόλη. Τέτοια παραδείγματα είναι του Βεϊκου, η Αιξωνή, του Γουδή, το Ποικίλλον Όρος, ο Καρέας και άλλες.
  11. Ενιαία αντιμετώπιση και διαχείριση- προστασία πρέπει να έχουν οι μικρότεροι διάσπαρτοι χώροι πράσινου που βρίσκονται στον αστικό ιστό. (Λόφοι Στρέφη, Φινόπουλου, Κολωνού, κλπ).
  12. Σε περιοχές κατοικίας μεγάλων αστικών πυκνοτήτων (Κυψέλη, Πατήσια, Αμπελόκηποι, Παγκράτι κλπ) πρέπει να προστατευτούν από τη δόμηση όλοι οι ελεύθεροι χώροι που υπάρχουν (από μικρά αδόμητα οικόπεδα μέχρι μεγάλες ελεύθερες εκτάσεις), και να ενταχθούν σε ενιαίο σύστημα προστασίας και διαχείρισης του Αττικού πράσινου.
  13. Οι παρόχθιες περιοχές πρέπει να σταματήσουν να δέχονται διευθετήσεις που να εγκιβωτίζουν τα ρέματα και τελικά να γίνονται δρόμοι. Πρέπει να υπάρχει ζώνη πρασίνου για την προστασία της όχθης των ρεμάτων της πόλης. Η Φωκίωνος Νέγρη και άλλες περιοχές που έχουν διευθετηθεί σε πράσινο πρέπει να έχει απόλυτη προστασία από τη δόμηση. Να γίνει η αποκατάσταση των παρόχθιων περιοχών ορισμένων κεντρικών περιοχών, όπως του Ιλισού.
  14. Για τις αναπαλλοτρίωτες εκτάσεις της εκκλησίας και γενικά για την εκκλησιαστική γαιοκτησία να οριστούν χρήσεις που να αποτρέπουν την δόμηση και εμπορική εκμετάλλευσή τους.
  15. Πρέπει να υπάρχει ενιαίος φορέας προστασίας και διαχείρισης του αστικού πράσινου. Να σταματήσει η ιδιοκτησιακή πολυδιάσπαση μεταξύ κρατικών φορέων. Να ανοίξει η δυνατότητα αναπλάσεων με στόχο την μείωση του δομημένου χώρου και αύξηση των χώρων πράσινου μέσα στον αστικό ιστό. Ορισμένες περιοχές όπως στους Αμπελόκηπους (ΚΑΠΑΨ, ΔΕΗ), στο Νέο Κόσμο (Λαγουμιτζή), στα Πατήσια (Πάτμου και Καραβία) πρέπει να αποκτήσουν πιλοτικό χαρακτήρα για τους τρόπους αύξησης των ελεύθερων χώρων. Στον αντίποδα εμπειρίες όπως του Θων που ακύρωσε τη δυνατότητα απόκτησης κεντρικής πλατείας και περιοχής πράσινου στους Αμπελόκηπους, με ιδιωτικοποίηση δημόσιας περιουσίας, πρέπει να αποτρέπονται.
  16. Ορισμένα κρίσιμα σημερινά ζητήματα: Να γκρεμιστεί η παράνομη πολυκατοικία στου Θων και να γίνει χώρος πράσινου. Να αναπλαστούν τα προσφυγικά της Αλεξάνδρας και να μετατραπούν οι γύρω ελεύθεροι χώροι σε χώρους πράσινου. Να απομακρυνθούν οι αυθαίρετες εγκαταστάσεις στην επέκταση του Πανελλήνιου και να επαναποδοθούν τα καταπατημένα 5 στρέμματα στο Πεδίον του Άρεως. Να απομακρυνθούν οι προσωρινές ολυμπιακές εγκαταστάσεις. Να ολοκληρωθεί το πρόγραμμα Ολυμπιακού Πράσινου. Να ολοκληρωθεί το έργο της ΕΑΧΑ στον Κεραμεικό. Να μην χτιστεί η περιοχή Αγίου Αθανασίου Κυψέλης και η Δημοτική Αγορά Κυψέλης. Να μην γίνουν υπόγεια γκαράζ στο κέντρο της Αθήνας ιδιαίτερα το υπόγειο γκαράζ του Ζαππείου. Να μετατραπούν σε χώρους υψηλού πράσινου όλες οι εκτάσεις που έχουν υπόγεια γκαράζ στο κέντρο της πόλης.
  17. Η Αθήνα φαίνεται ότι θα δεχθεί μεγάλο περιβαλλοντικό πλήγμα ιδιαίτερα σήμερα που ετοιμάζεται η ριζική αναθεώρηση του Ρυθμιστικού Σχεδίου Αθήνας.

Ο Δήμος Αθηναίων θα έπρεπε με αφορμή τις κινητοποιήσεις σας να έχει ενδιαφερθεί για συγκέντρωση – συζήτηση για το μέλλον της περιοχής, για τις ανάγκες της τοπικής κοινωνίας και των συλλόγων της περιοχής αντί να εκδίδει άδειες ανοικοδόμησης στον Άγιο Αθανάσιο και να αιφνιδιάζει με μια επιχειρηματική απόφαση για την Αγορά της Κυψέλης που βρίσκεται πολύ μακριά από τις πραγματικές ανάγκες της τοπικής κοινωνίας.

Απαλλοτρίωση όλων των κηρυγμένων χώρων για απαλλοτρίωση από προηγούμενες δημοτικές αρχές ΤΩΡΑ! Η ποιότητα του περιβάλλοντος στην Αθήνα έχει χειροτερέψει μετά από 20 χρόνια που είχε κηρυχθεί ο Άγιος Αθανάσιος χώρος για απαλλοτρίωση. Άρση απαλλοτρίωσης στην Αθήνα μπορεί να συμβαίνει μόνο στην περίπτωση περιβαλλοντικής βελτίωσης.

(εισήγηση του Ηλία Γιαννίρη με τίτλο «Θέσεις για το Αττικό Πράσινο», που κατατέθηκε στο Νομαρχιακό Συμβούλιο Εν. Νομ. Αυτοδιοίκησης Αθηνών-Πειραιώς στις 15/3/2005 από τον γράφοντα, ο οποίος είχε οριστεί τότε να εκπροσωπήσει το ΕΜΠ (Τμήμα Πολεοδομίας-Χωροταξίας).

Η απήχηση αυτών των θέσεων αποδίδεται στην ανακοίνωση της υπερνομαρχίας και την απόφαση που ακολουθούν. Ας σημειωθεί ότι το θέμα ξανασυζητήθηκε στο Νομαρχιακό Συμβούλιο το 2007, μετά από παρόμοια εισήγηση (περισσότερα):

επιστροφή

15.03.2005
ΞΕΚΙΝΗΣΕ ΤΙΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΤΟΥ ΤΟ Νομαρχιακό Συμβούλιο ΓΙΑ ΑΤΤΙΚΟ ΠΡΑΣΙΝΟ
ΔΙΕΥΡΥΜΕΝΟ ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΑΘΗΝΩΝ - ΠΕΙΡΑΙΩΣ
ΑΤΤΙΚΟ ΠΡΑΣΙΝΟ
Με σύνθημα « Όλοι μαζί μπορούμε», το Διευρυμένο Νομαρχιακό Συμβούλιο Αθηνών- Πειραιώς, ξεκίνησε σήμερα έναν ευρύ διάλογο για το Αττικό Πράσινο.
Στην ειδική συνεδρίαση του Νομαρχιακού Συμβουλίου τέθηκαν οι βάσεις για τη διαμόρφωση ενός ενιαίου φορέα που θα συντονίσει τις δράσεις υπέρ του πρασίνου και του περιβάλλοντος της Αττικής.
Όπως τόνισε η Πρόεδρος της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Αθηνών- Πειραιώς κα Φ. Γεννηματά «για την υλοποίηση του οράματος να λειτουργήσει η Αττική ως Μητροπολιτικό Κέντρο, πολυκεντρικό, πολυ-λειτουργικό, με επάρκεια πρασίνου και ελεύθερων χώρων, με αναβαθμισμένο περιβάλλον, με οργανωμένες υπηρεσίες για τους κατοίκους και τους επισκέπτες του, είναι αναγκαία η δημιουργία ενός ενιαίου φορέα.
Ενός φορέα συντονιστικού και προγραμματικού χαρακτήρα που θα συνεργάζεται με την κεντρική διοίκηση αλλά δεν θα δεσμεύεται από τη γραφειοκρατική δομή της.
Ενός Μητροπολιτικού Φορέα Διαχείρισης του Αττικού Πράσινου που θα σχεδιάζει και θα υλοποιεί δράσεις υπέρ του περιβάλλοντος με βάση τη δια-νομαρχιακή και δια-δημοτική συνεργασία, με βάση το συνεχή διάλογο και τη διαρκή κινητοποίηση της τοπικής αυτοδιοίκησης και της κοινωνίας των πολιτών.
Η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Αθηνών-Πειραιώς είναι έτοιμη να αναλάβει το συντονιστικό ρόλο».
Η κα Γεννηματά, πρόσθεσε ότι η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση τίθεται επικεφαλής του μετώπου ενάντια στη διαρκή υποβάθμιση του περιβάλλοντος.
«Μπορούμε να φέρουμε σε αρμονική συνεργασία και συνεννόηση τις επιστημονικές μελέτες για το Αττικό Πράσινο και τις σύγχρονες κοινωνικές απαιτήσεις.
Θέλουμε και μπορούμε να συμβάλουμε στη διαχείριση των μεγάλων πνευμόνων πρασίνων της Αττικής.
Το στοίχημα για ένα καλύτερο περιβάλλον πρέπει να το κερδίσουμε και θα το κερδίσουμε μόνο αν είμαστε, ΟΛΟΙ ΜΑΖΙ»
Ο Νομάρχης Αθηνών κ. Γ. Σγουρός, ανέφερε ότι η επιφάνεια του οικιστικού ιστού της πρωτεύουσας από το 1944 ως το 2000 τριπλασιάστηκε σε βάρος του φυσικού περιβάλλοντος ενώ η οικιστική επέκταση κατά τις τελευταίες δεκαετίες εξαπλώνεται όλο και περισσότερο εκτός Λεκανοπεδίου Αθηνών.
«Σήμερα ο ρόλος της Αυτοδιοίκησης, για τους ελεύθερους χώρους και το πράσινο είναι απόλυτα καθοριστικός.
Η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση, για την υλοποίηση του σχεδιασμού της χρειάζεται:
-Να εξοπλισθεί από την Πολιτεία με τους απαραίτητους πόρους, ώστε να αναλάβει την εξασφάλιση των χώρων και την υλοποίηση των έργων πρασίνου και αναψυχής που της αντιστοιχούν.
-Να αναλάβει συντονιστικό ρόλο στους φορείς που δημιουργούνται για τη διαχείριση των χώρων πρασίνου και αναψυχής μητροπολιτικού ενδιαφέροντος.
Οι προσπάθειες της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Αθηνών στην πρώτη διετία της θητείας 2002-2006 να επιτύχει τη χρηματοδότηση έργων πρασίνου και αναψυχής μέσω του ΠΕΠ Αττικής, απέδωσαν στην ένταξη του έργου ανάπλασης στον Ταύρο.
Ταυτόχρονα οι υπηρεσίες μας συνεργάζονται με τις υπηρεσίες της Νομαρχίας Πειραιά για τα έργα αναβάθμισης του Πεδίου του Άρεως και του Αττικού Άλσους που προχωρεί η Υπερνομαρχία διεκδικώντας και νέους πόρους από το Γ’ ΚΠΣ».
Από την πλευρά του ο Νομάρχης Πειραιά Γ. Μίχας, τόνισε ότι το ποσοστό πρασίνου ανά κάτοικο υπολογίζεται σε 2 έως 2,5 τοις εκατό.
« Για τον Πειραιά υπολογίζουμε ότι το επίπεδο είναι ακόμα χαμηλότερο και κινείται γύρω από το 1%.
Επομένως πρώτος στόχος είναι η βελτίωση του δείκτη πρασίνου ανά κάτοικο που σημαίνει ότι νέοι χώροι πρέπει να δεσμευτούν με αποκλειστική χρήση ως ελεύθεροι χώροι πρασίνου.
Ο άμεσος στόχος μας πρέπει να είναι ο διπλασιασμός του δείκτη αυτού. Ενώ στρατηγικός στόχος, δηλαδή σε ορίζοντα πενταετίας, πρέπει να είναι ο δείκτης να κινηθεί γύρω από το 10%.
Όμως αυτό δεν αρκεί.
Πρέπει να συνοδευτεί από βελτίωση της κατανομής του πρασίνου στο πολεοδομικό συγκρότημα. Ο Πειραιάς και η δυτική Αθήνα υστερούν στη κατανομή και αυτού του ελάχιστου 2% πρασίνου που διαπιστώνουμε σήμερα».
Ο κ. Μίχας ιεράρχησε και τους στόχους της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Αθηνών - Πειραιώς:
«Πρώτο, άμεσος διπλασιασμός της επιφάνειας πρασίνου που αναλογεί ανά κάτοικο και συνολική αύξηση στο 10% σε μια πενταετία.
Δεύτερο, βελτίωση της κατανομής του πρασίνου στο πολεοδομικό συγκρότημα με έμφαση στη περιοχή του Πειραιά και της Δυτικής Αθήνας.
Τρίτο, βελτίωση των ποιοτικών χαρακτηριστικών του υφισταμένου πρασίνου».
Ο υφυπουργός Εσωτερικών κ. Α. Νάκος, τόνισε ότι υπάρχει η πολιτική βούληση για την προστασία και ανάδειξη του πρασίνου και το Υπουργείο είναι έτοιμο σε συνεργασία με την Υπερνομαρχία να βοηθήσει στο συντονισμό των δράσεων όλων των εμπλεκόμενων φορέων.
Υπέρ της συνεργασίας της Αυτοδιοίκησης Α’ και Β’ βαθμού και της σύστασης κοινής επιτροπής που θα καταγράψει τους ελεύθερους χώρους και τις ανάγκες παρέμβασης, τάχθηκε ο πρόεδρος της ΤΕΔΚΝΑ κ. Π. Φιλίππου.
Στη συνεδρίαση συμμετείχαν εκπρόσωποι των αρμόδιων υπουργείων, βουλευτές-εκπρόσωποι των πολιτικών κομμάτων (Θ. Κατσιγιάννης Ν.Δ, Γ. Παπαντωνίου ΠΑΣΟΚ, Γ. Πατσιλινάκος, Ε. Παντελάκη ΚΚΕ, Θ. Λεβέντης ΣΥΝ, ο Περιφερειάρχης Αττικής κ. Μανιάτης, ενώ χαιρετισμό απέστειλε ο Υπουργός Γεωργίας κ. Ε. Μπασιάκος.
Επίσης 15 δήμαρχοι και Προεδροι Κοινοτήτων της Αττικής, Γαλατσίου κ. Τούντας, Ηλιούπολης κ. Γεωργάκης, Κορυδαλλού κ. Χρήστου, Γλυφάδας κ. Σφακιανάκης, Παπάγου κ. Ξύδης, Καλλιθέας κ. Ασκούνης, Μοσχάτου κ. Παπαντώνης, Χαϊδαρίου κ. Ντηνιακός, Νέας Ερυθραίας κ. Μπουρίκας, Πεντέλης κ. Στεργίου- Καψάλης, Νέου Ψυχικού κ. Πασάς, Ύδρας κ. Αναστόπουλος, Δάφνης κ. Σταυριανουδάκης, Αγ. Βαρβάρας κ. Μίχος, Παλαιού Ψυχικού κ. Νεόφυτος, αντιδήμαρχοι και μέλη δημοτικών συμβουλίων δεκάδων ακόμη δήμων του λεκανοπέδιου.
Ακόμη εκπρόσωποι επιστημονικών φορέων και επιμελητηρίων, όπως του Οργανισμού Αθήνας, του Τεχνικού Επιμελητηρίου, του Πολυτεχνείου, του Γεωπονικού Πανεπιστημίου, του ΚΑΠΕ της ΕΕΤΑΑ, του ΙΣΤΑΜΕ, της εταιρείας Ολυμπιακά Ακίνητα, της Ένωσης Ελλήνων Δασολόγων, του ΑΣΔΑ.
Συμμετείχαν επίσης οικολογικές οργανώσεις και κινήσεις πολιτών.

http://www.ypernomarhia.gr/news_show.asp?year=2005&cat=27&range=4&type=nea&id=45

Απόφαση της Υπερνομαρχίας για το Αττικό Πράσινο (15-3-05),

επιστροφή

Επεξεργασίες με βάση στοιχεία από το Παρατηρητήριο Ελεύθερων Χώρων Αθήνας

Φεβρουάριος 2005

Nέο κύμα αντιπαροχής σαρώνει την Aθήνα

Σήμερα, στα μέσα της πρώτης δεκαετίας του 21ου αι., ένα νέο κύμα έρχεται να αποτελειώσει ό,τι είχε απομείνει όλες αυτές τις δεκαετίες στο κέντρο της Αθήνας και στις παρακείμενες γειτονιές (Ζωγράφου, Κυψέλη, Παγκράτι, Ν. Κόσμος). Σαρωτική είναι η αντιπαροχή και στα προάστια (Χολαργός, Παπάγου, Παλαιό και Νέο Ψυχικό, Χαλάνδρι, Μαρούσι στα βόρεια· Δάφνη, Βύρωνας, Υμηττός στα ανατολικά· Ν. Σμύρνη, Καλλιθέα, Ηλιούπολη, Γλυφάδα στα νότια· Περιστέρι, Πετρούπολη, Χαϊδάρι στα δυτικά· Νίκαια, Κορυδαλλός, Καστέλλα, Πειραϊκή στον Πειραιά).

Στο κέντρο της Αθήνας και στις παρακείμενες γειτονιές επαναλαμβάνεται ό,τι έχει σφόδρα επικριθεί επί πολλές δεκαετίες. Κι αυτό διότι οι διατάξεις των τελευταίων χρόνων δίνουν τη δυνατότητα να χτίζονται ακόμη και πολύ μικρά οικόπεδα -π.χ. στην αποπνικτική Κυψέλη- ενώ θα έπρεπε να έχουν απαλλοτριωθεί και μετατραπεί σε μικρούς πνεύμονες πρασίνου, σε νησίδες φύσης. Σε περιοχές όπως η Δάφνη, ο Ν. Κόσμος, ο Βύρωνας, χάνεται ό,τι παλιό είχε διασωθεί όλες αυτές τις δεκαετίες. Μαζί, χάνεται η αίσθηση της γειτονιάς και το όποιο “αεράκι” επέτρεπαν οι μικροί όγκοι των σπιτιών να κυκλοφορεί ανάμεσα στα συμπλέγματα των κατοικιών. Oι μεγάλοι όγκοι των πολυκατοικιών τώρα, πέρα από τα ρεύματα του ζωογόνου αέρα, έχουν εξορίσει από τα μάτια όσων μένουν στα χαμηλά και τον ήλιο, το γαλάζιο τ' ουρανού. ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ 6-2-05

Το 1994 η παλαίμαχος πολεοδόμος κ. Μπ. Βακαλοπούλου είχε καταγράψει για λογαριασμό του δήμου Αθηναίων τα παλαιά σπίτια σε πέντε γειτονιές της Κυψέλης. Από τα 624 σπίτια που είχε καταγράψει, τα 500 περίπου θα μπορούσαν να είχαν χαρακτηρισθεί δαιτηρητέα από την αντίστοιχη υπηρεσία του ΠEΧΩΔΕ. Ομως, χαρακτηρισμένα ήταν μόνο τρία... Δήμαρχοι του δήμου Αθηναίων είχαν απαλλοτριώσει μικρά ή μεγαλύτερα οικόπεδα στην ασφυκτική πόλη για να τα αποδώσουν σε κοινή χρήση, όπως δεν έκαναν τον κόπο να ...αποζημιώσουν τους ιδιοκτήτες. Σήμερα, οι ιδιοκτήτες αυτών των οικοπέδων -που έχουν επανέλθει στην κυριότητά τους- παζαρεύουν με εργολάβους για ανέργερση πολύοροφων κτιρίων...

“μια σειρά από χαρακτηρισμένους χώρους, χώρους απαλλοτρίωσης και ελεύθερους χώρους που θα έπρεπε να έχουν αποδοθεί στο κοινό, καταπατούνται. Στην πόλη μας υπάρχει ένα τεράστιο πρόβλημα με χώρους κοινωνικού ενδιαφέροντος. Στο Πολύγωνο ο χώρος που προοριζόταν για την εγκατάσταση του 24ου Γυμνασίου-Λυκείου, θα γίνει τελικά ...πολυκατοικία. Στην Κοδριγκτώνος, το παλιό νεοκλασικό που προοριζόταν για σχολείο, εξυπηρετεί σήμερα τις ανάγκες πάρκινγκ του παρακείμενου νυκτερινού κέντρου. Και η εμπειρία έχει δείξει ότι η εγκατάλειψη και η απάξιωση ενός χώρου είναι το πρώτο βήμα για τη μετέπειτα οικοδόμηση. Στη Λιοσίων 132 και Αγ. Μελετίου το οικόπεδο που προοριζόταν για σχολείο αποδόθηκε στην αντιπαροχή προκειμένου να γίνει σούπερ-μάρκετ. Για κάποιο ανεξήγητο λόγο ένας ισχυρός φορέας όπως ο ΟΣΚ “αδυνατεί” να κρατήσει χώρους που ο ίδιος έχει δεσμεύσει”....

Το υπ. Γεωργίας, αφού άφησε να εγκαταληφθούν πέντε στρέμματα του Πεδίου του Αρεως στα σκουπίδια, τις σύρριγγες και το σκοτάδι, αποδέχθηκε σιωπηρά την καταπάτησή τους από τον “Πανελλήνιο”. Kαι η εξαφάνιση ελεύθερων χώρων δεν έχει τέλος...

“Ο Aντώνης Τρίτσης, συνεχίζει ο κ. Γιαννίρης, “στον πολεοδομικό νόμο 1337/1983 είχε συμπεριλάβει μια σειρά από πολεοδομικά μέτρα για να σωθεί η πόλη. Ομως, ποτέ δεν βγήκαν τα προεδρικά διατάγματα. Με τα μέτρα αυτά, οι ιδιοκτήτες θα αποζημιώνονταν, τα μικρά και ελεύθερα οικόπεδα δεν θα κτίζονταν. Tώρα, βρισκόμαστε ενώπιον μιας νέας επέλασης αντιπαροχών. Kαι όμως, τα πράγματα θα μπορούσαν να είναι διαφορετικά. Διότι οι πόλεις συνεχώς αναπλάθονται. ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ 6-2-05

Τα τελευταία χρόνια οι εργολάβοι έχουν αυξήσει το ποσοστό αντιπαροχής που προσφέρουν στους ιδιοκτήτες μικρών σπιτιών και οικοπέδων. Αν, για παράδειγμα, πριν πέντε χρόνια ένας ιδιοκτήτης έπαιρνε ως αντιπαροχή δύο διαμερίσματα, σήμερα θα κέρδιζε τρία διαμερίσματα, ή δυο διαμερίσματα και ένα μαγαζί στο ισόγειο.

Αυτή η αύξηση του ποσοστού της αντιπαροχής οφείλεται σε ορισμένους παράγοντες: Στην ύπαρξη έμπειρων εργατών χαμηλού κόστους, στο μεταολυμπιακό κλίμα και μια αυξανόμενη ανεργία στον κατασκευαστικό τομέα. Θα πρέπει να συνυπολογιστεί και η υψηλή ζήτηση για νέες εμπορικές χρήσεις στο κέντρο.

Σήμερα παρατηρείται ανοικοδόμηση σε όλες τις κεντρικές αστικές περιοχές της Αθήνας, ιδίως σε γειτονιές γύρω από το εμπορικό κέντρο όπως Κυψέλη, Παγκράτι, Καλλιθέα, και τους εμπορικούς οδικούς άξονες όπως Λ. Συγγρού, Λ. Κηφισίας.

Η Αθήνα αποτελεί ένα παγκόσμιο πολεοδομικό φαινόμενο. Τα τετραγωνικά μέτρα πράσινου και ελεύθερων χώρων που αντιστοιχούν ανά κάτοικο είναι από τα μικρότερα στον κόσμο. Η Κυψέλη είναι τόσο πυκνοκατοικημένη όσο και το Χόνκ-Κόνγκ. Η φυσική και ψυχική υγεία των Αθηναίων χειροτερεύει. Η κινητικότητα των ατόμων με ειδικές ανάγκες, των ηλικιωμένων και των μητέρων με παιδιά γίνεται όλο και πιό δύσκολη και σε ορισμένες περιοχές είναι αδύνατη. Δεν υπάρχουν ελεύθεροι χώροι για κοινωνική υποδομή, όπως σχολεία. Οι φυσικές καταστροφές θα έχουν όλο και μεγαλύτερες επιπτώσεις. Σε πολλές περιοχές οι κάτοικοι δεν έχουν ελεύθερους χώρους για να καταφύγουν σε περίπτωση ενός σεισμού.

Η Κυβέρνηση, το Τεχνικό Επιμελητήριο, ο Δήμος Αθηναίων, διάφοροι φορείς και μη κυβερνητικές οργανώσεις πρέπει να οικοδομήσουν μια συναντίληψη για το μέλλον της Πρωτεύουσας. Και αυτό θα πρέπει να περιλαμβάνει σοβαρά μέτρα προστασίας όλων των ελεύθερων χώρων που έχουν απομείνει, δραστικό περιορισμό της οικοδομικής δραστηριότητας και μεγάλα έργα αστικής ανάπλασης με στόχο την αύξηση των ελεύθερων χώρων.

Tο “νοικοκύρεμα” των χρήσεων γης και των δραστηριοτήτων, που αναπτύσσονται σε 27 περιοχές της Aθήνας, επιδιώκει ο δήμος της πρωτεύουσας, επιχειρώντας να ενεργοποιήσει τις διαδικασίες για την έκδοση αντίστοιχων Προεδρικών Διαταγμάτων, που θα στηρίζονται σε πολεοδομικές μελέτες, οι οποίες ξεκίνησαν στις αρχές τις δεκαετίας του ’90 και ορισμένες από αυτές ολοκληρώθηκαν μόλις τους τελευταίους μήνες. (kathimerini-16/04/2005)

Για την προστασία και ανάδειξη του “Αττικού Πρασίνου”, η υπερνομαρχία Αθηνών-Πειραιώς προτείνει ενιαίο φορέα Πρασίνου. Και τη δημιουργία “Πράσινου Ταμείου” στις νομαρχίες, με κρατική επιχορήγηση, πόρους από δραστηριότητες ήπιας μορφής στους χώρους πρασίνου κ.λπ. (Μ.Σ. ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 16/03/2005)

Επιστροφή

 

Επεξεργασίες με βάση στοιχεία από το Παρατηρητήριο Ελεύθερων Χώρων Αθήνας

Μάιος 2006

Κατάλογος των 73 περιοχών κοινωνικών αντιστάσεων (24-5-06) Χάρτης Κοινωνικών Αντιστάσεων στο http://www.buildings.gr/elxw/index.htm

Επιστροφή

Επεξεργασίες με βάση στοιχεία από το Παρατηρητήριο Ελεύθερων Χώρων Αθήνας

Δεκέμβριος 2006

ΔΙΑΧΥΣΗ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ ΤΗΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΧΩΡΩΝ ΑΘΗΝΑΣ 2000-2006 (Δεκέμβριος 2006)

Επιστροφή

Επεξεργασίες με βάση στοιχεία από το Παρατηρητήριο Ελεύθερων Χώρων Αθήνας

Απρίλιος 2007

Δρ. Ηλίας Γιαννίρης (ΕΜΠ)

Υπεύθυνος του Παρατηρητηρίου Ελεύθερων Χώρων (www.asda.gr/elxoroi)

Τηλ: 210-8237397, 6974185330.

 

προς τον Νομαρχιακό Σύμβουλο Σπύρο Λυκούδη (Ενεργοί Πολίτες)

για το Νομαρχιακό Συμβούλιο Εν. Νομ. Αυτοδιοίκησης Αθηνών-Πειραιώς της 3-4-2007

(σημείωση: Για το κείμενο αυτό αποτέλεσε βάση μια προηγούμενη εισήγηση για το Νομαρχιακό Πράσινο που κατατέθηκε στο ανοιχτό Νομαρχιακό Συμβούλιο της 15/3/2005 από τον γράφοντα, ο οποίος είχε οριστεί τότε να εκπροσωπήσει το ΕΜΠ (Τμήμα Πολεοδομίας-Χωροταξίας).

Θέσεις για το Αττικό Πράσινο

 

1.      Η μεγαλύτερη απειλή σήμερα, για όσους ελεύθερους χώρους και χώρους πράσινου της Αθήνας-Πειραιά υπάρχουν, προέρχεται από την εμπορρευματικοποίηση-ιδιωτικοποίηση ή μακροχρόνια μίσθωση σε ιδιώτες της γης ή της χρήσης τους που αναιρεί τον κοινόχρηστο χαρακτήρα τους. Η ιδιοκτησιακή πολυδιάσπαση του δημοσίου διευκολύνει την συρρίκνωση των ελεύθερων χώρων. Η Νομαρχία πρέπει να καταγγείλει την γενικότερη πολιτική ιδιωτικοποίησης, εμπορρευματικοποίησης ή μακροχρόνιας μίσθωσης δημόσιων και κοινόχρηστων χώρων-Πάρκων, Πλατειών κλπ, πολιτική που γίνεται με την αιτιολογία της οικονομικής αδυναμίας για συντήρηση τους. Αυτή η πολιτική έχει αναγκάσει την ίδια τη Νομαρχία να βρίσκεται σε οικονομική αδυναμία να ασκήσει αποτελεσματική πολιτική για το Αττικό Πράσινο και να προχωρεί σε μακροχρόνιες μισθώσεις πολύτιμων χώρων, αναιρώντας την ελεύθερη χρήση τους (Αττικό Άλσος, Πλ. Πρωτομαγιάς κλπ). Παράλληλα, η ίδια η Νομαρχία βρίσκεται σε αδυναμία να αποτρέπει τις παρανομίες των ίδιων των εκμισθωτών της και να αφαιρεί τις παράνομες κατασκευές άμεσα, με αποτέλεσμα να χάνονται καθημερινά και Νομαρχιακοί ελεύθεροι χώροι.

2.      Η ενασχόληση της Νομαρχίας με το Αττικό πράσινο πρέπει να είναι συνεχής. Πρέπει να υπάρχει καλά οργανωμένη υπηρεσία. Ο διάλογος με τους φορείς  πρέπει να είναι συνεχής και να γίνεται σε τακτά χρονικά διαστήματα.

3.      Η ενεργή συνεργασία της Νομαρχίας με τους πολίτες μπορεί να αποτελέσει σημαντική δύναμη για την προστασία και αύξηση του Αττικού πράσινου. Οι πολίτες, οι Επιτροπές και κινήσεις πολιτών, οι Σύλλογοι, πρέπει να αντιμετωπίζονται με θεσμοθετημένο τρόπο ως σύμμαχοι και όχι ως εχθροί. Βασική πολιτική επιδίωξη πρέπει να είναι η καλή συνεργασία και η έμπρακτη συμπαράσταση-υποστήριξη των πρωτοβουλιών που εκδηλώνονται από τους ίδιους τους πολίτες, αξιοποιώντας την ίδια τη δυναμική της κοινωνίας, όπως:

·        για δενδροφυτεύσεις ελεύθερων χώρων, ανεξάρτητα αν ανήκουν αυτοί οι χώροι στη Νομαρχία ή αλλού. Π.χ. στην πρόσφατη περίπτωση της δενδροφύτευσης του Πεδίου του Άρεως της 1-4-07 και την προκλητική προάσπιση των συμφερόντων του Πανελληνίου ΓΣ από την αστυνομία,  η Νομαρχία να δενδροφυτεύσει την επίμαχη έκταση και να σφραγίσει την παράνομη πόρτα του Πανελληνίου που οδηγεί μέσα στην ιδιοκτησία της Νομαρχίας, δηλαδή το Πάρκο.

·        για εκδηλώσεις, ημερίδες

·        για νομική στήριξη των πρωτοβουλιών των πολιτών που υπερασπίζουν τη δημόσια και κοινόχρηστη γη απέναντι σε συμφέροντα ιδιωτικοποίησης, εκποίησης ή μακροχρόνιας μίσθωσης σε ιδιώτες. 

4.      Το Αττικό πράσινο πρέπει να συνδέεται με την ευρύτερη έννοια των ελεύθερων χώρων. Η προστασία των ελεύθερων χώρων και η αύξησή τους συνδέεται με την προστασία και αύξηση του πράσινου. Πρέπει να υπάρχει πολιτική αύξησης των ελεύθερων χώρων και του πράσινου. Ας σημειωθεί ότι ακολουθείται η αντίστροφη πορεία. Μετά την Ολυμπιάδα 2004 οι εκτιμήσεις φέρουν το πράσινο να μειώθηκε από 3 τ.μ./κάτοικο σε 2,8 μέσα σε μόλις 3 χρόνια, και το μόνο Ολυμπιακό Έργο που δεν υλοποιήθηκε παρά το ειδικό Μνημόνιο μεταξύ Ολ. Επιτροπής και ΥΠΕΧΩΔΕ ήταν το Ολυμπιακό Πράσινο. Ο βιότοπος-Ολυμπιακό Πάρκο  των εκβολών του Κηφισού δεν έγινε.  Η Νομαρχία να διεκδικήσει να ολοκληρωθεί το ανολοκλήρωτο Ολυμπιακό Έργο του Ολυμπιακού Πράσινου όπως είχε σχεδιαστεί και προγραμματιστεί.

5.      Οι ελεύθεροι χώροι και το πράσινο δεν πρέπει να συνδέονται με εμπορικές δραστηριότητες και χρήσεις. Πρέπει να οριστούν και να προστατευτούν  οι ελεύθεροι χώροι και το πράσινο που θα είναι χώροι περιπάτου, ψυχικής ηρεμίας, περισυλλογής και φυσικής επαφής του ανθρώπου της πόλης με  τη φύση. Οι εμπορικές δραστηριότητες δεν πρέπει να έχουν μόνιμο χαρακτήρα ούτε επαναλαμβανόμενη συχνότητα που ακυρώνει την έννοια του ελεύθερου χώρου-πράσινου, όπως κινδύνεψε να γίνει με το Πεδίον του Άρεως. Χωρίς μόνιμο χαρακτήρα πρέπει να γίνονται και οι αθλητικές και πολιτιστικές δραστηριότητες.

6.      Κατά την προετοιμασία της Ολυμπιάδας του 2004 διάφορες πολεοδομικές ή χωροταξικές ρυθμίσεις προσδιόρισαν συντελεστή δόμησης σε αδόμητες εκτάσεις προκειμένου να υλοποιηθούν Ολυμπιακά Έργα. Σε αρκετές περιπτώσεις (Ιππόδρομος, παραλία Μοσχάτου, Θαλάσσιο Μέτωπο, Μαρίνες κλπ) τα Ολυμπιακά Έργα δεν έγιναν, αλλά παρέμειναν οι συντελεστές δόμησης για μεγάλες ελεύθερες και αδόμητες εκτάσεις. Η Ολυμπιακά Ακίνητα ΑΕ παραχωρεί με μακροχρόνιες μισθώσεις τις ελεύθερες αυτές εκτάσεις σε ιδιώτες, για να χτιστούν και να χρησιμοποιηθεί για εμπορική χρήση και ο ελεύθερος περιβάλλων χώρος τους (Περίπτωση Μπάντμιντον όπου η περιβάλλουσα ελεύθερη έκταση 25 στρ περίπου δεν πρόκειται ποτέ να γίνει χώρος πρασίνου).  Η Νομαρχία πρέπει να υποστηρίξει τη θέση ότι για τέτοιες περιπτώσεις Ολυμπιακών Έργων που δεν έγιναν οι εκτάσεις θα πρέπει να απελευθερωθούν από τους Ολυμπιακούς συντελεστές δόμησης.

7.      Η Νομαρχία πρέπει να υποστηρίξει τη θέση: Οι προσωρινές Ολυμπιακές εγκαταστάσεις πρέπει να απομακρυνθούν, όπως ήταν ο αρχικός σχεδιασμός. Οι Ολυμπιακοί χώροι που αποδεσμεύονται θα πρέπει να ενταχθούν στους ελεύθερους χώρους της ευρύτερης περιοχής, όπως είχε σχεδιαστεί.

8.      Πρέπει να υπάρξουν αποφασιστικά βήματα για την ενιαία προστασία, οργάνωση και διαχείριση-λειτουργία των ζωτικών μεγάλων ελεύθερων χώρων της Αττικής. Οι μεγάλοι αστικοί χώροι πρέπει να συνδέονται με τους περιαστικούς όγκους. Το Μητροπολιτικό Πάρκο Ελληνικού, Γουδή, ο Ελαιώνας, τα Τουρκοβούνια, ο Πύργος Βασιλίσσης, το Αττικό Άλσος, το Άλσος Νέας Φιλαδελφείας, το Πεδίον του Άρεως, το Δάσος Συγγρού-δάσος Μιμικόπουλου, ο Εθνικός Κήπος-Ζάππειο, η περιοχή Ακρόπολης-Φιλοππάπου, ο Λυκαβηττός, η παραλιακή ζώνη, ο Εθνικός Δρυμός Πάρνηθας-Τατόϊ-Πράσινη ζώνη Ολυμπιακού Χωριού-Πάτημα Δήμογλη, τα στρατόπεδα στου Ρουφ, στου Γουδή, στο Χαϊδάρι και άλλού (που πρέπει να αποδεσμευτούν), πρέπει να αποτελούν αστικό υποσύνολο ενταγμένες σε ενιαία αντιμετώπιση που να περιλαμβάνει και τους περιαστικούς όγκους. Η Νομαρχία να αποκτήσει εξειδικευμένες θέσεις με αποφάσεις της για κάθε μία από αυτές τις περιοχές και να κινηθεί στην απαίτηση της προστασίας και αύξησης του Αττικού Πρασίνου.ΗΗ

9.      Σε αυτή την μεγάλη κατηγορία πρέπει να ενταχθούν και οι μεγάλοι αρχαιολογικοί χώροι. Η ΕΑΧΑ που έμεινε ανολοκλήρωτη, πρέπει να αποτελεί τον προπομπό της μελλοντικής πολιτικής για τις απαιτούμενες τομές στη σχέση αστικού-ελεύθερου χώρου. Σε μια τέτοια κατεύθυνση πρέπει να ενταχθούν οι χώροι ιστορικής μνήμης όπως τα Προσφυγικά όλης της Αττικής και οι περιοχές Καισαριανής και Χαϊδαρίου.

10.  Η αποσπασματική αντιμετώπιση των περιαστικών όγκων και των μεγάλων αστικών ελεύθερων χώρων γεννάει καταπατήσεις, διαιρέσεις, απώλεια της δυνατότητας ενιαίας αντιμετώπισης για μια βιώσιμη πόλη. Τέτοια παραδείγματα είναι του Βεϊκου, η Αιξωνή, του Γουδή, το Ποικίλλον  Όρος, ο Καρέας-Υμηττός και άλλες.

11.   Ενιαία αντιμετώπιση και διαχείριση- προστασία πρέπει να έχουν οι μικρότεροι διάσπαρτοι χώροι πράσινου που βρίσκονται στον αστικό ιστό. (Λόφοι Στρέφη, Φινόπουλου, Κολωνού, κλπ).

12.  Σε περιοχές κατοικίας μεγάλων αστικών πυκνοτήτων (Κυψέλη, Πατήσια, Αμπελόκηποι, Παγκράτι κλπ) πρέπει να  προστατευτούν από τη δόμηση  όλοι οι ελεύθεροι χώροι που υπάρχουν (από μικρά αδόμητα οικόπεδα μέχρι μεγάλες ελεύθερες εκτάσεις), και να ενταχθούν σε ενιαίο σύστημα προστασίας και διαχείρισης του Αττικού πράσινου. Η Νομαρχία πρέπει να αξιοποιήσει τα πολεοδομικά εργαλεία που υπάρχουν για να προτείνει λύσεις σε αυτή την κατεύθυνση.

13.  Ειδικά στην Αθήνα-Πειραιά οι παρόχθιες περιοχές πρέπει να σταματήσουν να δέχονται διευθετήσεις που να εγκιβωτίζουν τα ρέματα και τελικά να γίνονται δρόμοι. Πρέπει να υπάρχει ζώνη πρασίνου για την προστασία της όχθης των ρεμάτων της πόλης. Η Φωκίωνος Νέγρη και άλλες περιοχές που έχουν διευθετηθεί σε πράσινο πρέπει να έχει απόλυτη προστασία από τη δόμηση. Να γίνει η αποκατάσταση των παρόχθιων περιοχών ορισμένων κεντρικών περιοχών, όπως του Ιλισού. Η Νομαρχία μπορεί να συμβάλει με αποφάσεις της σε αυτή την κατεύθυνση.

14.  Για τις αναπαλλοτρίωτες εκτάσεις της εκκλησίας και γενικά για την εκκλησιαστική γαιοκτησία να οριστούν χρήσεις και συντελεστές δόμησης που να αποτρέπουν την δόμηση και εμπορική εκμετάλλευσή τους.

15.  Πρέπει να υπάρχει ενιαίος φορέας προστασίας και διαχείρισης του αστικού πράσινου. Να σταματήσει η ιδιοκτησιακή πολυδιάσπαση μεταξύ κρατικών φορέων. Να ανοίξει η δυνατότητα αναπλάσεων με στόχο την μείωση του δομημένου χώρου και αύξηση των χώρων πράσινου μέσα στον αστικό ιστό. Ορισμένες περιοχές όπως στους Αμπελόκηπους (ΚΑΠΑΨ, ΔΕΗ), στο Νέο Κόσμο (Λαγουμιτζή), στα Πατήσια (Πάτμου και Καραβία) πρέπει να αποκτήσουν πιλοτικό χαρακτήρα για τους τρόπους αύξησης των ελεύθερων χώρων. Στον αντίποδα εμπειρίες όπως του Θων που ακύρωσε τη δυνατότητα απόκτησης κεντρικής πλατείας και περιοχής πράσινου στους Αμπελόκηπους, με ιδιωτικοποίηση δημόσιας περιουσίας (τα Νοσοκ. Σωτηρία και ΕΥΔΑΠ πούλησαν την ιδιοκτησία τους στην εταιρεία Μπ. Βωβού), πρέπει να αποτρέπονται.

16.  Ορισμένα επιπλέον κρίσιμα σημερινά ζητήματα που πρέπει να υποστηρίξει η Νομαρχία:

·        Να γκρεμιστεί η παράνομη (από το ΣτΕ) πολυκατοικία στου Θων και να γίνει χώρος πράσινου, όπως και το Πολυδιασκεδαστήριο απέναντι από το Ιπποκράτειο.

·        Τα Κουντουριώτικα, η Δραπετσώνα κλπ χώροι ανάπλασης να γίνουν με όρους που να δημιουργούν εκτάσεις υψηλού πράσινου. 

·        Να αναπλαστούν τα προσφυγικά της Αλεξάνδρας και άλλες περιοχές προσφυγικών πολυκατοικιών και να μετατραπούν οι γύρω ελεύθεροι χώροι σε χώρους πράσινου.

·        Να απομακρυνθούν οι αυθαίρετες εγκαταστάσεις στην επέκταση του Πανελλήνιου και να επαναποδοθούν τα καταπατημένα 5 στρέμματα στο Πεδίον του Άρεως. 

·        Να μην χτιστεί το Πάρκο Ριζάρη.

·        Να μην χτιστεί η περιοχή Αγίου Αθανασίου Κυψέλης.

·        Να μην γίνουν άλλα υπόγεια γκαράζ στο κέντρο της Αθήνας και ιδιαίτερα το υπόγειο γκαράζ του Ζαππείου που προβλέπεται από Ολυμπιακό Νόμο και το γκαράζ Κύπρου και Πατησίων.

·        Να μετατραπούν σε χώρους υψηλού πράσινου όλες οι εκτάσεις που έχουν υπόγεια γκαράζ στο κέντρο της πόλης.

Ο κατάλογος αυτός δεν είναι πλήρης και μπορεί εύκολα να συμπληρωθεί μετά από συνεργασία της Νομαρχίας με συλλογικότητες πολιτών μέσω της διοργάνωσης π.χ. ειδικής ημερίδας για τους Ελεύθερους Χώρους.

Η Νομαρχία πρέπει να σχεδιάσει τα επόμενα βήματά της σε συνεργασία με τους πολίτες και τους επιστημονικούς φορείς ιδιαίτερα σήμερα που ετοιμάζεται η ριζική αναθεώρηση του Ρυθμιστικού Σχεδίου Αθήνας. Ορισμένα Παναττικά ζητήματα απαιτούν συνολικές πολεοδομικές ρυθμίσεις, όπως για τις Κεραίες Κινητής Τηλεφωνίας, Ποδηλατόδρομους, ελεύθερη κίνηση πεζών, ΑΜΕΑ, υπερηλίκων κλπ, και η Νομαρχία μπορεί να πρωτοστατήσει.

(Η εισήγηση του Παρατηρητηρίου Ελεύθερων Χώρων Αθήνας υπερψηφίστηκε από το νομαρχιακό συμβούλιο, όπως φαίνεται και από το επόμενο δημοσίευμα: )

επιστροφή

Υπερψηφίστηκε η εισήγηση Λυκούδη

Υπερψηφίσθηκε ομόφωνα, με μία μόνο αποχή, χθες από το νομαρχιακό συμβούλιο της Αθήνας η εισήγηση του επικεφαλής των "Ενεργών Πολιτών" Σπύρου Λυκούδη με θέμα την υπεράσπιση των τελευταίων ελεύθερων, αδόμητων χώρων της Αθήνας. "Η σχέση της νομαρχίας μας με το αττικό πράσινο πρέπει να είναι συνεχής και ο διάλογος και η συνεργασία με τις κινήσεις πολιτών που το υπερασπίζονται στενότατη", τόνιζε ο Σπ. Λυκούδης στην εισήγησή του, η οποία περιλαμβάνει συγκεκριμένες και αναλυτικές προτάσεις. Στο νομαρχιακό συμβούλιο έγινε μακρά και παραγωγική συζήτηση για το θέμα. Στην απόφαση, δε, θα συμπεριληφθούν και οι εποικοδομητικές παρατηρήσεις νομαρχιακών συμβούλων.  Γαλανοπούλου Μαρία, Αυγή 6-6-07

Επόμενα κείμενα

 Επιστροφή

Επιστροφή στην αρχική σελίδα του Παρατηρητηρίου

 

 

 



[1] Το κείμενο αυτό περιέχεται στο υπόμνημα που παρέδωσε στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας η Συντονιστική Επιτροπή Συλλόγων και Κινήσεων για την Προστασία των Ελεύθερων Χώρων. Το υπόμνημα βασίστηκε σε στοιχεία που υπάρχουν στην ιστοσελίδα του Παρατηρητηρίου Ελεύθερων Χώρων (www.asda.gr/elxoroi).  

[2] Δρ Πολεοδόμος-Χωροτάκτης, Υπεύθυνος του Παρατηρητηρίου Ελεύθερων Χώρων, μέλος της Γραμματείας του Πανελλαδικού Συμβουλίου των Οικολόγων Πράσινων